Salep hasadı Kastamonu'da sürüyor
Doğadan toplanması yasak olan salepin Kastamonu'daki üretimi, İl Tarım ve Orman Müdürlüğü gözetiminde devam ediyor. Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından 2023'te başlatılan "Doğadan Toplama Değil, Tarlada Salep Yetiştiriciliği" projesi kapsamında il genelinde 47 üretici tarafından 25 dekar alana salep dikimi gerçekleştirildi.
Üretim ve hasat süreci
Tek tek el ile toprakla buluşturulan salebin hasadı başladı. Salebin taze kilogram fiyatı 2 bin ila 3 bin lira arasında alıcı bulurken, kurutulmuş ve çekirdek haline getirilmiş ürünün kilogram fiyatı 13 bin liraya kadar çıkabiliyor.
Üreticinin değerlendirmesi
Ziraat Mühendisi Ferdi Doğdu merkez ilçeye bağlı Kayı köyünde yürütülen çalışmaları şöyle anlattı:
"2026 yılı salep hasadımız başladı. Biraz daha erken başlamasını planlıyorduk ama yağışlar engel oldu. Yağışların ara vermesiyle biz de hasadımıza başladık. Şu an için güzel gidiyor. Beklentilerimizin üzerinde çıkıyor. Verimimizi beklediğimizin biraz üzerine çıkartabildik. Bu yıl bir dönüme yakın bir arazimiz var. Arazinin neredeyse tamamını hasat edeceğiz ama iş bilen insanların eksikliğinden dolayı planladığımızdan biraz daha uzun sürecek. Muhtemelen bir ay süreceğini düşünüyoruz. Kastamonu’da kendi doğasında da bulunan saleplerin verimli bir şekilde yetiştiriciliğini yapabilmenin mutluluğunu da yaşıyoruz. Hedefimiz hem alanımızı büyütmek hem de salep üreticiliğinin Kastamonu’da yaygınlaşmasını sağlamak. Bu konuda hem bilgi birikimimizi paylaşmak adına hem de tecrübelerimizi paylaşmak adına yoğun bir çaba sarf ediyoruz. Salep üretimimiz hala istediğimiz seviyede değil. Merak eden insanlar çok ama yetiştiriciliğine özenen insanlar biraz meşakkatinden dolayı uzak durabiliyorlar. Gerçekten mesai isteyen, zaman isteyen, emek isteyen bir iş"
Yağış ve verim ilişkisi
Doğdu, önceki iki yıl yaşanan yağış eksikliğinin verimi düşürdüğünü, bu yıl yağışların artmasının verimi yükselttiğini belirtti: "Kastamonu’nun normal yağış sezonu gün dönümüne yani 21 Haziran’a kadar devam ederken, bundan önceki iki yılda bunun sıkıntılarını yaşadık. Ama bu yıl yağışların artmasıyla birlikte bir önceki seneden eksiklerimizi gidererek verimi arttırabildiğimizi düşünüyorum. ... Salep normalde göllenmeyi sevmeyen bir bitki. Biz, buna önlem olarak da yaptığımız yastıkları yükseltiyoruz ki su basmasını denetleyebilelim diye. Ama şunu da söyleyebiliriz ki salep suyu gerçekten seven bir bitki. Suyla büyüyebilen bir bitki".
Verim hedefleri
Üretim miktarına ilişkin değerlendirmesinde Doğdu, "Bir dönüm arazimizde yaklaşık 200-250 kilo civarında ürünümüz var. Hedefimiz başta daha yaygın hale getirip, verimliliği iki katından üç katına çıkartmak. Bir dönümde yaklaşık 400 kiloya yakın bir yumrumuzun olmasını planlıyoruz, bekliyoruz. Bunların ise aynı şekilde 250 kilo civarında kısmıyla tohumluk olarak alanımızı büyütmeye devam edeceğiz" dedi.
Fiyat ve denetim
Salebin doğadan toplanmasının yasak olduğuna dikkat çeken Doğdu, "Bu sene kurutulup, çekirdek hale getirilmiş ürünün 13 bin liralara kadar alıcı bulduğunu söyleyebiliriz. Doğadan toplamanın yasağı yaklaşık 700 bin lira civarında ve kesinlikle toplanması yasak. Biz, devlet gözetiminde, denetiminde faturalı olarak aldığımız ürünleri devlet denetiminde gerçekleştiriyoruz" ifadelerini kullandı.
DOĞADA TOPLANMASI YASAK OLAN SALEBİN KASTAMONU'DAKİ HASADI DEVAM EDİYOR.
