Sağlık Bakanlığı: Çocuk yüz boyaları güvenlik testinden geçmiyor, ailelere ve üreticilere uyarı
Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu (TİTCK) Başkanı Prof. Dr. Ahmet Ayar, çocuklar için kullanılan yüz boyalarının üretim aşamasında güvenlik testlerinden geçirilmediğini ve maliyeti düşürmek amacıyla riskli kimyasalların tercih edildiğini belirtti. Ayar, kozmetik ürün denetimlerinin dünya standartlarına uygun yürütüldüğünü vurgularken çocuk kozmetiğine ilişkin özel endişelerini de paylaştı.
Denetimler, tespitler ve uygulanabilecek yaptırımlar
Ayar, kurumun yıl içinde gerçekleştirdiği denetimlerde öncelikle ürün bildiriminin yapılıp yapılmadığını ve kayıtlı ürünlerin içerik analizlerinin incelendiğini aktardı. Bu yıl 197 ürün denetlendiğini, bunlardan 190'ında hata tespit edildiğini ve firmalardan savunma istendiğini söyledi. Ayar, hataların doğrulanması halinde ilgili ürünler için ürün bazında 600 bin Türk Lirası idari para cezası uygulanabileceğini bildirdi. Ayrıca uygunsuz ürünlerin toplatılması ve geri çekilmesi uygulamalarının da yürütüldüğünü kaydetti.
Çocuk kozmetiğinde artan kullanım ve sosyal medyanın etkisi
Ayar, dünya çapında çocuklar arasında kozmetik kullanımının çok erken yaşlarda arttığına dair araştırmalara dikkat çekti. Sosyal medyanın, özellikle TikTok'un, 7-18 yaş grubundaki çocukların kozmetik uygulamalarını öne çıkardığını ve bu videolarda aynı anda 21 farklı içerikli maddenin kullanıldığının tespit edildiğini söyledi. Bu eğilim, kurum için acil bir dikkat gerektirdiğini belirtti.
Sağlık riskleri: Deri, alerji ve sistemik etkiler
Prof. Dr. Ahmet Ayar, çocukların kozmetik kullanımına ihtiyacı olmadığını vurgulayarak, çocuk derisinin henüz gelişim aşamasında olduğunu ifade etti. Yetişkinlere yönelik kozmetiklerin çocuklarda kullanılması halinde kimyasal maddelerin deri üzerinden kana geçme riskinin arttığını, bunun da tüm vücut organlarına yayılma ve tekrarlayan kullanımda uzun dönem etkiler doğurma potansiyeli taşıdığını belirtti. Alerjik reaksiyonları ‘‘en masum’’ yan etki olarak nitelendirirken asıl tehlikenin sistemik etkiler olduğunu; kozmetik formülasyonlarında sinir sistemi ve üreme sağlığına zarar verebilecek maddelerin bulunabileceğine dikkat çekti.
Yüz boyaları: Standart eksikliği ve ağır metal riski
Ayar, yüz boyalarının son yıllarda çocuklarda daha fazla kullanıldığını ve bu ürünlerin üretim standartlarının eksik olduğunu söyledi. Yapılan bilimsel araştırmalarda geçici çıkartma ve benzeri uygulamalarda alerjenler, çeşitli kimyasallar ve ağır metallerin tespit edildiğini aktardı. Ayrıca, yüz boyalarının Avrupa topluluğunun kozmetik üretim listesinde yer almadığını ve bu ürünlerin birlikte deriye uygulanmasını test eden bir mekanizma bulunmadığını belirtti. Ayar, "Çocukların yüz boyaları kozmetik sınıfına girmekle birlikte üretim aşamasında herhangi bir güvenlik testinden geçmeyen ürünler" ifadesini kullandı ve maliyeti düşürmek amacıyla en riskli kimyasalların kullanılabildiğine dikkat çekti.
Ailelere ve üreticilere öneriler
Prof. Dr. Ahmet Ayar, ailelere sosyal medyanın özendirici etkisine karşı dikkatli olmaları çağrısında bulundu. Çocukların bakımında tahriş etmeyen yüz temizleyiciler, nemlendiriciler ve güneş kremleri ile sınırlı kalınmasının uygun olduğunu vurguladı. Üreticilere de mevzuata uygun ürünler piyasaya sürmeleri uyarısında bulunarak, mevzuata aykırı ürün pazara sürülmesi durumunda ürün bazında 600 bin TL para cezası ile karşılaşacaklarını hatırlattı. Ayar, yasakların önemli olduğunu ancak ailelerin bilinçlenmesinin ve özendirmenin önlenmesinin daha da kritik olduğunu belirtti.
Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu Başkanı Prof. Dr. Ahmet Ayar, çocuklar için kullanılan yüz boyalarının üretim aşamasında herhangi bir güvenlik testinden geçmediğini, maliyeti düşürmek üzere en riskli kimyasalların kullanıldığını belirtti. Ayar, Türkiye'de kozmetik ürünlerin denetim süreçlerini AA muhabirine anlattı.
