Kazı ve restorasyon çalışmaları:
Kastamonu’nun Taşköprü ilçesindeki Pompeiopolis antik kentinde sürdürülen kazılarda, Anadolu’nun en geniş üç Roma villasından biri olarak kabul edilen yapıdaki mozaikler gün yüzüne çıkarılıyor. Yaklaşık 3.000 m² alana oturan ve yaklaşık 1.800 yıllık olan villada yürütülen çalışmalar, Karabük Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Mevlüt Eliüşük başkanlığında, Kültür ve Turizm Bakanlığı adına planlanıyor.
Geçtiğimiz yıl başlayan ve bu yıl yoğunlaşan kazı-restorasyon programında mozaikler, ekipler tarafından özenle tek tek çıkarılarak işleniyor. Kazı dönemi içinde hedef, villadaki zemin mozaiğinin büyük bir bölümünü ortaya çıkarmak ve korunabilir hale getirerek turizme kazandırmak.
Çalışma programı ve hedefler:
2026 yılı için hazırlanan program iki ana başlıktan oluşuyor: kazı ve restorasyon. Doç. Dr. Mevlüt Eliüşük, çalışmalarda önceliğin zemin mozaiklerinin onarımı olduğunu; villada bulunan ve 'Triclinium' adıyla anılan misafir odasının 112 m² büyüklüğündeki zeminin onarma çalışmalarına devam edildiğini belirtti. 2025’te bu alandan yaklaşık 10 m²lik bölümün tamamlandığı, 2026’da geri kalan kısımların onarımına ağırlık verileceği ifade edildi.
Kalite, tarih ve arkeolojik önem:
Villadaki mozaiklerin işçilik ve işleniş kalitesi, benzer dönem mozaikleriyle kıyaslandığında dikkat çekiyor. Doç. Dr. Eliüşük, zemin mozaiklerinin işçilik açısından Zehugma’da görülen örneklerle hemen hemen eşdeğer olduğunu vurguladı. Bu kalite, yapının hem mimari hem de sosyal statü açısından önem taşıdığını, muhtemelen yönetici sınıfa ait bir villaya işaret ettiğini düşündürüyor.
Ayrıca yapı, milattan sonra 2. yüzyılda inşa edilip, kesintisiz katmanlarıyla 6. yüzyıla dek veri sunduğu için bölgenin tarihi sürecini izlemekte değerli bir kayıt niteliği taşıyor. Bu bağlamda villanın yaklaşık 400 yıllık kullanım dönemi, kent tarihinin ve Kuzey Anadolu’daki dönüşümlerin anlaşılmasında önemli veriler sunuyor.
Kadro, uluslararası işbirliği ve destekler:
Pompeiopolis kazıları yaklaşık 25 yıldır sürüyor. Bu yıl da yeniden başlayan çalışmalarda toplam 45 kişilik yerel ekip görev alırken, İtalya’dan gelen 15 kişilik ekip ile uluslararası bir işbirliği yürütülüyor. Villanın 2006 yılından itibaren kazılmaya başlandığı ve hâlâ açılmaya devam ettiği belirtildi.
Çalışmalar, Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü’nden sağlanan ödenek, ana sponsor olan Acacia Maden ile Kastamonu Valiliği, Taşköprü Kaymakamlığı ve Taşköprü Belediyesi’nin desteğiyle sürdürülüyor. Doç. Dr. Eliüşük, bu destekler sayesinde kazıların Ekim ayı sonuna dek devam edeceğini; ödenek durumuna göre takvimin değişebileceğini ifade etti ve katkı sağlayan kurumlara teşekkür etti.
Kazı ekipleri, mozaiklerin korunarak gün yüzüne çıkarılması ve sergilenebilir hale getirilmesiyle Pompeiopolis’in hem yerel hem bölgesel turizm potansiyeline yeni bir destinasyon olarak katkı sağlamayı hedefliyor. Restorasyonun tamamlanmasıyla birlikte yapının ziyaretçi ve araştırmacılara açılması planlanıyor.
TÜRKİYE'NİN EN BÜYÜK ÜÇ ROMA VİLLASINDAN BİRİ OLARAK KABUL EDİLEN VİLLADAKİ MOZAİKLER KURTARILARAK GÜN YÜZÜNE ÇIKARTILIYOR.
