Kabalı’da üretim odaklı bir dönüşüm
Yozgat’ın Kadışehri ilçesine bağlı Kabalı köyünde 2009 yılında yürürlüğe giren Kabalı Meyvecilik Projesi, köyün ekonomik ve sosyal dokusunda kalıcı etkiler bıraktı. Kuru tarımla geçinen, dönemsel göç veren bir yerleşim olan Kabalı, proje sonrası üretim merkezine dönüşerek gençlerin ve ailelerin yerleşik hayat kurmasına zemin hazırladı.
Projenin kuruluşu ve uygulama süreci:
Projeyi başlatanlar arasında yer alan eski muhtar Hüseyin Ünal, sürecin kaymakam İsmail Şanlı ile yapılan toplantıda şekillendiğini anlatıyor. Ünal, köylüleri ikna etmek için yoğun çaba harcadığını belirterek, tarlaların boş kaldığı ve göçün yaygın olduğu dönemde yaklaşık yüzde 70 oranında muvafakat sağlayabildiğini söylüyor. İlk etapta 5 bin 640 dönüm arazinin üretime kazandırılmasıyla başlayan çalışmalar, köyün toplam 10 bin 540 dönüm alanını kapsayan iki etaplı planla sürdürüldü. Projenin hayata geçirilmesi ihaleler, toplulaştırma ve aile şirketi/kooperatif düzenlemeleri gerektirdi; uygulama teoride basit görünse de sahada zorluklarla ilerledi.
Ekonomik ve sosyal etkiler:
Uygulama sonucunda Kabalı’da ekonomik hayat canlandı. Ünal’ın ifadeleriyle, işsizlik sorunu büyük ölçüde ortadan kalktı; hasat döneminde 15 yaşından büyük gençler ve okul tatillerinde öğrenciler arazide çalışıyor. Bu düzen, gençlerin köyde kalıp geleceklerini kurmalarına olanak tanırken, kızların çeyizlerini alabilmesi ve genç çiftlerin evlenebilmesi gibi doğrudan sosyal etkiler de gözlemlendi. Ünal, 2010’dan itibaren köyde boşanma dilekçesi görülmemesini örnek göstererek "Varlık barıştırır, yokluk dövüştürür" değerlendirmesini paylaştı.
Projeyle birlikte köydeki toplumsal yaşamda da canlanma yaşandı; sabahları herkesin tarlaya gitmesi, sosyal ilişkilerin güçlenmesi ve ortak çalışma kültürünün yerleşmesi dikkat çekiyor. Ünal, bölgedeki yetkililere teşekkür ederek bu modelin diğer köylere de örnek olmasını diledi.
Kabalı Meyvecilik Projesi, yerel düzeyde planlama, toplulaştırma ve kamu desteğinin bir araya gelmesiyle küçük ölçekli tarımsal ekonomilerin nasıl dönüştürülebileceğini gösteren somut bir örnek teşkil ediyor. Köyün deneyimi, göçle mücadele ve kırsal kalkınma arayışındaki benzer yerleşimler için referans niteliği taşıyor.
YOZGAT'IN KADIŞEHRİ İLÇESİNE BAĞLI KABALI KÖYÜNDE 2009 YILINDA HAYATA GEÇİRİLEN KABALI MEYVECİLİK PROJESİ, KÖYÜN REFAH SEVİYESİNİ DEĞİŞTİRDİ.
