Türkiye, BM'de Aile Temelli Ulusal Erken Müdahale Sistemini Tanıttı
Birleşmiş Milletler Genel Merkezi'nde düzenlenen yan etkinlikte Türkiye, gelişim geriliği riski ya da engeli olan çocuklara yönelik olarak geliştirilen Aile Temelli Ulusal Erken Müdahale Sistemini katılımcılara sundu. Etkinlik, erken çocukluk döneminde sağlanan müdahalelerin yaşam boyu etkisine odaklandı.
BM etkinliği ve sunumun kapsamı
Birleşmiş Milletler Engellilerin Haklarına İlişkin Sözleşme’nin Taraf Devletler Konferansı (COSP19) kapsamında düzenlenen "İlk Yıllar, Hayat Boyu Etki: Engelli Çocuklar için Aile Temelli Erken Müdahalenin Dönüştürücü Gücü" başlıklı yan etkinlikte, çok sayıda ülke temsilcisi, uzman, sivil toplum kuruluşu ve uluslararası kuruluş yer aldı. Türkiye, sistemin çok disiplinli yapısı ve aile odaklı yaklaşımını yaptığı sunumlarla paylaştı.
Pilot uygulama: hedefler ve işleyiş
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş’ın talimatlarıyla 2025 yılında hayata geçirilen sistemin temel hedefi, gelişim desteğine ihtiyaç duyan çocukların mümkün olan en erken dönemde tespit edilmesi ve ihtiyaçlarına bütüncül, sistematik ve kapsayıcı çözümler sunulmasıdır. Pilot çerçevesinde kurulan Erken Çocukluk Gelişimi Birimleriin ücretsiz hizmet verdiği ve süreçlerin uzman ekipler tarafından izlediği belirtildi.
Hizmet modeli ve ekip yapısı
Sistem, Strateji ve Bütçe Başkanlığı koordinasyonunda, Milli Eğitim Bakanlığı ve Sağlık Bakanlığı iş birliğiyle ve UNICEF'in teknik desteğiyle yürütülüyor. Çocuk gelişim uzmanları, dil ve konuşma terapistleri, psikologlar, hemşireler ve sosyal hizmet uzmanlarından oluşan ekipler aynı çatı altında çalışıyor. Ailelerin sürecin merkezinde yer aldığı, 0-8 yaş arasındaki çocukların aileleriyle birlikte doğrudan birimlere başvurabildiği ve her çocuk için bireyselleştirilmiş takip ve destek planları hazırlandığı vurgulandı. İhtiyaç halinde aileler sağlık, eğitim ve sosyal hizmet mekanizmalarına yönlendiriliyor.
İlk yıl verileri ve yaygınlaştırma hedefi
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Engelli ve Yaşlı Hizmetleri Genel Müdürü Taha Kürşad Sezen, sistemin ilk yılında 231 çocuğun düzenli destek aldığını açıkladı. Sezen, erken müdahaleyi "Erken müdahale, çocukların potansiyeline yapılan bir yatırım, aileleri güçlendirmenin bir yolu ve daha kapsayıcı toplumlar inşa etmeye yönelik önemli bir katkıdır" şeklinde tanımlayarak, uzun vadeli hedefin modeli ülke geneline yaymak olduğunu belirtti. Konuşmasında UNICEF ve etkinliğe katkı sağlayanlara teşekkür ederek, Türkiye'nin programını anlatan kısa filmin izlenmesi için davette bulundu.
Uluslararası deneyim paylaşımı
Kısa filmin gösteriminin ardından düzenlenen panelde Moldova, Portekiz, İspanya ve Türkmenistan’dan temsilciler kendi ülkelerindeki uygulamaları ve deneyimlerini paylaştı. Oturumlarda iyi uygulama örnekleri değerlendirildi ve uluslararası iş birliğinin güçlendirilmesi ile deneyim paylaşımının artırılmasına yönelik öneriler ele alındı.
BİRLEŞMİŞ MİLLETLER GENEL MERKEZİ'NDE DÜZENLENEN ULUSLARARASI KONFERANSTA, TÜRKİYE'NİN GELİŞİM GERİLİĞİ RİSKİ YA DA ENGELİ OLAN ÇOCUKLAR İÇİN HAYATA GEÇİRDİĞİ AİLE TEMELLİ ULUSAL ERKEN MÜDAHALE SİSTEMİ TANITILDI.
