Samsun 19 Mayıs'ta salep üretimi büyüyor: 4. Salep Hasat Etkinliği yoğun ilgi gördü
Samsun’un 19 Mayıs ilçesinde bu yıl dördüncüsü düzenlenen Salep Hasat Etkinliği, üreticiler ve vatandaşların yoğun katılımıyla gerçekleşti. Etkinlik, bölgedeki üretimin yıllar içinde elde ettiği ivmeyi ve salebin tarlada sürdürülebilir üretim modeline dönüşümünü gündeme taşıdı.
Etkinlik ve uygulama sahası
Salep bahçelerinde gerçekleştirilen hasat programında üreticiler söküm uygulamalarını gösterirken, 15 Temmuz Şehitler Meydanı’ndaki stantlarda vatandaşlara sıcak salep ikram edildi. Etkinlikte ayrıca bölgeye özgü yerli ve doğal ürünler sergilendi; üreticiler ve ziyaretçiler stantlara yoğun ilgi gösterdi.
Üretim verileri ve büyüme
Samsun İl Tarım ve Orman Müdürü Kemal Yılmaz etkinlikte salep üretimindeki gelişmeleri aktardı. Yılmaz, üretim çalışmalarının 2016'dan itibaren yoğunlaştığını belirtti ve şu tespiti paylaştı: "Özellikle Samsun ilimizde 2016 yılından bu yana salep üretimi konusunda ciddi çalışmalar yapılıyor. İlk etapta deneme projesi kapsamında doğadan salep fideleri toplandı. Toplanan fideler arasından ekonomik olarak yetiştirilebilecek türler çoğaltılarak üretime kazandırıldı. 2020 yılında sadece 3 dekar alanda ve 55 üreticiyle yapılan üretim, 5 yıl içerisinde büyük bir gelişim gösterdi. 2025 yılı itibarıyla üretim alanı 35 dekardan 106 dekara yükseldi. Üretici sayısı ise 35’ten 165’e çıktı".
Yılmaz ayrıca 2025 yılı için üretim hacmine dair verileri paylaştı: yaklaşık 55 ton üretimden söz edildiğini, bunun 44 tonunun 6 üretici tarafından çoğaltım amaçlı gerçekleştirildiğini ve 88 dekar alanda çoğaltım ile 18 dekar alanda gıda amaçlı üretim yapıldığını belirtti. Müdür Yılmaz, salep üretimi çalışmalarının artarak devam edeceğini vurguladı.
Sürdürülebilirlik ve koruma
19 Mayıs Ekolojiler Eğitim ve Yardımlaşma Derneği Başkanı Hakkı Karaman, salebin doğadan korunarak tarıma kazandırılmasının önemine dikkat çekti. Karaman, derneğin üretim sürecine ilişkin izlenimlerini ve koruma gerekliliğini şöyle özetledi: "Çocukluk yıllarımızdan beri bildiğimiz ve yaptığımız bir işti. 2016 yılında bakanlığımıza başvurarak, üniversitemizin desteğiyle salebin doğadan tarlaya taşınması için izin aldık ve ilk etapta 7 dönümlük bir alanda üretime başladık. Daha sonra kurumlarımızın destekleriyle bölgemizde üretim yaygınlaştı. Salep, doğadan toplanması yasak olan ve uluslararası sözleşmelerle koruma altında bulunan endemik bir tür. Doğadan kaçak toplamanın cezası bugün yaklaşık 699 bin lira civarında".
Karaman ayrıca dernek çatısı altında odaklanılan üretilebilen 5-6 çeşit üzerinde çalışmalar yürütüldüğünü, ürünlerin paketlenip piyasaya sunulduğunu ve tohumluk üretimine ağırlık verildiğini söyledi. Bunun, hem üretimi artırma hem de doğadaki tahribatı önleme hedefleriyle örtüştüğü ifade edildi.
Belediye çalışmaları ve tanıtım
19 Mayıs Belediye Başkanı Osman Topal ilçenin salep üretiminde merkez haline geldiğini ve tanıtıma yönelik yoğun bir çaba yürüttüklerini aktardı: "Son 5 yıldır İstanbul, Ankara ve Samsun başta olmak üzere Türkiye’nin çeşitli illerinde düzenlenen üniversite festivallerine katılarak ürünümüzü tanıtıyoruz. Gittiğimiz yerlerde insanlara salep ikram ediyor, hediyelik olarak götürüyoruz. Böylece hem ilçemizin hem de ürünümüzün tanıtımını yapıyoruz. Salep, emeğin karşılığını veren ender ürünlerden biri. Ekonomik değeri oldukça yüksek. Aynı zamanda Türkiye’nin sertifikalı tek aromatik bitki türlerinden biri olan salebin merkezi artık 19 Mayıs ilçemizdir".
Değerlendirme
Etkinlik ve paylaşılan veriler, salep üretiminin 19 Mayıs ilçesinde hem ekonomik değer hem de koruma odağıyla hızla kurumsallaştığını gösteriyor. Yerel yönetim, tarım birimleri ve sivil toplum iş birliğiyle yürütülen çalışmaların, doğadan yapılan kaçak toplamanın önüne geçmeyi ve üretimi tarlaya taşıyarak sürdürülebilirliği sağlamayı amaçladığı öne çıkıyor. Etkinlik, üreticilerin aynı zamanda tüketiciyle doğrudan temas kurduğu bir tanıtım platformu işlevi gördü ve bölge ürünlerinin görünürlüğünü artırdı.
SAMSUN’UN 19 MAYIS İLÇESİNDE BU YIL 4’ÜNCÜSÜ DÜZENLENEN SALEP HASAT ETKİNLİĞİ YOĞUN KATILIMLA GERÇEKLEŞTİRİLDİ. İLÇEDE ÜRETİMİ HER GEÇEN YIL ARTAN VE EKONOMİK DEĞERİYLE DİKKAT ÇEKEN SALEP İÇİN DÜZENLENEN ETKİNLİKTE ÜRETİCİLER BİR ARAYA GELİRKEN, VATANDAŞLARA DA SALEP İKRAM EDİLDİ.