2026 sezonu sona erdi, üreticiler verim kaybını tartışıyor
Gümüşhane’nin zengin bitki örtüsüne sahip yaylalarında 2026 yılı bal sağım sezonu tamamlandı. Alemdar köyü ve yüksek rakımlı yaylalarda 25 yıldır gezginci arıcılık yapan Selim ve Raci Lötek kardeşler ile Gümüşhane Arıcılar Birliği Başkanı Doç. Dr. Kurtuluş Merdan sezonu değerlendirirken, iklim koşullarına bağlı olarak rekoltenin ciddi oranda düştüğünü bildirdi.
gezginci arıcılığın rotası ve çalışma takvimi:
Selim ve Raci Lötek kardeşler, kovanları kışlatmak amacıyla ekim ayında Antalya'nın Kemer ilçesine taşıyor, mayıs ayında tekrar Gümüşhane yaylalarına getiriyor. Temmuz ve ağustos aylarını bal üretimi dönemi olarak geçiren ekip, ağustos sonunda petekleri alıp süzme işlemine başladı. Selim Lötek, "25 yıldır bu işi yapmaktayım... Son 10 yılı aşkın süredir de profesyonel olarak gezginci arıcılık yapıyoruz," diyerek sürecin emek yoğunluğunu ve deneyimlerini aktardı.
Gezginci arıcılığın yalnızca bal üretimi olmadığını vurgulayan Lötek, polen, propolis ve arı sütünün de üretim ve tanıtımında çalıştıklarını belirtti. Kovanların yüklenmesi ve nakliyesi sırasında yüksek fiziksel güç gerektiğini, buna rağmen kendi işlerini yapmanın önemini dile getirdi.
rekolte kaybının boyutu ve nedenleri:
Gümüşhane Arıcılar Birliği tarafından aktarılan verilere göre birliğe kayıtlı 440 üye ve yaklaşık 32 bin kovan bulunuyor. Doç. Dr. Kurtuluş Merdan, iklim koşulları ve yağışlardaki düzensizliklerin üretimi olumsuz etkilediğini, bu yıl bazı yörelerde verim düşüşünün %40-50 civarında olduğunu, bazı alanlarda ise düşüşün %90-100 seviyelerine ulaştığını söyledi.
Bölgede geven, kekik, ballıbaba ve akasya gibi bitkiler balın aroma ve verimini belirleyen önemli unsurlar. Raci Lötek, bölgedeki kekik ve geven varlığının bal kalitesi için belirleyici olduğunu, ancak bu yıl bitkisel kaynaklardaki değişimler ve kötü iklim koşullarının verimi azalttığını ifade etti.
Üreticiler ayrıca piyasadaki düşük fiyatlı ve tağşişli ürünlerin de sektöre zarar verdiğini vurguladı. Raci Lötek, "Piyasada bulunan ucuz ballar, bizim gibi Gümüşhane’deki diğer arıcıları da olumsuz etkiliyor. Ürettiğimiz balı istediğimiz fiyata satamıyoruz," diyerek ekonomik baskıya dikkat çekti.
tüketici uyarısı ve sektörün sürdürülebilirliği:
Doç. Dr. Kurtuluş Merdan, tüketicilere tağşişli ballardan uzak durmaları ve tanıdık, bildik üreticiler ile Tarım ve Orman Bakanlığı onaylı ürünleri tercih etmeleri çağrısında bulundu. Gerçek balın ortaya çıkışının yüksek emek ve maliyet gerektirdiğini belirten Merdan, piyasadaki düşük fiyatlı alternatiflerin tüketiciyi aldatabileceğini söyledi.
Birliğe kayıtlı üyeler arasında yaş ortalamasının 45'in üzerinde olduğuna dikkat çeken Merdan, gençlerin sektöre kazandırılması, devlet destekli eğitimlerin artırılması ve genç üreticilerin teşvik edilmesinin önemini vurguladı. Ayrıca arı zehri, propolis ve ana arı üretiminin yüksek gelir potansiyeli taşıdığına işaret etti.
Doç. Dr. Merdan son olarak doğanın ve arıcılık alanlarının korunması gerektiğini, vahşi madencilik faaliyetlerine karşı çevresel tedbirlerin acilen alınmasının önemini sözlerine ekledi. Üreticiler hem verim kaybının nedenleriyle başa çıkmak hem de piyasa sorunlarına çözüm bulmak için daha fazla destek bekliyor.
GÜMÜŞHANE’NİN ZENGİN FLORAYA SAHİP YAYLALARINDA ÇEYREK ASIRDIR GEZGİNCİ ARICILIK YAPAN SELİM VE RACİ LÖTEK KARDEŞLER İLE GÜMÜŞHANE ARICILAR BİRLİĞİ BAŞKANI DOÇ. DR. KURTULUŞ MERDAN, 2026 YILI BAL SAĞIM SEZONUNU DEĞERLENDİRDİ.
