Tarsus'ta 33 yıldır süren hallaçlık: Erol Ayaz yün ve pamuğu savunuyor
Mersin'in Tarsus ilçesinde, teknolojinin birçok el emeği mesleği geri plana ittiği bir dönemde 33 yıldır hallaçlık yapan 44 yaşındaki Erol Ayaz, Şehitmustafa Mahallesi'ndeki küçük dükkanında hayatını sürdürüyor. Ayaz, yay ve tokmakla pamuk ve yünü kabartarak yorgan, yatak ve yastık yapımına hizmet ediyor.
Mesleğin uygulanışı ve yerel bağlam
Hallaçlık, pamuk ve yünün liflerinin yay ile tokmak kullanılarak kabartılması esasına dayanıyor. Ayaz, aynı yöntemi kullanarak hem ürün hazırlıyor hem de bu el işini yaşatıyor. Makineleşme ve hazır ürünlerin yaygınlaşmasıyla birlikte, Çukurova'da ve ülke genelinde el emeğine dayalı bu tür zanaatlar azaldı; Ayaz ise küçük atölyesinde geleneksel yöntemi sürdürerek bir kültür aktarımının parçası oluyor.
Ayaz'ın görüşleri ve tüketici yönlendirmesi
Ayaz, doğal malzemelerin tercih edilmesini savunuyor ve sağlık gerekçesiyle yün ve pamuğun önemine dikkat çekiyor. Ayaz, konuyla ilgili şu değerlendirmeyi yapıyor: 'Sağlığını seven yün ve pamuğu tercih eder. Şimdi ise insanlar hazır yorgan alıyor. Ama doğal pamuk ve yünle yapılan yorganın verdiği rahatlığı hiçbir makine ürünü vermez. 33 yıldır yapmış olduğum hallaçlık ve yorgancılık mesleğini sürdürmekteyim. Şuanda sağlığını düşünen pamuk ve yün kullanıyor. Elyaf sentetik bir madde olduğu, çöpten toplanan plastik şişelerden yapıldığı için sağlığa zararlıdır, vücudu dinlendirmez. Yün ve pamuk yorganlar tercih edilmeli.'
Bebek ürünleri talep eden müşterilere de yönlendirme yaptığını belirten Ayaz, müşteri ikna sürecini şöyle aktarıyor: 'Müşterilerimiz bebekleri için elyaf istedikleri zaman vazgeçirtmeye çalışıyoruz. ‘Çöpten toplanan plastik şişelerde’ yatırır mısınız çocuklarını diyoruz o zaman ‘doğru söylüyorsunuz’ diyerek yün ve pamuğu tercih ediyorlar.' Bu yaklaşım, Ayaz'ın hem ürünü hem de üretim biçimini savunma çabasının somut bir örneği.
Sürdürülebilirlik ve gelecek kuşaklar
Ayaz, Çukurova'nın son hallaçlarından biri olarak mesleğin devamı için yeni kuşaklara aktarma isteğini vurguluyor. Bu zanaatın hem üretim teknikleri hem de doğal malzeme tercihi açısından korunmasının, bölgesel kültürün ve tüketici sağlığının korunması açısından önemli olduğunu belirtiyor. Ayaz'ın ifadeleri, makineleşme karşısında geleneksel üretimin değerini ve sürdürülebilir tercihlerin önemini öne çıkarıyor.
Çukurova’nın son hallaçlarından biri olarak Ayaz'ın günlük uygulamaları ve tüketicilere yönelik bilgilendirmeleri, kayıt altına alınması ve aktarılması gereken yerel bir zanaat hikâyesi sunuyor.
HALLAÇLIK MESLEĞİNİ SÜRDÜREN EROL AYAZ, SAĞLIK İÇİN YÜN VE PAMUK TERCİH EDİLMESİNİ SÖYLEDİ
