Karabük'te topraksız dikey tarımda safran üretimi
Karabük merkeze bağlı Bulak köyünde kurulan üretim tesisi, geleneksel yöntemlerin yanında topraksız dikey tarım sistemiyle de safran yetiştiriyor. Coğrafi işaret tesciline sahip safranın yemekten tatlıya, lokumdan kozmetik ve ilaç sanayine kadar farklı kullanım alanları bulunuyor. Tesiste iklim şartlarından bağımsız olarak kontrollü ortamda üretim sağlanıyor.
Kurulum, kapasite ve günlük hasat:
Üç ortağın girişimiyle açılan tesiste şu an 20 bin soğanla üretim yapılıyor; tesisin toplam kapasitesi ise 27 bin soğana ulaşabiliyor. Ortaklardan Murat Yetişir, uzun araştırmaların ardından bu yöntemin uygulanabilir olduğunu gördüklerini belirtti ve "Verimli olabileceğini düşündük, yaptık. Şu an memnunuz. Kısmet olursa seneye daha da büyütmeyi düşünüyoruz. Burada 20 bin soğanımız var. Kapasite olarak 27 bin soğan koyabiliyoruz. Hemen hemen tamamından da verim aldık. Çok istisna çıkmayanlar var yani. Her gün topluyoruz" sözleriyle günlük hasat ve genişleme hedeflerine değindi.
Teknoloji ve otomasyonun rolü:
Topraksız dikey tarım sistemi, üretimi mevsimsel dalgalanmalardan bağımsız hale getiriyor. Tesiste sıcaklık, ışık, karbondioksit ve nem değerleri sürekli takip ediliyor; dört sensör vasıtasıyla bu parametreler izleniyor ve belirlenen eşiklerin aşılması halinde sistem otomatik devreye giriyor. Ortaklar, uzaktan kumanda imkânı olan bir otomasyon sistemi ve iç ortamı dengeli dağıtmak için sanayi tipi klima kullanıldığını aktarıyor.
Ortaklardan Abdullah Hastürk sistemin işçilik ve üretim maliyetlerini azalttığını vurguladı: soğanların plastik kaplara yerleştirilmesi ve çiçeklerin günlük toplanması dışında işlemler büyük ölçüde otomatik gerçekleşiyor. Hastürk, "Toprak sürmesi yok, ot yok... Tamamen sadece biz direkt saflarını ekiyoruz. Bu da maliyetleri düşürüyor" diyerek sürecin sağladığı verimlilikten söz etti.
Pazar ve kalite çalışmaları:
Ortaklardan Mehmet Hastürk ise üretimin pazarlanmasına odaklandıklarını anlattı. Safranın tepecik kısmının Safranbolu'nun lokum üretiminde değerlendirilebileceğini, stigma (kırmızı ipliksi) kısmının ise İstanbul ve Ankara'daki büyük otellerin mutfaklarında kullanılabileceğini belirtti. Hastürk, kaliteye verdikleri önemi vurgulayarak ürünlerin tahlil için yurt dışına gönderildiğini ve sertifika sonrası pazarlamanın kolaylaşacağını aktardı. Ürün sertifikalandığı takdirde fiyatın bin 400 lira civarına kadar çıkabileceği ifade edildi.
Karabük'teki uygulama, safran üretiminde teknoloji entegrasyonunun, iklim bağımsızlığı ve maliyet etkinliği açısından örnek teşkil edebileceğini gösteriyor. Ortaklar, üretimi büyütme ve kalite tahlilleriyle yeni pazarlara açılma hedefiyle çalışmayı sürdürüyor.
"DÜNYANIN EN PAHALI BAHARATI" OLARAK BİLİNEN SAFRAN, KARABÜK’TE GELENEKSEL ÜRETİM YÖNTEMLERİNİN DIŞINDA TOPRAKSIZ DİKEY TARIM SİSTEMİYLE YETİŞTİRİLİYOR. KURULAN TESİSTE, İKLİM KOŞULLARINDAN BAĞIMSIZ ÜRETİM YAPILIRKEN, 20 BİN SAFRAN SOĞANINDAN HER GÜN ÇİÇEK HASAT EDİLİYOR.