ATB meclisi seçim öncesi son kez toplandı
Antalya Ticaret Borsası (ATB) 1 Ekim'de yapılacak seçim öncesinde son meclis toplantısını Borsa Toplantı Salonu'nda gerçekleştirdi. Meclis Başkanı Erdoğan Ekinci yönetiminde yapılan oturumda, seçime rakipsiz giren ATB Başkanı Ali Çandır sektörün önceliklerini ve borsa çalışmalarını değerlendirdi.
OVP değerlendirmesi: üretim odaklı yaklaşım önem taşıyor:
Çandır, 2027-2029 dönemini kapsayan Orta Vadeli Program'ı (OVP) tarım sektörü açısından ele alırken programın yüksek katma değerli üretim, Ar-Ge ve teknoloji kullanımı, yöresel ürünlerin ekonomik değerinin artırılması, verimlilik ve rekabetçilik başlıklarını öne çıkardığını belirtti. Ancak OVP'nin sektörün çözüm bekleyen sorunlarına cevap üretmesi gerektiğini vurguladı; tarımsal istihdam, üretim maliyetleri, finansmana erişim ve gıda arz güvenliği bu sorunların başında geliyor.
Çandır, "Bizim beklentimiz; tarım politikalarının yalnızca fiyatlar üzerinden değil, üretimin devamlılığı ve üreticinin sürdürülebilirliği üzerinden de ele alınmasıdır. Çünkü kalıcı fiyat istikrarının yolu, üretimi ve arz kapasitesini güçlü tutmaktan geçiyor." sözleriyle üretici odaklı politikalara dikkat çekti.
Veriler ne diyor: tarımda yüksek ama dikkat gerektiren büyüme:
2026'nın ilk iki çeyreğine ilişkin Gayrisafi Yurt İçi Hasıla verilerine değinen Çandır, ekonominin ilk çeyrekte yüzde 2,6, ikinci çeyrekte yüzde 2,3 büyüdüğünü; buna karşın tarım sektörünün ilk çeyrekte yüzde 4,8, ikinci çeyrekte yüzde 13,3 büyüdüğünü aktardı. Çandır, ikinci çeyrekte görülen yüksek tarımsal büyümenin bir kısmının geçen yılki düşük üretimin yarattığı baz etkisinden kaynaklandığını hatırlattı ve tek başına yüksek oranın sürdürülebilir büyüme anlamına gelmediğini belirtti.
Trade tarafında ise ticaret sektörünün ilk çeyrekte yüzde 3,5, ikinci çeyrekte yüzde 0,5 büyüdüğünü hatırlatan Çandır, iç talepteki yavaşlamanın üretim ve ticaret üzerinde etkilerinin hissedilmeye başladığını söyledi. Bu çerçevede ATB'nin önceliğinin fiyat istikrarını kalıcı hale getirirken üretimi, yatırımı ve ticareti güçlendirecek bir denge kurmak olduğunu vurguladı.
dört yıllık dönem: saha çalışmaları ve projeler:
2022 yılında başlayan dönemlerinin sonuna geldiklerini ifade eden Çandır, geride kalan dört yılda üretim maliyetlerinin arttığını, finansmana erişimin zorlaştığını, iklim değişikliğinin etkilerinin daha fazla hissedildiğini ve ihracat pazarlarında belirsizlikler yaşandığını aktardı. Üyelerin finansman, enerji maliyetleri, ihracat, iş gücü, sosyal güvenlik, mevzuat, üretim ve pazarlamaya ilişkin taleplerinin başta Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği olmak üzere ilgili kurumlara iletildiğini bildirdi.
Bu dönemde ATB'nin düzenlediği çalıştaylar ve projeler öne çıktı: hububat, susam, yaş meyve sebze, zeytin ve zeytinyağı, et ticareti ve hayvancılık, kesme çiçek ile tıbbi ve aromatik bitkiler sektör temsilcileriyle görüşmeler yapıldı; keçiboynuzu, keçi yetiştiriciliği, coğrafi işaretler, kırsal kalkınma, zeytinyağı ve tarım topraklarının korunması gibi alanlarda 9 ulusal ve uluslararası çalıştay gerçekleştirildi.
ATB ayrıca tarıma dayalı ihtisas sera organize tarım bölgesi ve Antalya'da hububat lisanslı depoculuğunun hayata geçirilmesi için fizibilite çalışmaları yürüttü; yaş meyve sebze ve kesme çiçek sektörlerinde UR-GE projelerini sürdürdü. Yurt dışı faaliyetlerde 11 ülkede üyeleri yeni pazarlarla buluşturarak firmaların alıcılarla doğrudan görüşmesini sağladıklarını aktaran Çandır, YÖREX aracılığıyla yöresel ve coğrafi işaretli ürünlerin ticarileştirilmesine yönelik çalışmaları sürdürdüklerini bildirdi.
Coğrafi işaret başvuruları kapsamında Antalya Tavşan Yüreği Zeytini için Avrupa Birliği'ne, bu zeytinden elde edilen zeytinyağı için ise Türkiye'de coğrafi işaret tescili başvurusu yapıldığını ifade etti. Kuraklık, iklim değişikliği, tarım topraklarının korunması, biyolojik çeşitlilik ve sürdürülebilirlik konularının da sürekli gündemde tutulduğunu belirtti.
Konuşmasını özetlerken Çandır, "Geride bıraktığımız dört yılda kusursuz olduğumuzu söylemiyoruz. Yapmak isteyip yapamadıklarımız da oldu. Sonuçlandıramadığımız, takip etmeye devam ettiğimiz işlerimiz de var. Ama gönül rahatlığıyla şunu söyleyebilirim: Üyemizin meselesine hiçbir zaman kayıtsız kalmadık. Tarımın sorunlarına sırtımızı dönmedik." diyerek borsa olarak sahadaki sorumluluklarını vurguladı.
Toplantı, seçim atmosferi ve sahadaki çalışmaların değerlendirilmesi ekseninde tamamlandı; ATB'nin önümüzdeki dönemde üretim, yatırım ve üretici sürdürülebilirliğini merkeze alan politikalara odaklanma beklentisi öne çıktı.
ALİ ÇANDIR