Doğu Karadeniz'de hasat dönemi başladı, ihracat hız kazandı
Doğu Karadeniz'de Eylül-Ekim aylarında barajlardan denize bırakılan ve yaklaşık 7 aylık deniz serüveninin ardından hasat edilen Türk somonu, başta Rusya, Japonya ve Avrupa ülkeleri olmak üzere 19 farklı ülkeye ihraç ediliyor. Balıklar genellikle 3-4 kilogram ağırlığa ulaştıktan sonra paketleniyor ve dış pazara gönderiliyor.
Üretim döngüsü ve tür özellikleri
Türk somonu ticari olarak sunulan balık aslında gökkuşağı alabalığı türüne ait. Üretim döngüsü yaklaşık 20 ay sürüyor: balıklar önce yaklaşık 13 ay tatlı sularda yetiştiriliyor, ardından tuzlu su adaptasyonu uygulanıp Eylül-Ekim döneminde Karadeniz kafeslerine bırakılıyor ve denizde yaklaşık 7 ay büyütülüyor. Hasat, deniz suyu sıcaklığının ortalama 23 derece civarına gelmesiyle tamamlanıyor.
İhracat verileri: İlk çeyrekte artış
Yılın ilk üç ayında Türkiye'den yapılan Türk somonu ihracatı miktar ve gelir bakımından artış gösterdi. Ocak-mart döneminde 13.599 ton somon ihraç edilirken, bu satışlardan elde edilen gelir 91.061.416 dolar oldu. Geçen yılın aynı dönemindeki 11.879 ton ve 84.258.203 dolar ile karşılaştırıldığında miktarda %14, değerde ise %8 artış kaydedildi.
Sektör görüşleri ve hedefler
Politek Su Ürünleri Genel Müdür Yardımcısı Talha Altun, Türk somonunun son 8 yılda hızlı bir gelişim gösterdiğini vurguluyor ve ürünün dünya pazarlarında talep gördüğünü belirtiyor. Altun'un değerlendirmesine göre sektör, geçen yılı yaklaşık 520 milyon dolar ihracat geliriyle kapattı ve 2030 yılına kadar Türk somonunda yaklaşık 1 milyar dolar ihracat hedefi bulunuyor.
Tüketim ve rekabet
Altun, Norveç somonuyla tür farklılığına dikkat çekerek Türk somonunun lezzet ve yağ profili açısından öne çıktığını söylüyor. Sektör temsilcileri, iç piyasadaki tüketimin artırılmasının ihracat hedeflerine ulaşmada belirleyici olacağı görüşünde. Mevcut iç tüketim kişi başı yaklaşık 7 kilogram düzeyindeyken dünya ortalaması yaklaşık 21 kilogram seviyesinde, Uzak Doğu pazarlarında ise 50-60 kilogram düzeyleri görüldüğü belirtiliyor. Altun, iç tüketimin artmaması durumunda ihracatın baskı altında kalabileceğini vurguluyor.
Ayrıca sektörün teknolojik kapasite, otomasyon ve üretim altyapısında ilerleme kaydettiği, Japonya başta olmak üzere hassas pazarlarda edindikleri tecrübenin yeni pazarlara açılmada etkili olduğu ifade ediliyor.
DOĞU KARADENİZ’DE EYLÜL-KASIM AYLARINDA BARAJLARDAN KARADENİZ’DEKİ KAFESLERE BIRAKILAN TÜRK SOMONLARINDA HASAT DÖNEMİ BAŞLADI. YAKLAŞIK 7 AYLIK DENİZ SERÜVENİNİN ARDINDAN 4 KİLOGRAMA ULAŞAN SOMONLAR, BAŞTA RUSYA, JAPONYA VE AVRUPA ÜLKELERİ OLMAK ÜZERE 19 FARKLI ÜLKEYE İHRAÇ EDİLİRKEN, SEKTÖR YILIN İLK ÇEYREĞİNDE 91 MİLYON DOLARI AŞAN GELİR ELDE ETTİ. SON YILLARIN PARLAYAN SU ÜRÜNLERİ ARASINDA GÖSTERİLEN TÜRK SOMONU, TÜRKİYE’NİN İHRACATTA YÜKSELEN MARKALARINDAN BİRİ HALİNE GELDİ.
