TİKA'nın Somali yatırımları: Türkçe sınıfı, üniversite laboratuvarı ve özel gereksinimli merkez desteği
GÖKHAN KAVAK/AHMED SATTİ - Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı (TİKA), Mogadişu ve çevresinde açtığı eğitim birimleri ve destek programlarıyla Somali'nin kalkınma sürecine katma değer sağlıyor. Kurulan Türkçe sınıfı, üniversite laboratuvarı ve Mustaqbal özel gereksinimler merkezi, yerel kapasitenin güçlendirilmesine odaklanıyor.
Türkçe sınıfı ve yetimhane desteği
Yunus Emre Enstitüsü (YEE) bünyesinde görev yapan ve Türkiye'de lise, üniversite ve yüksek lisans eğitimini tamamlamış olan öğretmen İlyas Abdulkadir Mohamed, TİKA tarafından onarılan Şehit Ömer Halisdemir sınıfı'nda görev yapıyor. Mohamed, Türkiye'de edindiği bilgi ve deneyimi Somalililere aktardıklarını, öğrencilerin Türkiye'nin bilgi birikiminden faydalandığını belirtiyor.
Yetimhanedeki sınıfın işletilmesinde TİKA'nın altyapı desteği, Yunus Emre Enstitüsü'nün eğitim giderlerini üstlenmesi ve TÜRKSOM gibi kurumların katkılarıyla çok aktörlü bir destek mekanizması oluşturulduğu vurgulanıyor. Ayrıca bazı sivil toplum kuruluşlarının yetimhanede düzenli şekilde et dağıtımı yaptığı bilgisi paylaşıldı.
Mohamed, sınıfın yetim öğrencilerin akranlarıyla eşit eğitim almasını sağladığını, kendisini Türkiye'ye vatan borcu olarak gördüğünü ve 2012'de gittikten sonra 2024'te Somali'ye dönerek katkıda bulunmayı vicdani bir görev kabul ettiğini ifade ediyor.
Mustaqbal Özel Gereksinimler Merkezi
Mustaqbal Özel Gereksimliler Merkezi Müdürü Abdirizak Elmi Mohamud, merkezde otizm, Down sendromu ve diğer nörogelişimsel bozuklukları olan çocuklara yönelik hizmet verildiğini ve bu merkezin ülkedeki tek benzeri olduğunu belirtiyor. Mohamud, TİKA'nın merkeze eğitim, ekipman ve altyapı desteği sağlayan tek kurum olduğunu vurgulayarak merkezin varlığının bu çocukların topluma dahil edilmesi açısından hayati önem taşıdığını ifade etti.
Mogadişu Üniversitesi laboratuvarı
Mogadişu Üniversitesi'nde TİKA desteğiyle kurulan laboratuvarın teknisyeni Abdullahi Abdi Mahamoud, laboratuvarın beton, asfalt ve zemin ile su kalitesi olmak üzere üç ana bölümden oluştuğunu aktarıyor. Laboratuvar, öğrencilerin uygulamalı deneye erişimini sağlamak ve teknisyenlerle birlikte pratik beceri kazandırmak amacıyla kullanılıyor.
Mahamoud, laboratuvarda hem öğrencilerin eğitim gördüğünü hem de dışarıdan gelen şirketlerin zemin, beton ve çelik gibi alanlarda deney ve kalite testleri yaptırdığını belirterek TİKA ve Türk hükümetine teşekkür etti.
Etkiler ve yerel beklentiler
Röportajlarda öne çıkan ortak vurgu, TİKA desteklerinin eğitimde eşitlik, mesleki yeterlik ve sosyal hizmetlerin güçlendirilmesine katkı sağladığı yönünde. Mohamed, halkın güvenlik ve yaşam koşullarında görece iyileşme gördüğünü, bunun da toplumsal umudu artırdığını ifade ediyor. Ayrıca Türkiye'deki kalkınma deneyiminin Somalililere aktarılmasının önemine dikkat çekiyor.
Yerel aktörlerin TİKA desteklerini yatırım ve kapasite geliştirme olarak değerlendirdikleri, Mohamed'in Türkiye'den iş insanlarına Somali'ye yatırım çağrısı yaptığı kaydedildi. Bu çağrı, ülkenin tarım ve denizcilik gibi potansiyel alanlarına işaret ederek yerel kaynakların değerlendirilmesi üzerinde duruyor.
Sonuç olarak, TİKA'nın Mogadişu'daki sınıf onarımı, üniversite laboratuvarı kurulumu ve Mustaqbal merkezine sağlanan destek, Somali'de eğitim ve sosyal hizmet altyapısının güçlendirilmesine yönelik somut adımlar olarak öne çıkıyor ve yerel kapasiteyi artırma hedefiyle uyumlu bulunuyor.
Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı (TİKA), yetimhanede açtığı Türkçe sınıfı, Mogadişu Üniversitesinde kurduğu laboratuvar ve desteklediği özel gereksinimli çocuklar merkeziyle Somali'nin kalkınmasında önemli rol oynuyor. TİKA'nın desteğiyle kurulan Şehit Ömer Halisdemir sınıfında öğretmenlik yapan İlyas Abdulkadir Mohamed, AA muhabirine TİKA'nın projelerine ilişkin açıklamada bulundu.