Geyve'nin Safibey mahallesinde aracısız pazar deneyimi
Sakarya’nın Geyve ilçesinde kurulan Safibey Ürün Toplama Merkezi, çiftçinin sabah tarladan topladığı ürünleri aracıları devreden çıkararak doğrudan tezgaha taşıyor. Hal, komisyoncu ve nakliyecinin eklediği maliyetler ortadan kalkınca hem üretici kazancı artıyor hem de vatandaş daha taze, daha uygun fiyata alışveriş yapabiliyor.
Merkez, şehir içi ve dışından gelen ziyaretçilerin yoğun ilgisini çekiyor; özellikle hafta sonları araç bagajları kasa kasa ürünlerle doluyor. Alanın sunduğu fiyat ve tazelik, market ve hal fiyatlarına göre belirgin fark yaratıyor ve bu uygulama Türkiye’ye örnek teşkil ediyor.
aracıları ortadan kaldırmanın etkisi:
Safibey Ürün Toplama Merkezi, üretici ile tüketiciyi mümkün olan en kısa zincirde buluşturuyor. Bu sayede ürün fiyatı yükselten ara katmanlar elimine ediliyor; üretici ürününün değerini korurken tüketici daha düşük maliyetle günlük taze ürüne ulaşıyor. Pazar alanı haftanın 7 günü hizmet veriyor ve esnafın sıcak yaklaşımı geri gelen müşteri sayısını artırıyor.
Alanda bazı esnafların müşteriye 'dalından toplama' imkânı sunması, ziyaretçilere alışverişin ötesinde bir deneyim vadediyor. Bu uygulama, kentten gelenlerin hem alışveriş hem de sosyal aktivite beklentisini karşılıyor.
çiftçi ve ziyaretçi tanıklıkları:
36 yaşındaki matematik öğretmeni ve üretici Hüseyin Çelik, tarladan gelen ürünlerin günlük tazeliğini vurguluyor. Çelik, 'Ben aslında matematik öğretmeniyim; eşim ve babam çiftçilik yapıyor. Ürünler 10 dakika önce tarladaydı, şimdi domatesleri indirdik, eşim biber topladı, getirdik satıyoruz' diyerek merkezin hızına dikkat çekiyor. Çelik, toplama saatlerine ilişkin olarak 09.00'da ürünlerin toplandığını, 09.30'da merkeze getirildiğini belirtiyor.
Çelik, müşterilerin bazen 'ben dalından toplamak istiyorum' diye istekte bulunduğunu, İstanbul’dan yoğun ziyaretçi geldiğini ve taleplere yetişmekte zorlandıklarını aktarıyor. Ayrıca '4 dönüm bamya ektik; günlük olarak azar azar toplayıp taze taze satıyoruz. 10 kasa topluyoruz, 50 kasa toplasak bekletip kötü mal vermiş oluruz' sözleriyle tazeliğe verdikleri önemi vurguluyor. Cumartesi ve Pazar günleri alanın en yoğun günleri olduğunu ekliyor.
Alışveriş için alana gelen Adapazarı’ndan Aysel A. ise merkezin sunduğu avantajları şöyle özetliyor: 'Sabah tarladan toplanıp ürünlerin buraya gelmesi büyük bir ayrıcalık. Hem halk için daha uyguna alışveriş imkânı sağlıyorlar hem de köylü esnafı kazanıyor.' Ziyaretçi, esnafın sıcak davranışının dönüşleri artırdığını ve piyasaya göre fiyatların daha uygun olduğunu belirtiyor.
Safibey Ürün Toplama Merkezi, üretim ve tüketim arasındaki aracıları azaltarak hem köylünün gelirine katkı sağlıyor hem de tüketiciye taze ve ekonomik alternatif sunuyor; modele gösterilen ilgi bölgedeki tarım ekonomisine canlılık kazandırıyor.
Bu pazarda komisyoncu yok: Tarladan toplanan ürünler dakikalar içinde tezgaha iniyor
