Global Engineer Girls’in raporu ve lansmanı:
Limak Vakfı çatısı altında yürütülen Global Engineer Girls (GEG) Programı, ilk Sosyal Etki Raporunu Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı COP31 kapsamında Antalya'da kamuoyuna sundu. Programa ilk olarak 2015'te Türkiye’nin Mühendis Kızları (TMK) adıyla başlandı; zaman içinde küresel boyuta taşınan programın etkileri, bağımsız araştırma kuruluşu FutureBright Group tarafından Türkiye, Suudi Arabistan, Kosova ve Kuzey Makedonya’da gerçekleştirilen saha çalışmasıyla incelendi.
Araştırma 178 katılımcıyla yapılırken, rapor sonuçları 14 Kasım COP31 Gençlik Günü'nde Limak standında düzenlenen panelde paylaşıldı. Paneli GEG Danışmanı Iulia Trandafir yönetti; Limak Holding ve Limak Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Ebru Özdemir, GEG Koordinatörü Valentina Gara ve GEG öğrencisi Türkü Topaktaş panelde yer aldı.
Araştırmanın öne çıkan bulguları:
Rapora göre Türkiye'de programa katılan öğrencilerin %94%72'si programa katılmalarında staj ve iş desteğinin etkili olduğunu belirtirken, program mezunlarının %76'sı GEG sonrasında kariyer hedeflerinin sektörde kadınların temsilini artırmak yönünde şekillendiğini ifade etti.
Destek mekanizmalarının etkisi, gençlerin kişisel deneyimlerinde de kendini gösteriyor: Türkiye'de mevcut öğrencilerin tamamı ve program mezunlarının %98'i ilerleyen yıllarda GEG ağı içinde kalmak istediğini belirtti. Ayrıca, mevcut öğrencilerin %87'si ve mezunların %88'i programın sunduğu desteklerden faydalandıklarını aktardı.
Mentörlük ve rol modellerin önemi:
Türkiye dışındaki ülkelerde yürütülen görüşmeler, genç kadınların mühendislik eğitiminde karşılaştıkları önyargıları ve bu süreçte mentörlüğün kritik rolünü ortaya koydu. Katılımcılar, erkeklerin çoğunlukta olduğu eğitim ve çalışma ortamlarında kendilerini sürekli kanıtlama ihtiyacı hissettiklerini, ancak gelecek kuşaklara daha eşit koşullar bırakmak için kararlı olduklarını anlattı.
Kosova'dan bir mühendislik mezunu grup projelerinde kadınların çalışsa da liderliğin erkek öğrencilere atfedilebildiğini vurguladı. Suudi Arabistan'dan bir elektrik ve haberleşme mühendisliği mezunu, alandaki azınlık konumuna rağmen bu alanda yer almaktan gurur duyduğunu ve kadın mühendis sayısını artırmaya katkı sağlamayı hedeflediğini paylaştı. Kuzey Makedonya'dan bir öğrenci ise gelecekte diğer kadın öğrencileri yeni fırsatlara yönlendiren bir mentör olmayı hedeflediğini dile getirdi.
Katılımcıların deneyimleri mentörlüğün özgüveni artırdığına işaret ediyor. Örneğin Kuzey Makedonya'dan bir inşaat mühendisliği öğrencisi başlangıçta yeterlilikten şüphe duysa da mentörlerinin desteğiyle özgüven kazandığını anlattı. Programın sunduğu uluslararası kadın mühendisler ağı, katılımcılara dayanışma ve aidiyet hissi kazandıran önemli bir unsur olarak öne çıktı; Suudi Arabistanlı bir mezun program sayesinde farklı coğrafyalarda benzer deneyimleri paylaşan kadınlarla bağ kurabildiğini belirtti.
Gençlerin vizyonu: daha yeşil ve kapsayıcı kentler:
Rapor, genç kadın mühendislerin sürdürülebilir ve kapsayıcı bir gelecek tasavvurunu da kayıt altına aldı. Katılımcılar, kadınların tasarladığı bir dünyayı tanımlarken temiz hava, yeşil alanlar, yenilenebilir enerji ve farklı kuşakların ihtiyaçlarını gözeten yaşam alanlarını ön plana çıkardı. Kuzey Makedonya'dan bir öğrenci doğal malzemelerle inşa edilmiş çevre dostu binaları hayal ederken, Kosova'dan bir mezun çocukların ve yaşlıların ihtiyaçlarına öncelik veren, doğayla iç içe yaşam alanlarına dikkat çekti.
Rapor, iklim dönüşümünde mühendislerin altyapı, teknoloji ve yaşam alanlarını şekillendireceğini, bu süreçte kadınların temsilinin artmasının adil bir dönüşüm için kritik olduğunu vurguluyor. Dünya Ekonomik Forumu'nun Mart 2025 tarihli analizine göre küresel STEM iş gücünde kadınların payı %28,2, STEM alanındaki üst düzey yönetim pozisyonlarındaki kadın oranı ise %12,2 seviyesinde bulunuyor.
Limak Holding ve Limak Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Ebru Özdemir araştırma sonuçlarına ilişkin değerlendirmesinde, genç kadınların başarılarının ötesine geçerek kendilerinden sonra gelecek kadınlara yol açma isteğinin kendisini umutlandırdığını belirtti. Özdemir, genç kızların mühendislikte örnek alabilecekleri kadınları görmesinin alanda gelecek hayal etmelerini kolaylaştırdığını ve GEG'in hedefinin genç kadınların potansiyellerini gerçekleştirebilecekleri fırsatları artırmak olduğunu vurguladı.
Global Engineer Girls'ün ilk Sosyal Etki Raporu'na ilgili detaylar ve veriler için globalengineergirls.com/reports adresinden ulaşılabiliyor.
EBRU ÖZDEMİR (SOLDAN 2'NCİ), VALENTİNA GARA (SOLDAN 3'ÜNCÜ)
