Obezler obez olmayanlardan daha mutlu çıktı: sosyal destek ve yaşam amacı öne çıktı
Araştırmanın kapsamı ve yöntem
Necmettin Erbakan Üniversitesi Ahmet Keleşoğlu Eğitim Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ercan Yılmaz, Uzman Abdullah Aktürk ve Psikolojik Danışman Demet Yılmaz tarafından Türkiye geneli yaklaşık 1.700 katılımcıyla gerçekleştirilen Mutluluk Araştırması, gelir, eğitim, aile yapısı, yaşam şartları, psikolojik tutumlar ve sosyal ilişkilerin mutluluk üzerindeki etkisini inceledi. Çalışmada altı maddelik geçerli ve güvenilir bir mutluluk ölçeği kullanıldı ve yüzde 95 güven aralığında analizler yapıldı.
Temel bulgular
Araştırma sonuçlarına göre katılımcıların %35,93’ü "Mutlu", %27,56’sı "Çok mutlu", %24,46’sı "Ne mutlu ne mutsuz", %9,65’i "Mutsuz" ve %2,40’ı "Çok mutsuz" olduğunu belirtti. Yani araştırmaya katılan her 10 kişiden yaklaşık 6’sı kendini mutlu veya çok mutlu olarak tanımlıyor.
Araştırmada öne çıkan bulgulardan biri, obez bireylerin mutluluk düzeylerinin zayıf, normal kilolu ve fazla kilolu bireylere göre anlamlı ölçüde daha yüksek olmasıdır. Bu sonuç, mutluluğun fiziksel görünümden ziyade sosyal ve psikolojik faktörlerden beslendiğine işaret ediyor.
Araştırmanın genel sıralamasında en güçlü mutluluk kaynakları sosyal destek ve yaşam amacı olarak tespit edildi. Çevresinden sosyal destek alan, hayatında amaç sahibi kişiler daha yüksek mutluluk düzeyleri sergiledi.
Araştırmacı değerlendirmeleri ve ek bulgular
Prof. Dr. Ercan Yılmaz çalışmanın değerlendirmesinde amaç sahibi olmanın, sosyal destek almanın ve kararları özgürce verebilmenin mutluluğu olumlu etkilediğini vurguladı. Ayrıca aile içindeki sorumlulukları yerine getirebilmenin de mutluluğu artırdığı belirtildi.
Gelirin rolü incelendiğinde, asgari ücret düzeyinin altındaki gelir gruplarının daha mutsuz olduğu; ancak asgari düzeyin üzerindeki gelir farklılıklarının mutluluğu anlamlı biçimde etkilemediği saptandı. Dizi ve medya içeriklerine özenme, başka ülkelerdeki yaşamı kıskanma, haber ve siyasetle aşırı meşguliyetin ise mutsuzluğu artırdığı ifade edildi.
Eğitim düzeyine göre ilkokul ve üniversite mezunlarının ortaokul ve lise mezunlarına göre daha mutlu olduğu, yaş (çalışma 20–60 yaş arası) ve yerleşim türüne (köy, kasaba, ilçe, büyükşehir, il) göre anlamlı farklılık bulunmadığı bildirildi. Bölgesel olarak Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgesindeki katılımcıların diğer bölgelere göre daha fazla mutsuz olduğu belirtildi.
Çalışmada toplamda yaklaşık 30 değişkenin mutluluğu nasıl etkilediğine dair analizler yapılarak, mutluluğun hangi koşullarda değişip değişmediği betimlendi.
Sonuç
Araştırma, ekonomik koşulların belirli bir eşiğin ötesinde mutluluğu tek başına belirlemediğini; sosyal destek, yaşam amacı, özgür karar alabilme ve aile içindeki işlevsellik gibi psikososyal faktörlerin daha belirleyici olduğunu ortaya koyuyor. Ayrıca çalışmanın en dikkat çekici sonucu, toplum algısının aksine obez bireylerin obez olmayanlara kıyasla daha yüksek mutluluk düzeyleri gösterdiğidir.
ÖĞRETİM ÜYESİ PROF. DR. ERCAN YILMAZ
