Homeros tartışmaları İzmir'e çevrildi
Christopher Nolan'ın The Odyssey filmi, vizyona girdiği ilk hafta sonunda 264,1 milyon dolarlık küresel hasılata ulaşmasının ardından Homeros'un kimliği ve kökenine ilişkin tartışmaları yeniden alevlendirdi. Film, Homeros'un üç bin yıl önce ele aldığı yolculuk ve bu anlatıların felsefi temalarının günümüz izleyicisinde yarattığı yankıyla birlikte büyük ozanın nereli olduğu sorusunu tekrar gündeme taşıdı.
Bu bağlamda Homeros'un Batı Anadolu'da, geçmişte Smyrna olarak anılan İzmir'de yaşadığı görüşü yeniden tartışılmaya başlandı. Tartışmayı destekleyen arkeolojik veriler arasında, Klaros Antik Alanı'nda daha önce ortaya çıkarılmış Homeros heykeli öne çıkıyor.
Klaros'ta bulunan Homeros heykeli
Klaros Antik Alanı, İzmir'in Menderes ilçesinde yer alıyor ve antik dönemde üç önemli Apollon kehanet merkezinden biri olarak biliniyor. Burada önceki dönem kazılarında ortaya çıkarılan Homeros heykeli MÖ 2. yüzyıl tarihli olarak değerlendiriliyor ve eser, İzmir Kültür Sanat Fabrikası'nda Troya Savaşı temalı bölümde özel olarak sergileniyor.
Heykel, Homeros'a ait diğer kentlerde bilinen büst ve baş betimlemelerinden farklı olarak bütünsel bir portre sunmasıyla dikkat çekiyor. Stilistik özellikleri, Klaros'taki Apollon Klarios Tapınağı'nda bulunan Apollon, Artemis ve Leto kült heykelleriyle benzerlik gösteriyor; bu durum eserlerin aynı atölyede üretilmiş olabileceği yorumunu güçlendiriyor.
Kazı çalışmaları ve değerlendirme
Son iki yıldır Saya Holding ana sponsorluğunda sürdürülen Klaros Antik Alanı Kazısı'nın başkanlığını yürüten Doç. Dr. Onur Zunal, heykelin Homeros'un İzmir ve İonia dünyasıyla ilişkisi açısından büyük önem taşıdığını vurguluyor. Zunal'ın ifadeleri şöyle:
“Klaros’ta geçmiş dönemki kazılarda bulunan eseri, Homeros’un diğer merkezlerde bilinen portrelerinden ayıran en önemli özellik, bütünsel bir portre heykel olmasıdır. Stilistik açıdan Apollon Klarios Tapınağı’nda bulunan Apollon, Artemis ve Leto kült heykelleriyle benzerlik taşıması, bu eserlerin aynı atölyede yapılmış olabileceğini düşündürüyor. Klaros’taki Homeros heykeli, alanda elde edilen diğer arkeolojik ve epigrafik verilerle birlikte, büyük ozanın İzmir ve İonia dünyasıyla bağını ortaya koyan en önemli bulgular arasında yer alıyor.”
Ziyaretçilere yönelik olarak kazı alanındaki arkeoparkta heykelin birebir mulajının da gösterildiği belirtiliyor; bu uygulama, eserin orijinal ölçü ve görünüme ilişkin daha somut bir izlenim sunuyor.
ANITSAL NİTELİKTEKİ HOMEROS HEYKELİ, İZMİR KÜLTÜR SANAT FABRİKASI’NDA TROYA SAVAŞI TEMALI BİR BÖLÜMDE ÖZEL OLARAK SERGİLENİYOR.
