SGK Haftası'nda öncelik kayıt dışı istihdamın sonuçlarına dikkat çekmek
DENİZLİ (İHA) — Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) Denizli İl Müdürü Abdullah Mersin, ekonomi ve sosyal güvenliğin en önemli sorunlarından birinin kayıt dışı istihdam olduğunu belirterek; "Kayıt dışı istihdam ve sonuçlarına dikkat çekmek için bu yıl SGK Haftasının sloganı ‘Sigorta ile iş güvende, işçi güvende; gelecek güvende’ olarak belirlendi" dedi.
Kayıt dışı istihdamın tanımı ve hukuki çerçeve
SGK İl Müdürü Abdullah Mersin, kayıt dışı istihdamı çalışanların Sosyal Güvenlik Kurumuna hiç bildirilmemesi veya çalışma gün/ücret bilgilerinin eksik bildirilmesi şeklinde tanımladı. Çalışanların sigortalı olarak çalıştırılmaları anayasal bir hak olmasının yanı sıra, işverenler için de yasal bir zorunluluk olduğunu vurguladı. Mersin, çalışanların rızasıyla dahi sigortasız çalışmanın hukuken mümkün olmadığını, işverenlerin bu taleplere olumlu yanıt vermesinin ağır yasal ve mali riskler doğuracağını belirtti.
Çalışanlar için kısa ve uzun vadeli kayıplar
Mersin, kayıt dışı çalışanların emeklilik hakkından mahrum kalacağını; olası iş göremezlik hâllerinde malullük aylığına, vefat hâlinde ise geride kalan aile için ölüm aylığına hak kazanamayacaklarını ifade etti. Ayrıca kayıt dışı çalışanların işsizlik sigortasından yararlanamayacağı, Genel Sağlık Sigortası primlerini kendi bütçelerinden ödemek zorunda kalabilecekleri ve iş kazası ile meslek hastalıklarına ilişkin yasal korumalardan uzak olacağına dikkat çekti.
Özlük hakları ve iş güvencesi kaybı
Kayıt dışı istihdamın kıdem ve ihbar tazminatı, yıllık ücretli izin, hafta tatili ve analık izni gibi temel özlük haklarını ortadan kaldırdığını, çalışanları adil ücret standartlarının gerisinde ve güvencesiz koşullarda çalışmaya zorladığını belirtti. Sosyal güvenlik uygulamalarında asıl amacın cezalandırmak değil, rehberlik etmek ve işletmelerin sürdürülebilir büyümesini desteklemek olduğunu vurguladı.
İşletmeler için yaptırımlar ve mali riskler
Mersin, kayıt dışı istihdamın işletmeleri yüksek idari para cezaları, prim teşviklerinin iptali ve iş kazalarında doğacak ağır yasal yükümlülükler gibi yaptırımlarla karşı karşıya bıraktığını söyledi. Kayıt dışı çalışmanın kısa vadede sağladığı yanıltıcı kazancın, işletmeleri telafisi güç mali risklere sürüklediğini ve ticari faaliyetleri durma noktasına getirebileceğini belirtti.
Ücret ödemelerinde şeffaflık: banka kanalı zorunluluğu
Mersin, ücret ödemelerinin banka kanalıyla yapılmasının şeffaflık, çalışan haklarının korunması ve uyuşmazlıkların önlenmesi açısından büyük önem taşıdığını ifade etti. Mevzuat gereği, 3 ve daha fazla işçi istihdam eden işletmelerde ücretler dahil tüm ödemelerin, kanuni kesintiler düşüldükten sonra kalan net tutarının bankalar aracılığıyla yapılmasının yasal bir zorunluluk olduğunu hatırlattı. Bu yükümlülüğe uyulmaması durumunda işletmelerin her çalışan ve her ay için ayrı ayrı idari para cezalarına muhatap olacağı uyarısında bulundu.
İhbar ve şikâyet kanalları
Sigortasız çalıştırıldığını veya eksik bildirim yapıldığını düşünen çalışanların Alo 170, Sosyal Güvenlik İl Müdürlükleri veya CİMER üzerinden ihbar ve şikâyetlerini iletebileceklerini bildirdi.
Ortak sorumluluk çağrısı
Mersin, kayıtlı istihdamın hem bireylerin sosyal güvenliğini hem de işletmelerin sürdürülebilirliğini koruyan temel bir yatırım olduğunu vurgulayarak, Sosyal Güvenlik Haftası kapsamında tüm tarafları bu ortak sorumluluğa sahip çıkmaya davet etti.
SOSYAL GÜVENLİK KURUMU (SGK) DENİZLİ İL MÜDÜRÜ ABDULLAH MERSİN, EKONOMİ VE SOSYAL GÜVENLİĞİN EN BÜYÜK SORUNDAN BİRİSİNİN KAYIT DIŞI İSTİHDAM OLDUĞUNU BELİRTEREK; "KAYIT DIŞI İSTİHDAM VE SONUÇLARINA DİKKAT ÇEKMEK İÇİN BU YIL SGK HAFTASININ SLOGANI ‘SİGORTA İLE İŞ GÜVENDE, İŞÇİ GÜVENDE; GELECEK GÜVENDE’ OLARAK BELİRLENDİ" DEDİ.