mahalle geleneği nasıl oluştu:
Antalya'nın Aksu ilçesi Yeşilkaraman Mahallesi'nde yaklaşık 8 yıldır devam eden gelenekle, hayatını kaybeden mahalle sakinlerinin fotoğrafları köy meydanındaki duvara asılıyor. Duvarın üzerinde yer alan Ruhuna El Fatiha ifadesine bakarak geçenler, vefat edenler için dua ediyor; sık sık 'Allah rahmet eylesin' sözü duyuluyor.
Fotoğrafların altında bazı kişilerin gerçek isimleri, bazılarının ise lakapları bulunuyor. Bu uygulama hem kaybolan anıları canlandırıyor hem de geçmiş kuşakları yeni nesiller önünde somutlaştırıyor.
uygulamanın pratiği ve kaynakları:
Yeşilkaraman Mahalle Muhtarı Kerim Dikmen, uygulamanın köyde kısa sürede gelenek haline geldiğini belirtiyor. Dikmen, fotoğrafları ellerine geçen ilk örneklerden başlayarak topladıklarını, geçmişte teknoloji olmadığı için bazı kareleri bulamadıklarını ancak bulabildiklerini asmaya özen gösterdiklerini söylüyor: 'Bulabildiğimiz kadarıyla fotoğraf koyduk. Geçmişte teknoloji olmadığı için bulamadık ama bulabildiğimiz ilk kişiden itibaren başladık.'
Muhtar Dikmen, duvarda yer alan görseller sayesinde 'dedem, dayım ve görmediğim akrabalarımın' yüzlerini görebildiğini, bunun nesli unutmamaya hizmet ettiğini vurguluyor: 'Neslimizi unutmuyoruz. Yeşilkaraman’da bir farkındalık olması amacıyla yapıldı.'
anma ritüelleri ve toplumsal etkisi:
Mahallede mezarlık ziyaretlerinin yanında meydandaki fotoğrafların ayrı bir anlamı olduğu sıkça dile getiriliyor. Dikmen, bu görselliğin unutmayı önlediğini belirterek, 'Mezarlığa gidiyoruz, tabii geçmişlerimizi unutmuyoruz ama bu şekilde görmek, somut olarak görmek daha başka oluyor. Unutulmuyor. 8-9 yıldır bu şekilde devam ettiriyoruz' diyor.
Ayrıca mahallede her yıl Peygamber Efendimizin doğum haftasında vefat eden tüm vatandaşlar için mevlit okutuluyor. Muhtarın sözleriyle: 'Bu meydanda her yıl mevlit okutuyoruz. Vefat eden tüm vatandaşlarımız için de mevlit okutuyor ve onları yad ediyoruz.'
vatandaşların duyguları:
Mahalle sakinleri fotoğrafları görmenin kişisel hafızalarını tazelediğini söylüyor. Ramazan Kaya, 'Benim de yakınlarım var bu resimler arasında. Yengem, amcam, kayınpederim var.. Buraya baktığımda yakınlarımın, yaşlıların resmini görünce gururlanıyorum. Unutmuş olduklarımızı bile hatırlıyoruz. Allah rahmet eylesin diyoruz' sözleriyle duygusunu özetliyor.
Uygulama, Yeşilkaraman'da kaybedilenleri hatırlama, aile bağlarını güçlendirme ve toplumsal belleği canlı tutma görevi görüyor. Meydan duvarı, sadece fotoğrafların asıldığı bir alan değil; komşuların ve nesillerin birbirine bakışını koruyan somut bir anma mekânı haline gelmiş durumda.
Bu duvara bakan "Allah rahmet eylesin" diyor
