Prag temasları: çağrı, görüş alışverişi ve iş birliği iradesi
TBMM Dışişleri Komisyonu Başkanı Fuat Oktay başkanlığındaki heyet, 8 Eylül'de başlayan Prag ziyareti kapsamında Çekya'da yoğun temaslarda bulundu. Oktay, görüşmelerinin ana gündemlerinden birinin Gazze olduğunu belirterek, Çekya'dan Gazze'deki saldırıların durdurulması için İsrail ile doğrudan temasa geçmelerinin faydalı olacağını ilettiklerini aktardı.
Gerçekleştirilen görüşmeler ve temasların kapsamı:
Ziyaretin ilk gününde Oktay ve heyeti, Çekya Birinci Başbakan Yardımcısı ve Sanayi ve Ticaret Bakanı Karel Havlicek, Senato Dış İlişkiler, Savunma ve Güvenlik Komisyonu Başkanı Pavel Fischer ile Senato Başkanvekili Jiri Oberfalzer ile bir araya geldi. İkinci gündeki temaslar arasında Senato AB İşleri Komisyonu ve Türkiye-Çekya Parlamentolar Arası Dostluk Grubu Başkanı Tomaş Kohoutek tarafından verilen akşam yemeği yer aldı; heyet ayrıca Çekya Temsilciler Meclisi Genel Kurulu’nu ziyaret etti.
Ziyaretin son gününde ise Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komitesi Başkanı Radek Vondracek ile görüşme yapıldı. Görüşmelerde iki ülke arasındaki parlamenter temasların artırılması, ticari ve ekonomik iş birliği, Rusya-Ukrayna savaşı, İsrail’in politikaları ve AB boyutunda ortak çalışmalar ele alındı.
AB ilişkileri, ekonomi ve güvenlik gündemi:
Oktay, Çek muhataplarla Türkiye-AB ilişkileri, vize sorunları ve Schengen çerçevesindeki katkılar üzerine ayrıntılı görüşmeler yaptıklarını belirtti. Heyet, özellikle Türkiye-Çekya ekonomik ilişkilerinin güçlendirilmesine odaklandı; iki ülke arasındaki ticaret hacminin yaklaşık 7,5 milyar dolar Görüşmelerde ayrıca Avrupa Birliği'nin karar alma mekanizmalarındaki sıkışıklık, stratejik konularda oybirliği zorunluluğunun yarattığı imkân kısıtları ve AB içindeki regülasyonel yaklaşımlar tartışıldı. Oktay, Türkiye'nin bu stratejik körlüğü kırabilecek bir unsur olduğunu ve Avrupa güvenliği mimarisine katkısının açıkça görüldüğünü ifade etti. Oktay, Çekya'nın bilinen bir İsrail dostu ülke olduğunu anımsatarak, bu yüzden mesajın dostça ve etkili şekilde iletilmesinin önemine işaret etti. Heyet, İsrail’in bölgede oluşturduğu istikrarsızlık ve Gazze’deki katliamın boyutlarını Çek muhataplara detaylı ve samimi şekilde anlattı. Oktay, İsrail ile ilişkilerde meselelerin çözümünün iki devletli çözüme ve yayılmacı politikaların sonlandırılmasına bağlı olduğunu kaydetti. Toplantılarda ayrıca İngiltere, Fransa ve Kanada'nın da aralarında olduğu 12 ülkenin Batı Şeria'daki yerleşimci uygulamalarına yönelik kararları ve Türkiye'nin de içinde bulunduğu yedi ülkenin benzer adımları desteklediği hatırlatıldı; bunun, iletilen kaygıların somut bir delili olduğu vurgulandı. Oktay, Prag'da ortaya çıkan fikirlerden birinin, Prag Yuvarlak Masası gibi informal çalışma formatlarıyla yeni bir tartışma zemini oluşturmak olduğu bilgisini paylaştı; bunun devamının Ankara'da yapılacak bir yuvarlak masa ile sürdürülmesinin planlandığını söyledi. Parlamenter diplomasiye verilen önemi ve bu kanaldaki çalışmaları hızlandırma kararlılığını da yineledi. Son olarak Oktay, Türkiye'nin bölgesel krizlerde barışa katkı sağlama çabalarını sürdürdüğünü, iki ülke arasında mevcut yüksek düzeydeki diyalogun devam ettiğini ve hem yasama hem yürütme boyutunda iş birliğinin daha da derinleştirileceğini belirtti. TBMM DIŞİŞLERİ KOMİSYONU BAŞKANI OKTAY, ÇEKYA'NIN BAŞKENTİ PRAG'TAKİ TEMASLARINI TAMAMLADI.
Gazze meselesi ve diplomatik mesaj: