Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları Yüksek Komiseri Volker Türk, 61 yıllık Baas rejiminin çökmesinin ardından Suriye'nin yeniden inşa edilmesi için "yapılacak her türlü yardıma ihtiyaç duyulduğunu" ifade etti.
Esad rejiminin devrilmesinin ardından ilk kez Suriye'yi ziyaret eden Türk, başkent Şam'da düzenlediği basın toplantısında, mevcut duruma dair önemli değerlendirmelerde bulundu. Türk, Suriye'deki rejimin çöküşünün ardından Şam halkının günlük yaşamlarına devam ettiklerini ve geleceğe umutla baktıklarını gözlemlediğini belirterek, "Ancak yapılması gereken çok şey var ve bu, önümüzde büyük zorluklar ve riskler barındıran çok önemli bir an." dedi.
Yıllar boyunca yaşanan vahşet ve travmaların ışığında, tanıştığı Suriye halkının cesareti ve dayanıklılığı karşısında derin etki hissettiğini vurgulayan Türk, onların sıkıntılarını dinlemenin kendisi için çok duygusal bir deneyim olduğunu kaydetti.
Türk, "En önemli mesele, insani yardım kuruluşlarının her yere erişebilmesi ve gıda tedarik edebilmesi için gereken bağışçı desteğinin sağlanmasıdır." diyerek, ülkeye yapılan üst düzey ziyaretlerin önemine değindi. BM İnsan Hakları Ofisi yetkililerinin, son 14 yılda giriş izni verilmeden Suriye'deki ciddi insan hakları ihlallerini rapor ettiklerini de ekledi.
Suriye'nin büyük bölümü için "harabeye döndüğünü" ve nüfusun önemli bir kısmının yoksulluk içinde yaşadığına dikkat çeken Türk, sağlık sisteminin çöküşte olduğunu vurguladı. Türk, "Gıda, sağlık, eğitim ve barınma hakları temel insan haklarıdır ve bunların güvence altına alınması için hızlı ve uyumlu çabaların sarf edilmesi gerekmektedir." şeklinde konuştu.
Türk, Suriye halkının "tüm Suriyeliler için çalışan bir ülkeyi" yeniden inşa edebilmesi için yardıma ihtiyaç duyduğunu ifade ederek, "Buraya BM İnsan Hakları Ofisi'nin kapsayıcı, ulusal olarak sahiplenilen süreçleri desteklemeye devam edeceği konusunda güvence vermek için geldim." dedi. Türk, bu kapsamda yapılacak ilk görevin "hayat kurtarmak" olduğunu belirtti.
Ciddi insan hakları ihlalleriyle ilgili kanıtların korunmasının önemine de dikkat çeken Türk, geçiş dönemi adaletinin Suriye'nin ilerlemesi açısından büyük önem taşıdığını belirtti. İşkence ve kimyasal silah kullanımı gibi suçların soruşturulması gerektiğini vurgulayan Türk, "İntikam asla çözüm değildir. Bunun yerine iyileştirme, gerçekleri söyleme ve uzlaştırma süreçlerinin yürütülmesi gerekir." değerlendirmesini yaptı.
Türk, Suriye'de insan haklarını desteklemek için sabırsızlandıklarını belirterek, BM Soruşturma Komisyonu gibi mekanizmaların insan hakları ihlallerinin ortaya çıkarılmasında aktif rol alacağını vurguladı. Ayrıca, mültecilerin ülkelerine geri dönüşünün gönüllülük esasına dayanması gerektiğini ve bunun için gerekli koşulların sağlanması gerektiğinin altını çizdi.
