Kahramanmaraş'ta tescilli Maraş Rahleleri ustaların ellerinde gelecek kuşaklara taşınıyor
Coğrafi işaretli geleneksel ürün yaşatılıyor
Kahramanmaraş’a özgü ve 2021 yılında coğrafi işaretle tescillenen Maraş Rahlesi, kentteki üreticiler tarafından el emeğiyle üretilerek geleneksel zanaat yaşatılıyor. Bir zamanlar medreselerin, camilerin ve Kur’an kurslarının vazgeçilmez parçaları arasında yer alan rahleler, ince oyma işçiliği ve ceviz ağacına verilen zarif şekiller ile dikkat çekiyor.
Ustanın öyküsü ve üretim süreci
Türkoğlu ilçesi Hopurlu Mahallesi’nde yaşayan ve rahle yapımının son ustalarından biri olan 68 yaşındaki Adem Durdu, yıllardır ahşaba işlediği geleneksel motiflerle bu sanatı sürdürdüğünü söylüyor. Durdu, şehir merkezinden köyüne döndüğünü ve çok iyi ustaların yanında çalışarak bu işleri öğrendiğini belirtiyor: "Rahle yapmak hem sevap hem de güzeldir."
Usta, rahleleri sipariş üzerine üretiyor ve bir rahleyi tamamlamak için yaklaşık bir hafta harcadığını, fiyatının ise 10 bin lira olduğunu aktarıyor. Üretimde uyguladıkları oyma tekniğini "tırnak üzerine" olarak tanımlayan Durdu, rahlenin tek bir parçadan oluşturulması gerektiğini vurguluyor.
Üretim ölçüleri hakkında bilgi veren Durdu, rahleleri genellikle 60 santimetre ile 1 metre arasında yaptığını, yapımında ise sipariş doğrultusunda limba ağacının kullanıldığını ifade ediyor: "Rahle artık benim beynime işledi" dediği çalışmasında, tek parça ve 7 diş gibi geleneksel özelliklere özen gösteriyor.
Kültürel değer ve görünürlük
Ustaların el emeğiyle üretilen Maraş Rahleleri, hem yerel el sanatlarının devamı hem de coğrafi işaretle tescillenmiş bir kültürel miras olarak önem taşıyor. Adem Durdu ayrıca yaptığı rahlelerden bir kısmının Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a hediye edildiğini belirtiyor; bu tür paylaşımlar ürünün görünürlüğünü artırıyor ve zanaatin değerini vurguluyor.
Geleneksel tekniklerin korunması ve ustaların desteklenmesi, Maraş Rahlesi gibi tescilli ürünlerin gelecek kuşaklara aktarılmasında belirleyici rol oynuyor. Durdu ve benzeri ustalar, el işçiliğinin inceliklerini koruyarak hem sanatsal bir mirası hem de yerel ekonomiye katkıyı sürdürüyor.
Tescilli Maraş rahleleri, ustaların ellerinde geleceğe taşınıyor
