Sur'un hafızası paneli Diyarbakır'da
Sezai Karakoç Kongre Merkezi'nde düzenlenen 'Sur'un Hafızası' panelinde Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi Eşbaşkanı Emin Ay konuştu. Ay, Sur'un kentin kalbi olduğuna dikkat çekerek, bölgenin yalnızca yapısal olarak değil; dili, kültürü ve yaşayan hafızasıyla birlikte korunması gerektiğini ifade etti.
Sur'un çok katmanlı mirası:
Ay, Sur'u kendilerinin inşa etmediklerini ancak bu mirasın korunmasında sorumluluk taşıdıklarını belirtti. Geçmişin farklı medeniyetlerinin kentte dillerini, kültürlerini ve izlerini bıraktığını hatırlatan Ay, Sur'un geçmişte Kürtlerin yanı sıra Süryani, Ermeni, Arap ve Türkmen topluluklarına ev sahipliği yaptığını söyledi. Dar sokaklar, taş evler ve özgün mimarinin, kentin komünal yaşam kültürünün parçaları olduğunun altını çizdi ve "Biz Sur’a layık mıyız, bunu konuşmamız gerekiyor" dedi.
Yıkım, yeniden inşa ve sorumluluklar:
Panelde yazar Veysi Ülgen de kente dair değerlendirmelerde bulundu. Ülgen, Diyarbakır'ın tarihsel olarak çok dilli ve çok kültürlü yapısını koruduğunu; ancak 2015 yılında yaşanan çatışmalı sürecin Sur'da büyük bir yıkıma yol açtığını ve yalnızca yapıların değil, dilin, kültürün ve toplumsal hafızanın da hedef alındığını belirtti. Yıkımın ardından yapılan yapıların Sur'un kültürel kimliğini yansıtmadığına işaret etti ve paneli Sur üzerine okuduğu şiirle sonlandırdı.
Ay ayrıca Sur'un Hevsel Bahçeleri ile birlikte taşıdığı doğal ve kültürel değere dikkat çekti; nüfusun yerinden edilmesinin insan-doğa ilişkisini zayıflattığını vurguladı. Yerel yönetimlerin öncülüğünde, kadın ve gençlik komünleri gibi yerel aktörlerin de süreçlere dahil edilmesinin önemine değinilerek, Sur'un yalnızca turistik bir alan olarak değil, yaşayan bir kültürel doku olarak korunması gerektiği ortak bir anlayışla gündeme getirildi.
Panel, Sur'un tarihi, dili ve toplumsal hafızasının bir bütün olarak korunması gerektiği çağrısıyla sona erdi.
PANELİN İLK KONUŞMASINI YAPAN YAZAR VEYSİ ÜLGEN İSE DİYARBAKIR’IN TARİH BOYUNCA KIRMIZI VE SİYAH TAŞLARINDAN DOLAYI “YANIK ŞEHİR” OLARAK ANILDIĞINI BELİRTEREK KENTİN TARİHSEL VE KÜLTÜREL DERİNLİĞİNE DİKKAT ÇEKTİ.
