karadeniz güvenliği ve bölgesel dayanışma:
Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Karadeniz turunun ilk durağı Romanya'da Cumhurbaşkanı Nicusor Dan ile ortak basın toplantısı düzenledi. Toplantıda hem Romanya hem de AB için Karadeniz güvenliğinin stratejik önemine vurgu yapıldı. Dan, Ukrayna savaşı ve ülkenin yeniden inşası süreçlerinin, güvenli bir Karadeniz olmadan sürdürülebilir olmayacağını belirtti ve son dönemde bölgede yaşanan olayları "hibrit savaşın farklı unsurları" olarak tanımladı.
Von der Leyen, Romanya'nın AB ve NATO açısından ön cephede olduğunu söyledi ve son haftalarda Romanya açıklarında bazı ticaret gemilerinin insansız hava araçlarıyla hedef alındığını, bunun sonucunda denizcilerin hayatını kaybettiğini hatırlattı. Bu gelişmelerin ardından AB'nin, Romanya ile dayanışma içinde olduğunu ve Avrupa'nın birleşik bir yanıt vereceğine güvenilmesi gerektiğini vurguladı.
seyrüsefer serbestliği, gözetim ve bilgi savaşı:
Komisyon Başkanı, Karadeniz'de seyrüsefer serbestisinin yeniden tesis edilmesinin ve korunmasının önemine dikkat çekti. Karadeniz'in Avrupa, Ukrayna ekonomisi ve küresel gıda güvenliği açısından hayati bir ticaret güzergahı olduğuna işaret ederek, birçok ülkenin gıda tedarik zincirinin buraya bağlı olduğunu söyledi. Von der Leyen, AB'nin Copernicus uydu görüntüleri gibi araçlarla gözetimi güçlendirebileceğini ve bilgi kirliliğine karşı aktif mücadele yürüteceklerini belirtti.
Ayrıca von der Leyen, Romanya'yı AB'nin ortak savunma fonundan istifade ederek bölgeyi daha iyi koruyacak kapasitelere yatırım yapmaya teşvik ettiklerini söyledi. Bu çerçevede Romanya makamlarına arama-kurtarma operasyonları için ek 10 milyon euro finansman sağlanacağını açıkladı; bu kaynağın olaylara hızlı ve etkili müdahale kapasitesini desteklemesi hedefleniyor.
karadeniz güvenlik merkezi ve barış görüşmelerine bakış:
Romanya ve Bulgaristan tarafından başlatılan Karadeniz Güvenlik Merkezi'nin AB desteğiyle somutlaştırılması planlanıyor. Von der Leyen, Türkiye, Ukrayna ve Moldova'nın bölgesel ortaklar olarak katılımının hedeflendiği bu girişimin tamamlanması için net bir takvim ve bu amaçla tahsis edilmiş 50 milyon euro tutarında bir finansman olacağını duyurdu.
Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy'nin barış görüşmelerinde Avrupalı ortakların desteğini istediğini aktaran von der Leyen, AB'nin bu desteği sunduğunu belirtti. Ancak Avrupa güvenlik mimarisine ilişkin daha kapsamlı görüşmelerin, ön koşul olarak Ukrayna'da ateşkesin sağlanmasının ardından, NATO müttefikleri ve AB üyelerinin katılımıyla uygun platformlarda ele alınması gerektiğini ifade etti.
Toplantının genel mesajı, Karadeniz'de güvenliğin hızla kötüleştiği değerlendirmesi ve savunma-güvenlik alanlarında "aciliyet bilinciyle" hareket edilmesi çağrısı oldu. Von der Leyen, Romanya, Bulgaristan ve Türkiye arasındaki denizcilik iş birliğinin güçlenmesini memnuniyetle karşıladıklarını belirterek, bölgesel iş birliği ve AB desteğinin eş zamanlı yürütüleceğini vurguladı.
Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Başkanı Von der Leyen, "Romanya, Bulgaristan ve Türkiye arasında denizcilik alanındaki iş birliğinin güçlenmesini memnuniyetle karşılıyorum. Savunma ve güvenlik söz konusu olduğunda aciliyet bilinciyle hareket etmeliyiz" dedi.
