UNESCO Listesindeki Şanlıurfa Sıra Geceleri ve Dursunbey Barana Geleneği Balıkesir'de Aynı Sahnede
Balıkesir Büyükşehir Belediyesi, Anadolu’nun somut olmayan kültürel mirasını yaşatmak amacıyla düzenlediği etkinlikte, UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras Listesi'nde yer alan Şanlıurfa Sıra Geceleri ile Dursunbey Barana Geleneği'ni dünyada ilk kez aynı sahnede buluşturdu.
Etkinlik ve amacı
Etkinlik, Anadolu'nun farklı coğrafyalarından gelen bu iki geleneği aynı platformda sunarak kültürel çeşitliliği görünür kılmayı ve yöreler arasında bağları güçlendirmeyi amaçladı. Her iki geleneğin de 2011 yılında UNESCO tarafından tescillendiği belirtiliyor.
Geleneklerin ortak özellikleri ve korunması
Şanlıurfa Sıra Geceleri ve Dursunbey Barana Geleneği, Türk kültüründe toplu çalma, söyleme ve sohbet etrafında şekillenen geleneksel meclis örnekleri olarak öne çıkıyor. DUFAD Başkanı Ali İnce, bu buluşmanın kültürler arası kaynaşmayı güçlendirdiğini vurgulayarak, Türkiye'deki geleneklerin temel değerleri açısından benzerlik taşıdığını; bunun da ahlak, terbiye, eğitim ve disiplin üzerine kurulu olduğunu söyledi.
İnce, Barana geleneğinin geçmişinin 300-400 yıl olduğunu ve Barana'nın, Şanlıurfa Sıra Geceleri, Elazığ Kürsübaşı ve Çankırı Yaranları ile birlikte 2011 yılında UNESCO listesine girdiğini hatırlattı. Barana geleneğinde, ahlak ve disiplin kuralları çerçevesinde kabul edilecek kişinin toplumda saygınlığı ve kefili olması gerektiğini belirtti.
Katılımcıların değerlendirmesi
Şanlıurfa Sıra Gecesi Ekibi Şefi İsmail Altıngöz, Anadolu kültürlerinin ortak bir kökten beslendiğini söyleyerek, "Bu gelenekler ahilik kültüründen geliyor. İsimler farklı olsa da özünde kültürlerimiz bir. Urfa’da sıra gecesi diyoruz, Balıkesir’de Barana deniyor. Oturma ya da icra biçimleri değişse de kültürel ruh aynı" dedi.
Balıkesir Büyükşehir Belediyesi Kültür-Sanat Sosyal İşler Daire Başkanı Ulaş Taka, etkinliğin Balıkesir ve Şanlıurfa büyükşehir belediyelerinin iş birliğiyle gerçekleştirildiğini belirterek, "Bugün Urfa’nın dağlarından Alaçam dağlarına uzanan bir kültür yolculuğu yapıyoruz. Türkülerle, ortak değerlerimiz etrafında bir araya geliyoruz" ifadelerini kullandı.
Etkinlik, sadece iki geleneği sergilemekle kalmayıp, Anadolu'nun ortak kültürel mirasının görünürlüğünü artırma ve somut olmayan mirasın kuşaklar arası aktarımını destekleme amacı taşıyor. Böyle karşılaşmalar, geleneklerin korunması için yeni iş birlikleri ve farkındalık yaratma fırsatları sunuyor.
UNESCO’NUN SOMUT OLMAYAN KÜLTÜREL MİRAS TEMSİLİ LİSTESİ’NDE YER ALAN ŞANLIURFA SIRA GECELERİ İLE BALIKESİR’İN DURSUNBEY İLÇESİNE ÖZGÜ BARANA GELENEĞİ, DÜNYADA İLK KEZ AYNI SAHNEDE İZLEYİCİYLE BULUŞTU