Turhasan türbesi ve tarihi önemi
Aksaray'ın Gülağaç ilçesine bağlı Gülpınar beldesinde yer alan Turhasan Türbesi, Anadolu Selçuklu Devleti tarafından yaklaşık 8 asır önce, Müslüman Türklerin Haçlılarla yaptığı mücadelede şehit düşen Turhasan Bey anısına inşa edildi. Bölge halkı arasında Bekar Sultan Türbesi olarak da bilinen yapı, uzun yıllardır ziyaretçilerini ağırlıyor.
isim, tören ve dağ hikâyesi:
Tarihi kaynaklara göre Şeyh Turhasan, aslen Danişmentli Türklerinden olup Selçuklu ordularında kumandanlık yapan Hasan Bey olarak anılır. Dr. Mustafa Fırat Gül'ün aktardığına göre, Hasan Bey 11. yüzyılın sonlarında Haçlılarla girişilen çatışmada şehit düşmüş ve vasiyeti doğrultusunda dağın tepesine defnedilmiştir. Bu nedenle dağın adı zamanla Tur Hasan yani "Hasan'ın dağı" biçimini almış, sonrasında ise halk arasında Hasan Dağı olarak anılmıştır.
mimari özellikler ve koruma çalışmaları:
Türbe, tipik Selçuklu mimari özelliklerini yansıtan bir kubbe düzenlemesine sahiptir. Dr. Mustafa Fırat Gül'ün verdiği bilgiye göre, türbenin mahruti kubbesinin kuşak kısmında, kapının ve kubbenin konik bölümünün altında Besmele ve Âyet'el-Kürsî yazılıdır. Yapı yakın zamanda restore edilmiş olup, onarımın yerel inisiyatifler ve tarihsel hassasiyet gözetilerek gerçekleştirildiği belirtiliyor.
Turhasan Türbesi, Anadolu Selçuklu Devleti tarafından Turhasan Bey'e hürmeten yaptırılmış bir anıt mezar niteliği taşımakta; hem bölge tarihinin hem de halkın belleğinin önemli bir parçası olarak korunuyor. Ziyaretler, hem tarihi meraklılarını hem de manevî bağlılık duyanları türbeye çekmeye devam ediyor.
Anadolu Selçuklu Devletinin Turhasan Bey'e yaptırdığı 8 asırlık türbe