HPV'den korunmada aşı ve düzenli tarama hayati önem taşıyor
Doç. Dr. Yıldız Akdaş Reis (Medical Park Ankara Hastanesi, Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı) HPV'nin dünya genelinde en sık görülen cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlardan biri olduğuna dikkat çekti ve korunmada aşı ile taramanın önemini vurguladı.
HPV nedir?
Doç. Dr. Reis, HPV'nin deri ve mukozaları enfekte edebilen, çok sayıda alt tipi bulunan bir DNA virüsü olduğunu belirtti. Özellikle genital bölge enfeksiyonlarına yol açması ve bazı tiplerinin serviks kanseri ile ilişkilendirilmesi nedeniyle klinik açıdan önem taşıdığını ifade etti.
Bulaşma ve yaygınlık
HPV'nin en sık bulaşma yolunun cinsel temas olduğunu söyleyen Reis, virüsün cinsel ilişki sırasında deri ve mukozaların doğrudan teması ile geçebileceğini aktardı. Kondom kullanımının bulaş riskini azalttığını ancak tam koruma sağlamadığını çünkü virüsün kondomla kaplanmayan alanlardan da bulaşabileceğini vurguladı. Ayrıca, cinsel olarak aktif bireylerin yaklaşık yüzde 70-80'inin yaşamlarının bir döneminde en az bir HPV tipi ile enfekte olduğunun kabul edildiğini hatırlattı.
Belirti ve doğal seyir
Reis, HPV enfeksiyonlarının çoğunlukla belirti vermeden seyrettiğini; enfekte bireylerin büyük kısmında klinik belirti gelişmediğini ve enfeksiyonun genellikle bağışıklık sistemi tarafından 1-2 yıl içinde temizlenebildiğini belirtti. Belirti oluştuğunda bunun büyük ölçüde virüs tipine bağlı olduğunu; düşük riskli tiplerin genellikle genital siğillere neden olduğunu, yüksek riskli tiplerin ise uzun süre sessiz kalarak zaman içinde hücresel değişikliklere yol açabileceğini açıkladı.
Yüksek riskli tipler: HPV 16 ve 18
Doç. Dr. Reis, serviks kanseri vakalarının büyük bölümünden sorumlu olan yüksek riskli tipler arasında özellikle HPV 16 ve HPV 18'in öne çıktığını belirtti. Kalıcı enfeksiyonların servikal hücrelerde bozulmalara yol açabileceğini, ancak HPV enfeksiyonunun tek başına kanser gelişimi için yeterli olmadığını, ek risk faktörlerinin de rol oynadığını vurguladı.
Tarama ve aşı: Erken tanı ve koruma
HPV enfeksiyonlarının erken dönemde çoğunlukla belirti vermemesi nedeniyle Doç. Dr. Reis, Pap smear ve HPV DNA testi gibi düzenli tarama programlarının erken tanı açısından kritik öneme sahip olduğunu söyledi. Ayrıca HPV aşısı'nın, özellikle yüksek riskli tiplere karşı önemli koruma sağladığını; aşı ile düzenli taramanın birlikte değerlendirildiğinde rahim ağzı kanseri riskinin azaltılmasına önemli katkı sunduğunu belirtti.
Reis, HPV tanısının bazı kişilerde kaygıya yol açabileceğini; doğru bilgilendirme ve gerektiğinde psikososyal desteğin sağlanmasının önemine dikkat çekti.
MEDİCAL PARK ANKARA HASTANESİ KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM UZMANI YILDIZ AKDAŞ REİS
