Yargıtay'dan emsal karar: ev hizmetleri ve tarım işçilerine ihbar tazminatı
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 4857 sayılı İş Kanunu kapsamı dışında kalan ev hizmetleri ve tarım işlerinde çalışanların da belirli koşullar altında ihbar tazminatı hakkı doğabileceğine ilişkin oy birliğiyle emsal nitelikte bir karar verdi.
davanın geçmişi
Bir at çiftliğinde çalışan Z.M. ve eşi S.M., tazminatsız ve ihbarsız şekilde işten çıkarıldıklarını belirterek 1. İş Mahkemesi'ne başvurdu. S.M., atların, inek ve köpeklerin bakımı, ahır ve bahçe işleri ile 5 yıl boyunca kesintisiz çalıştığını; Z.M. ise yemek ve ev işlerinde çalıştığını söyledi. İşveren, S.M.'nin seyis olarak çalıştığını ve davacı taleplerinin 4857 sayılı Kanun kapsamında değerlendirilemeyeceğini ileri sürdü. 1. İş Mahkemesi, her iki davacı yönünden de 4857 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanamayacağı gerekçesiyle davayı reddetti.
yargıtay kararı ve gerekçe
Davacı çiftin temyizi üzerine Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, dosyayı inceledi ve mahkeme kararını bozdu. Kararda, duruşmada dinlenen tanıkların feshe ilişkin somut bilgi sahibi olmadığı, işverenin işe gelmeme iddialarına ilişkin bir devamsızlık tutanağı ibraz etmediği belirtildi. Yargıtay, ispat yükü üzerinde olan işverenin feshin haklı nedene dayandığını kanıtlayamadığını vurguladı ve şu değerlendirmeyi yaptı: 'Belirtilen hususlar ve dosya kapsamı dikkate alındığında; davacıların iş sözleşmelerinin davalı işverence feshedildiği ancak ispat yükü üzerinde olan işverence feshin haklı nedene dayalı olduğunun ispatlanamadığı anlaşılmıştır. Şu hâlde yapılan işin niteliği göz önünde bulundurularak davacılar kıdem tazminatına hak kazanamasa da 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 432 ve 438. maddeleri uyarınca ihbar tazminatı hakkı kazandıklarından, sözü edilen alacağın hesaplanarak hüküm altına alınması gerekir.'
emsal kararın sonuçları
Bu karar, 4857 sayılı İş Kanunu kapsamı dışında değerlendirilen iş ilişkilerinde de, sözleşmenin belirsiz süreli olması halinde TBK hükümleri uyarınca ihbar tazminatı doğabileceğini gösteriyor. Karar, özellikle ev hizmetleri ve tarım gibi alanlarda çalışanlar ile bu işverenler açısından delil ve ispat yükünün önemini öne çıkarıyor.
Yargıtay'ın vurguladığı temel noktalar şunlardır: işverence feshin haklı nedene dayandığının ispat edilmemesi halinde ihbar tazminatı doğabilir; işverenin devamsızlık gibi iddialarını belgelemekle yükümlü olduğu; yapılan işin niteliği ve çalışma düzeninin tespitinin sonucunu etkilediğidir.
Özetle, karar ev hizmetleri ve tarım işlerinde çalışanların hak arama yollarına ilişkin içtihat oluşturmakta ve işverenlerin fesih gerekçelerini belgelendirme zorunluluğunu pekiştirmektedir.
TARIM İŞÇİLERİ DE ARTIK TAZMİNAT ALACAK (FOTOĞRAF ARŞİV)
