Muğla çam balında dijital takip sistemi hayata geçiriliyor
Muğla Çam Balının Kalite ve Standartlarının Yükseltilmesi ve İzlenebilirliğinin Artırılması Projesi kapsamında geliştirilen Çam Balı Takip Sistemi, pilot olarak projeye dahil edilen 50 arıcı ile tanıtıldı. Sistem, bal üretiminden tüketime kadar geçen tüm sürecin dijital kaydını tutmayı; tağşişi önlemeyi ve ürünün marka değerini yükseltmeyi hedefliyor.
Pilot uygulama ve tanıtım toplantısı:
Projenin tanıtım toplantısına, pilot arıcılar ve teknik personelin yanı sıra Muğla İl Tarım ve Orman Müdürlüğü yetkilileri katıldı. Toplantının açılış konuşmasını Muğla İl Tarım ve Orman Müdür Yardımcısı Dr. Songül Topal yaptı. Etkinlikte ayrıca YİKOB Rehberlik ve Denetim Müdür Vekili Dr. Ahmet Esen, Muğla Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Bülent Karakuş, Muğla Ticaret Borsası Başkanı Hurşit Öztürk ve Muğla İli Arı Yetiştiricileri Birliği Başkanı Yılmaz Kaya proje kapsamındaki çalışma planları hakkında bilgilendirme yaptı.
Tanıtım sunumunu ise proje yürütücüsü olarak görev yapan Veteriner Hekim Alptuğ Demircan gerçekleştirdi. Sunumda sistemin işleyişi, kayıt akışı ve üreticilerin uygulamada üstleneceği görevler detaylı şekilde aktarıldı.
Sistemin işleyişi ve hedefleri:
Geliştirilen yazılım ile üreticiden alınan balın kovandan sofraya kadar olan yolculuğu dijital olarak izlenebilir hale getirilecek. Pilot aşamada Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Gıda Analiz Laboratuvarı tarafından analiz edilen ballar, uygun bulunan ürünlere yırtılmaz ve tekrar kullanılamaz güvenlikli QR kod mühürler ile kayıt altına alınacak.
Bu yöntemle ürünün kaynağı, üretim süreci ve laboratuvar analiz sonuçları tüketiciye ulaşana dek takip edilebilecek. Sistem sayesinde amaçlanan temel kazanımlar arasında tam izlenebilirlik, tağşişin önlenmesi, ürün güvenilirliğinin artırılması ve arıcıların ürettikleri kaliteli balın ekonomik değerinin yükseltilmesi yer alıyor. Proje, YİKOB’un yüzde 80 katkısıyla yürütülüyor ve Muğla Tarım ve Orman Müdürlüğü, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi, Muğla İli Arı Yetiştiricileri Birliği, Muğla Ticaret ve Sanayi Odası ile Muğla Ticaret Borsası iş birliğinde hayata geçiriliyor.
Propolis toplama ve katma değer yaratma:
Proje aynı zamanda propolisin ekonomiye kazandırılmasını da kapsıyor. Toplanacak propolisler analiz edilerek yüksek katma değerli ürünlere dönüştürülmesi hedefleniyor. Bu kapsamda üreticilere toplam 2 bin propolis tuzağı temin edildi ve teslimatları gerçekleştirildi.
Analiz sonuçlarına göre kaliteli propolisin belirlenmesi halinde bu ham madde, daha yüksek katma değer sunan ürünlere dönüştürülerek arıcıların gelir kaynakları çeşitlendirilecek. Proje paydaşları, propolis değerlendirmesinin bölge üreticisine ek gelir sağlayacağı üzerinde durdu.
Yaygınlaştırma potansiyeli ve beklentiler:
Muğla Çam Balı, coğrafi işaret tesciline sahip bir ürün olması nedeniyle standartlarının korunması ve marka değerinin güçlendirilmesi açısından projenin önemi büyük. Sistemle yalnızca yerel üretimin izlenebilirliği sağlanmakla kalmayacak, oluşturulan "Kovandan Sofraya Dijital İzlenebilirlik" modelinin gelecekte Türkiye geneline örnek teşkil edecek bir altyapı standardına dönüşmesi hedefleniyor.
Yetkililer, bu dijital dönüşümün tüketici güvenini artıracağı, tağşişle mücadelede etkinlik sağlayacağı ve Türk balının hem ulusal hem de uluslararası pazarlardaki rekabet gücüne katkıda bulunacağı değerlendirmesini paylaştı. Pilot uygulamanın sonuçları, sistemin genişletilmesi ve ticari uygulamalara entegrasyonu açısından belirleyici olacak.
Proje, Muğla çam balının kalite ve standartlarının kayıt altına alınması ve üreticilerin emeğinin ekonomik karşılığını güçlendirmeye dönük somut bir adım olarak sunuluyor.
‘MUĞLA ÇAM BALININ KALİTE VE STANDARTLARININ YÜKSELTİLMESİ VE İZLENEBİLİRLİĞİNİN ARTIRILMASI PROJESİ’ KAPSAMINDA GELİŞTİRİLEN ÇAM BALI TAKİP SİSTEMİ, PİLOT OLARAK PROJEYE DAHİL EDİLEN 50 ARICIYA TANITILDI.