İsviçre, Putin ile Zelenskiy arasındaki barış görüşmesi için ülke dokunulmazlık sağlayabilir
İsviçre Dışişleri Bakanı Ignazio Cassis, Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM) tarafından hakkında yakalama kararı bulunan Vladimir Putin'in, Volodimir Zelenskiy ile barış görüşmeleri için İsviçre'ye gelmesi halinde dokunulmazlık sağlanabileceğini söyledi.
İsviçre'nin yaklaşımı ve hazırlıkları
Cassis, ABD Başkanı Donald Trump'ın Beyaz Saray'daki toplantısının ardından SRF televizyonuna verdiği demeçte, İsviçre'nin böyle bir zirveyi Cenevre'de düzenlemeye istekli olduğunu ve bunun için uzun zamandır hazırlandıklarını belirtti. Cassis, "Böyle bir toplantıya hazırız ve bize duyulan güven için de teşekkür ederiz. Her zaman istekli olduğumuzu belirttik ancak bu elbette büyük güçlerin iradesine bağlı." ifadelerini kullandı.
Cassis ayrıca UCM tarafından çıkarılan tutuklama emrine rağmen hukuki durumu netleştirdiklerini ve "Böyle bir toplantı yapabiliriz ve sorunsuz ilerlemesi için ne yapılması gerektiğini biliyoruz." dedi. Cassis, İsviçre'nin özel rolü ve Cenevre'nin Birleşmiş Milletler'in Avrupa merkezi olması nedeniyle bu tür bir kolaylığın sağlanabileceğini vurguladı.
Fransa'nın değerlendirmesi
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron da konuyla ilgili olarak TF1 kanalındaki açıklamasında, Zelenskiy ve Putin arasında Avrupa'da bir görüşme olabileceğini söyledi. Macron, "Bu bir ihtimalden fazlası, bu ortak bir istek." diyerek böyle bir görüşmenin tarafsız bir ülkede düzenlenmesi gerektiğini belirtti ve görüşmenin Cenevre ya da başka bir Avrupa kentinde yapılmasının teklif edilebileceğini ifade etti.
Macron, Putin hakkındaki yakalama emrine rağmen Avrupa'da görüşme yapılmasına ilişkin olarak adaletin tecelli etmesi gerektiğini ve imzacı olarak bu sürecin dikkate alınması gerektiğini söyledi. Ayrıca Putin'in görevde bir başkan olması nedeniyle "dokunulmazlık" ilkesine atıfta bulundu ve "Barışın ilerlemesi gerekiyor, bu yüzden bir yer bulunmalı." değerlendirmesini yaptı.
UCM kararı ve hukuki çerçeve
UCM, Ukrayna'da işlenen suçlarla ilgili soruşturma kapsamında Mart 2023'te Putin hakkında savaş suçu gerekçesiyle yakalama kararı çıkarmıştı. İsviçre, UCM'nin hukuki temelini oluşturan Roma Statüsü'ne taraf olduğundan, prensip olarak Putin'in ülkeye seyahat etmesi halinde onu tutuklamakla yükümlü bulunuyor. Ancak Cassis'in ifadeleri, İsviçre'nin diplomatik görev ve tarafsızlık konusundaki özel rolünü dikkate alarak hukuki ve lojistik hazırlıklar yapıldığını gösteriyor.
ABD'deki liderler zirvesi
Dün Beyaz Saray'da düzenlenen görüşmede Donald Trump, Volodimir Zelenskiy ve Avrupalı liderler bir araya geldi. Toplantıya anılan açıklamalara göre NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Emmanuel Macron, İngiltere Başbakanı Keir Starmer, Finlandiya Cumhurbaşkanı Alexander Stubb, İtalya Başbakanı Giorgia Meloni ve Almanya Başbakanı Friedrich Merz katıldı. Trump, görüşmenin ardından Avrupalı liderlerle temaslarının iyi geçtiğini ve Putin ile Zelenskiy arasında üçlü bir zirve düzenlenmesi için hazırlıklara başladığını açıkladı.
Özetle, İsviçre hükümeti Cenevre'de bir arabuluculuk rolü üstlenmeye hazır olduğunu ve böyle bir zirvenin sorunsuz ilerlemesi için gerekli hukuki ve lojistik düzenlemelerin değerlendirildiğini bildiriyor. Ancak nihai adım, ilgili tarafların iradesine ve diplomatik müzakerelere bağlı kalacak.
