Yerköylü öğrencinin afet iletişimine yönelik çözümü COP31'te sergilendi:
Antalya'da devam eden Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı COP31’in Yeşil Alanı içinde yer alan İklim Okulu, Türkiye genelinden gelen öğrenciler ve ailelerin yoğun ilgisini çekti. Milli Eğitim Bakanlığı ile Çevre Bakanlığı ortaklığıyla açılan alanda; yerel projeler ve üretimler ziyaretçilere tanıtıldı.
Bu alanda en çok dikkat çeken çalışmalardan biri, Yozgat’ın Yerköy ilçesi Rabia Koyunbaşoğlu Anadolu Lisesi 11. sınıf öğrencisi Efendi Açıkgöz tarafından geliştirilen Derman projesi oldu. Proje, afet anlarında enkaz altındaki vatandaşların yerinin tespiti ve iletişiminin sağlanmasını hedefliyor.
Enkaz tespit ve iletişim yetenekleri:
Derman, enkaz alanlarında telefon şebekeleri ve internet erişimi kesildiğinde devreye girmek üzere tasarlanan bir arama-kurtarma ve haberleşme aracı olarak tanımlanıyor. Sistem, özel radyo dalgaları ile beton ve moloz katmanları üzerinden sinyal vererek kesintisiz iletişim sağlamayı amaçlıyor. Projede yer alan 3 kademeli kurtarma ve iletişim teknolojisi sayesinde arama-kurtarma ekipleri enkaz altındaki kişiye ulaşma imkanı kazanıyor.
Aracın sensörleri enkaz altındaki afetzede ile doğrudan fiziksel temas olmadan iletişim kurabiliyor. Enkaz altındaki kişinin kolundaki akıllı saat veya bileklikle radyo dalgaları üzerinden eşleşme yapılarak nabız, canlılık hareketi ve derinlik verilerine erişiliyor. Ayrıca enkaz altındaki cep telefonunun yaydığı wi-fi sinyalleri tespit edilerek afetzedenin konumu, derinliği ve sağlık durumuna dair bilgiler kurtarma ekiplerine iletilebiliyor. Araçta bulunan zehirli gaz ve sıcaklık dedektörleri sayesinde ani ısı yükselmeleri ve patlama riski uzaktan ölçülerek ekiplerin can güvenliği sağlanmaya çalışılıyor.
Geliştirme süreci ve sergi deneyimi:
Projenin geliştiricisi 11. sınıf öğrencisi Efendi Açıkgöz, Derman'ı şebeke ve internetin erişilemediği deprem gibi afet sahalarında enkaz altındakilerle doğrudan iletişim kurmak amacıyla tasarladığını belirtti. Açıkgöz, Derman V2 aracını COP31 alanında ilk kez sergilediklerini ve araç üzerindeki sensörlerle tüm verilerin operatör ekranından takip edilebildiğini vurguladı.
Açıkgöz, ilk projesiyle yaklaşık 15 sertifika aldıklarını; ilk aracın 2 aylık, ikinci aracın ise 4 aylık bir çalışmayla üretildiğini aktardı. Geliştirme motivasyonunu 6 Şubat depremlerinde yaşanan kayıplardan aldığını söyleyen öğrenci, projenin arama-kurtarma çalışmalarına somut destek sağlama hedefiyle tasarlandığını dile getirdi.
Danışman görüşü ve uluslararası tanıtım:
Proje danışmanı Duygu Çiftçi, Derman'ı yerli ve milli teknoloji vizyonuyla geliştirdiklerini, aracın insansız afet kurtarma ve haberleşme amaçlı olduğunu belirtti. Çiftçi, sınırlı imkanlarla üretilen projenin Milli Eğitim Bakanlığı davetiyle COP31'e katılma fırsatı bulduğunu ve uluslararası platformda tanıtıldığını ifade etti.
Açıkgöz ayrıca Selçuk Bayraktar’ın 'İstisna bir sonuç istiyorsanız müstesna şartlarda çalışmak zorundasınız' sözünden ilham aldığını, Bayraktar ile tanışıp projeyi sunmayı arzu ettiğini belirtti. Genç Teknik Zirvesi'nde sunulan ilk versiyonun ardından Nisan ayında bakanlıktan gelen davetle COP31 İklim Zirvesi'ne katılma fırsatı elde edildiği bildirildi.
İklim Okulu ziyaretçileri Derman projesine yoğun ilgi gösterirken, ekip gelecekteki çalışmalar için geri bildirimler topluyor ve projenin sahada kullanım potansiyelini artırmaya yönelik adımlar atmayı planlıyor.
YERKÖY İLÇESİNDE 11. SINIF ÖĞRENCİSİNİN AFET ANLARINDA İLETİŞİM VE KOORDİNASYONU GÜÇLENDİRME HEDEFİYLE GELİŞTİRDİĞİ "DERMAN" PROJESİ, COP31 İÇERİSİNDEKİ YEŞİL ALANDA BULUNAN İKLİM OKULU'NDA SERGİLENDİ.