mesleğin değişen yüzü:
Murat Çalışkan, Eskişehir'de 8 yaşından beri babasının yanında başladığı ayakkabı tamirciliğini bugün de sürdürüyor. Artan maliyetler ve değişen tüketim alışkanlıkları, atölyenin işleyişini baştan aşağı değiştirmiş durumda.
Çalışkan, geçmişte kösele ayakkabıların yoğunlukta olduğunu, bu nedenle ökçe ve pençe değişimi gibi uzun ömürlü onarımların işlerinin temelini oluşturduğunu aktarıyor. "Eskiden işlerimiz kösele ayakkabılar ağırlıkta olduğu zaman daha iyiydi; ökçesini, pençesini değiştiriyorduk. Şimdi ise herkes keten, bez ve spor ayakkabılara yöneldi. Biz de artık imkânlar çerçevesinde sadece tamirle yetiniyoruz" diyerek tüketici tercihindeki kaymayı özetliyor.
deri ayakkabının sağlık ve dayanıklılık avantajları:
Usta tamirci, piyasadaki ucuz ve kalitesiz ürünlerin çabuk yıprandığına dikkat çekiyor. Birçok ayakkabının Çin malı olduğunu ve kolayca yırtıldığını belirten Çalışkan, özellikle bez ayakkabıların kısa sürede deforme olduğunu ve bir noktadan sonra tamir edilemediğini söylüyor.
Çalışkan, deri ayakkabılarda pençe ve ökçe değişiminin, açılan yerlerin dikilmesinin mümkün olduğunu vurgulayarak vatandaşlara mümkün olduğunca deri tercih etmelerini tavsiye ediyor. Ayrıca deri ürünlerin ayak sağlığı açısından da daha uygun olduğunu ifade ediyor.
bakım uyarıları ve tamir maliyetleri:
Ayakkabı bakımına ilişkin önemli bir uyarıda bulunan Çalışkan, ayakkabıların kesinlikle çamaşır makinesine atılmaması gerektiğini belirtiyor. Makinenin yıkama sırasında astarı sökebileceğini, iç yapıyı bozarak ürünü kullanılmaz hale getirebileceğini ifade ediyor.
Ekonomik açıdan da tamir ücretleri yükselmiş durumda. Çalışkan, maliyetlerin artması ve kaliteli yeni ayakkabı bulmanın zorlaşması nedeniyle tamir fiyatlarının "300-400 liradan başlayıp yapılan işleme göre 1000 liraya kadar çıkabildiğini" söylüyor. Ayrıca piyasada kaliteli ayakkabının 4-5 bin liradan aşağı bulunmadığını belirterek bu durumun tamir servislerinin fiyat politikasına doğrudan yansıdığını aktarıyor.
Çalışkan, tüm bu zorluklara rağmen atölyesini kapatmamak için çaba gösterdiklerini, imkanlar ölçüsünde tamir hizmeti vermeye devam ettiklerini vurguluyor.
ESKİŞEHİR'DE 8 YAŞINDAN BERİ BABA MESLEĞİ OLAN AYAKKABI TAMİRCİLİĞİNİ SÜRDÜREN MURAT ÇALIŞKAN, ARTAN MALİYETLERE VE DEĞİŞEN TÜKETİM ALIŞKANLIKLARINA RAĞMEN MESLEĞİNİ AYAKTA TUTMAYA ÇALIŞIYOR.