Ankara'da miras kalan el emeği yorganlar ayakta kalma mücadelesi veriyor
Ankara'da üç kuşaktır yorgancılık yapan Hüsamettin Yavuz, fabrikasyon ve elyaf yorganların yaygınlaşması ile gençlerin mesleğe ilgi göstermemesi sonucu yorgancılığın unutulmaya başladığını söylüyor. Yavuz, atölyesini ve mesleğin ustalıkla sürdürülen inceliklerini korumaya çalışırken, siparişlerin azaldığını ve çırak bulmanın giderek zorlaştığını belirtiyor.
Eski rağbetin yerini fabrikasyon aldı:
Yavuz, bir dönem düğün çeyizlerinin vazgeçilmezi olan işlemeli el emeği yorganların yerini artık hazır ve hafif yorganlara bıraktığını ifade ediyor. "Bir zamanlar çeyizlerin vazgeçilmezi işlemeli el emeği göz nuru yorganlar, yerini fabrikasyon ve hafif yorganlara bıraktı" diyen Yavuz, "48-49 yıldır bu mesleğin içindeyim. Üç kuşaktır bu mesleği yapıyoruz" sözleriyle ailesinin mesleğe bağlılığını vurguluyor.
Yavuz, el emeği yorgan üretiminin zahmetlerine dikkat çekiyor: "Bu meslek iğneyle kuyu kazmak gibidir." Depo işinin zorluğunu, yünün ve pamuğun ayıklanmasının emek gerektirdiğini anlatıyor ve bu yüzden gençlerin işi şansa bırakıp makine üretimine yöneldiklerini aktarıyor.
Çırak yok, gelecek belirsiz:
Atölyenin devamı için yeni nesil ustaların yetişmesinin şart olduğunu söyleyen Yavuz, gençlerin mesleğe ilgi göstermemesinin altını çiziyor: "Ben 40 senedir 'Çırak alıyor musunuz?' diye soran hiç görmedim." Göçmenlerin eleman sorduğunu, ancak bunun mesleğe merak değil geçim kaygısıyla yapıldığını belirtiyor. Yavuz, aile bireylerinden de destek göremediğini ifade ederek "Üç tane oğlum var, üçü de dükkana gelmez" diye ekliyor.
Gençlerin yünle uğraşmaktan kaçınmasının nedenini temizlik ve kullanım zorluğuna bağlıyor: "Gençler yünle uğraşamıyor, onlar için makine işi yorganlar daha kolay geliyor." Buna karşın Yavuz, yün ve pamuk yorganların uzun ömürlü ve sağlıklı olduğunu, elyaf yorganların ise aynı kaliteyi sunmadığını vurguluyor. "Elyaf yorganlar bizim yün yorganlar gibi sağlıklı değildir" şeklinde değerlendiriyor.
Yavuz, fiyat algısına da değinerek, el emeği yorganların aslında ekonomik olduğunu söylüyor: "Aslında yorganlarımız pahalı değildir. Çünkü bu yorgan en az 15-20 yıl kullanılabilir." Ancak tüketicilerin kısa vadeli maliyete bakıp hazır elyaf ürünleri tercih etmesi nedeniyle siparişlerin azaldığını belirtiyor ve mesleğin devamı için tüketicilere çağrıda bulunuyor: "Yorgan sağlık, sıhhattir diyecek, gelecek ki biz de ayakta kalacağız. Böyle giderse bu meslek bitecektir."
Yavuz'un atölyesi, hem geleneksel üretim tekniklerini hem de yünün sağlığa olan katkısını koruma çabası olarak dikkat çekiyor; ancak çırak eksikliği ve piyasa tercihleri, mesleğin geleceğini belirsiz kılıyor.
ANKARA'DA 3 KUŞAKTIR YORGANCILIK YAPAN HÜSAMETTİN YAVUZ, FABRİKASYON YORGANLARIN YAYGINLAŞMASI VE GENÇLERİN MESLEĞE İLGİ GÖSTERMEMESİ NEDENİYLE YORGANCILIK MESLEĞİNİN UNUTULMAYA YÜZ TUTTUĞUNU SÖYLEDİ.
