Sıvı kaybı nasıl organ hasarına yol açıyor:
Sıcak hava dalgasının etkisiyle vücutta belirgin olmasa da sürekli bir sıvı kaybı meydana gelir. İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Filiz Çalışkan Esen bunun yalnızca güneş çarpması değil, gizli kalan su ve mineral kayıplarının da ciddi sağlık sorunlarına zemin hazırladığını vurguluyor. Vücuttaki su dengesinin bozulması kanın yoğunlaşmasına, dolaşımın yavaşlamasına ve organların oksijenlenmesinin azalmasına neden olur; bunun en çok etkileyeceği organlar arasında kalp, böbrek ve beyin bulunuyor.
Sıcakla birlikte terleme yoluyla yalnızca su değil, aynı zamanda sodyum ve potasyum gibi hayati mineraller de kaybediliyor. Bu durum tansiyon düşüklüğü, ritim bozuklukları ve bayılma riskini artırırken, yeterli kan akımı sağlanamadığında akut böbrek hasarı ve hatta kalp krizi gibi ağır sonuçlara dek ilerleyebiliyor.
Belirtiler ve acil uyarılar:
Sıcak havalarda uyarı niteliğindeki şikayetler arasında şiddetli baş ağrısı, baş dönmesi, bilinç bulanıklığı, çarpıntı, kas krampları, bulantı, kusma, aşırı halsizlik ve idrar miktarında belirgin azalma sayılabilir. Esen, bu belirtilerden bir veya birkaçının görülmesi halinde vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulması gerektiğini belirtiyor. Bu semptomlar vücudun alarm verdiğinin işaretidir ve ihmal edilmemelidir.
Risk grupları ve korunma önerileri:
Esen, 65 yaş ve üzerindeki bireyler, çocuklar, hamileler, diyabet, hipertansiyon, kalp ve böbrek hastaları, açık alanda çalışanlar ve yoğun egzersiz yapan kişilerin sıcak havalardan daha fazla etkilendiğini hatırlatıyor. Günlük sıvı ihtiyacı için öneri olarak günde en az 2,5-3 litre su tüketilmesi, sıcaklığın en yoğun olduğu 11.00-16.00 saatleri arasında mümkün olduğunca dışarıda olunmaması ve açık renkli, pamuklu kıyafet tercih edilmesi öne çıkıyor.
Ayrıca yaşlıların ve kronik hastalığı olan bireylerin sıvı tüketimini daha yakından takip etmesi, susamayı beklemeden düzenli aralıklarla su ve gerekirse elektrolit destekli içecek tüketmesi gerektiği vurgulanıyor. Esen, "Yazın en büyük tehlikesi sıcak hava değil; sıcak havayı ciddiye almamaktır" sözleriyle basit önlemlerle birçok vakânın önlenebileceğini belirtiyor.
İÇ HASTALIKLARI UZMANI DR. ÖĞR. ÜYESİ FİLİZ ÇALIŞKAN ESEN
