Diyarbakır'da işverenlere rehberlik: Çalışma hayatı ve mevzuat masaya yatırıldı
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı tarafından 2026 yılı iş teftiş programı kapsamında Diyarbakır’da düzenlenen bilgilendirme toplantısı, Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası (DTSO) ev sahipliğinde gerçekleştirildi. Toplantı, işverenler, işçi temsilcileri ve meslek kuruluşlarına yönelik rehberlik odaklı bir yaklaşım benimsedi.
Toplantının içeriği ve katılımcılar
Programda, başta 4857 sayılı İş Kanunu ile 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu olmak üzere çalışma yaşamını düzenleyen mevzuat ve güncel uygulamalar aktarıldı. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı adına Adana Grup Başkanı Semiha Dostlar, Grup Başkan Yardımcısı Emre Kızıldağ ile İş Başmüfettişleri M. Alper Kan, Serkan Dönmez ve Mehmet Köseler yer aldı.
Toplantıya ayrıca DTSO Meclis Başkanı Nevin İl, DTSO Başkanı Mehmet Kaya, DTSO İş Kadınları Meclisi Başkanı Filiz Ekingen, Diyarbakır Ticaret Borsası Meclis Başkan Yardımcısı Mustafa Gündoğdu, Diyarbakır OSB Yönetim Kurulu Üyesi Kamuran Azizoğlu, Diyarbakır Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odası Başkanı Amine Demir Çoban, Diyarbakır SGK İl Müdürü Garip Karatay, İŞKUR İl Müdürü Reşat Merttir ile çok sayıda iş insanı, mali müşavir ve muhasebeci katıldı.
Teşvikler ve yaptırımların işletmelere etkisi
DTSO Başkanı Mehmet Kaya açılış konuşmasında, üyelerin en çok karşılaştığı sorunların iş ve sosyal güvenlik mevzuatından kaynaklanan yaptırımlar olduğunu belirtti. Kaya, iş dünyasının dijitalleşme ve rekabet koşullarına odaklanırken mevzuata ilişkin riskleri gözden kaçırabildiğini vurguladı ve hataların çoğunun kasıtlı değil, mevzuat değişiklikleri ve dijital sisteme uyum sürecindeki uygulama hatalarından kaynaklandığını söyledi.
Kaya, Diyarbakır’ın 6. Bölge Teşvikleri kapsamında olduğuna dikkat çekerek küçük hatalar nedeniyle uygulanan ağır yaptırımların işletmeleri ciddi risklerle karşı karşıya bıraktığını, bir yıllık teşvikin kesilmesi veya tamamen iptal edilmesi gibi uygulamaların yeniden değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti. Kaya’nın aktardığı değerlendirmeden öne çıkan vurgu şudur: "Suç ile ceza arasındaki ilişkinin yeniden değerlendirilmesi gerekiyor; yaptırımlar işletmelerin faaliyetlerini sürdürebileceği bir denge içinde olmalı."
Uzlaşma ve önleyici yaklaşım çağrısı
Kaya, çalışanlarla yaşanan anlaşmazlıklarda iş mahkemelerine gitmeden önce uzlaşma yollarının tercih edilmesini önerdi. Dijital kayıt sistemleri nedeniyle işverenlerin yıllar sonra dahi hukuki ve mali yükümlülüklerle karşılaşabildiğini hatırlatarak, iş kanunu ve çalışma mevzuatının ticari rekabet kadar önemsenmesi gerektiğini belirtti.
Meslek örgütlerinin perspektifi: Kayıtlı ekonomi ve bölgesel hassasiyet
DSMMMO Başkanı Amine Demir Çoban ise kayıtlı ekonominin güçlendirilmesi, iş barışının korunması ve bölgesel teşviklerin artırılması gerektiğini vurguladı. Çoban, işletme başarısının yalnızca üretim ve ticari performansla ölçülmediğini; iş sağlığı ve güvenliği uygulamaları ile sosyal güvenlik yükümlülüklerinin artık işletmelerin sürdürülebilirliği açısından belirleyici hale geldiğini söyledi.
Çoban, kamu kurumlarının uygulamalarında bölgesel hassasiyetlerin dikkate alınmasını talep ederek, 6. Bölge teşviklerinin yanında SGK oranlarında indirim gibi destek mekanizmalarının değerlendirilmesini istediklerini dile getirdi.
Bakanlık temsilcisinin mesajı: Ceza değil, rehberlik
Adana Grup Başkanı Semiha Dostlar, Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı’nın 90 yıllık birikimiyle daha şeffaf, kapsayıcı ve önleyici bir denetim anlayışı benimsediğini belirtti. Dostlar, denetimlerin temel amacının yaptırım uygulamak değil, iş yerlerinin mevzuata uyumunu sağlamak olduğunun altını çizdi: "Bu teftişlerle iş yerlerine gitmeden önce sizlerle bir araya geliyor, bilgilendirme ve farkındalık toplantıları düzenliyoruz."
Dostlar ayrıca bölgesel önem vurgusu yaparak Diyarbakır’ın sanayi, tarım, tekstil ve inşaat sektörlerindeki potansiyelinden söz etti ve 2026 yılı çalışma planı kapsamında denetlenecek sektörler ile öne çıkan risk başlıklarının paylaşıldığını kaydetti. Toplantı sonunda katılımcıların öneri ve taleplerinin ilgili kurumlara iletileceği ve çözüm odaklı yaklaşımın sürdürüleceği bildirildi.
Değerlendirme
Toplantı, mevzuatın uygulanmasında rehberlik, önleyici denetim ve taraflar arası uzlaşma vurgusunu öne çıkarırken, bölgesel teşviklerin korunması ve uygulamalarda esneklik taleplerinin de yer aldığı bir platform sundu. İş dünyası temsilcileri ile Bakanlık yetkilileri arasındaki bu diyalog, mevzuatın uygulanmasında uyum ve sürdürülebilirlik açısından önem taşıyor.
ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI REHBERLİK VE TEFTİŞ BAŞKANLIĞI TARAFINDAN 2026 YILI İŞ TEFTİŞ PROGRAMI KAPSAMINDA DİYARBAKIR’DA İŞVERENLERE, İŞÇİ TEMSİLCİLERİNE VE MESLEK KURULUŞLARINA YÖNELİK REHBERLİK ODAKLI BİLGİLENDİRME TOPLANTISI DÜZENLENDİ.