Sıfır Atık Forumu 2026 açıldı: Emine Erdoğan'dan güçlü uluslararası dayanışma vurgusu
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan, Sıfır Atık Forumu 2026'yı "insanlık ailesinin ortak bir ideal etrafında kenetlendiği tarihi bir buluşma" olarak nitelendirdi. İstanbul Valiliği himayesinde, Sıfır Atık Vakfı koordinasyonunda düzenlenen forum, Atatürk Havalimanındaki törenle açıldı. Etkinliğe 183 ülkeden temsilci ve 500'ün üzerinde kurum ve kuruluş katılıyor; forum 4-7 Haziran tarihlerinde gerçekleştiriliyor.
Forumun önemi ve COP31 bağlantısı
Emine Erdoğan, İstanbul'un medeniyetlerin buluştuğu bir şehir olduğunu, bu nedenle forumun farklı kültürleri bir araya getirdiğini vurguladı. Bu güçlü uluslararası katılımın, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın "Dünya beşten büyüktür çünkü insanlık beşten büyüktür." mesajının somut bir tezahürü olduğunu belirterek, forumun Türkiye’nin ev sahipliği yapacağı COP31 İklim Zirvesi öncesinde sıfır atığın iklim eylemi olarak teklif edilmesi açısından önemli bir fırsat sunduğunu söyledi.
Atık ve israfın boyutları: Uluslararası bir sorun
Erdoğan konuşmasında, Pasifik Okyanusu’nun kuzeyinde yaklaşık 1,6 milyon kilometrekare büyüklüğünde bir atık birikiminden söz ederek, bunun insanlığın kaynak kullanımına ilişkin dramatik bir simge olduğunu ifade etti. Her gün okyanuslara karışan plastiğin 2 bin çöp kamyonuna eşdeğer olduğu, mikroplastiklerin Antarktika’dan Everest’in zirvesine kadar ulaştığı ve gıda israfının küresel ölçekte yılda 5,8 trilyon tabak yemeğe karşılık geldiği gibi çarpıcı veriler aktarıldı.
Erdoğan, küresel ölçekte 2 milyar tonun üzerinde gıda israfı yaşandığını, bu israf için tarım arazilerinin yaklaşık üçte birinin kullanıldığını ve gıda israfının metan emisyonlarının yaklaşık %14'üne karşılık geldiğini hatırlattı. Dünya genelinde 673 milyon insanın açlıkla mücadele ettiği ve 2 milyardan fazla kişinin yeterli beslenemediği gerçeğine dikkat çekti.
Sıfır Atık Hareketi ve uygulamalar
2017’de başlatılan Sıfır Atık Hareketinin fikri temellerinin bu anlayış üzerine kurulduğunu belirten Erdoğan, 2023’te kurulan Sıfır Atık Vakfının küresel ölçekte yürüttüğü girişimlerin sıfır atık vizyonunu uluslararası alanda yeni bir seviyeye taşıdığını söyledi. Sıfır atığın iklim eylemi, döngüsel ekonomi, sürdürülebilir şehirler, kaynak verimliliği, gıda sistemleri ve toplumsal dayanıklılık alanlarıyla bütünleşmesinin önemine vurgu yaptı.
Geçmiş uygulamalara ilişkin olarak Erdoğan, 2008’de başlatılan "Ekmek İsrafını Önleme Kampanyası" ile israfın %40 oranında azaltıldığını, 2015 G-20 Dönem Başkanlığı sırasında gıda kayıpları ve israfının uluslararası gündeme taşındığını ve bu çerçevede Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü nezdinde teknik platformların kurulduğunu hatırlattı. 2020 yılında yürütülen "Gıdanı Koru Sofrana Sahip Çık" kampanyasının da milyonlara ulaştığı ifade edildi.
Gıda israfının insani ve kültürel boyutu
Erdoğan, gıda israfının %60'ının evlerden kaynaklandığını belirterek, ziyan edilen her lokmanın insani bir faturası olduğunu vurguladı. "Çöpe attığımız gıdanın yalnızca dörtte birini kurtararak küresel açlığı bitirebileceğimizi bildiğimiz halde bu çelişkiyi ortadan kaldıramamak vicdan yüklü bir sorundur" dedi. Ayrıca, modern tüketim kültürünün yerel döngüsel yaşam pratiklerini erozyona uğrattığını, oysa her yerel kültürün doğayla dost yaşamın bir el kitabı olarak değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Forum katılımcıları ve mesajlar
Sıfır Atık Vakfı Başkanı Samed Ağırbaş, iklim değişikliği, kaynak kayıpları, gıda israfı, su stresi ve çevresel bozulmanın tek bir ülkenin çözebileceği sorunlar olmadığını vurguladı ve İstanbul’dan yükselecek ortak sesin daha adil, temiz ve sürdürülebilir bir dünya inşasına katkı sağlayacağını belirtti. Programda Birleşmiş Milletler Habitat Genel Sekreter Yardımcısı ve İcra Direktörü Anaclaudia Rossbach da konuştu. Emine Erdoğan oturumun ardından üst düzey yabancı konuklarla sergi alanını gezdi.
Açılış törenine katılan isimler arasında Ürdün Prensesi Dana Firas, Auxillia Mnangagwa (Zimbabve Cumhuriyeti Devlet Başkanı eşi), Angeline Ndayishimiye (Burundi Cumhuriyeti Devlet Başkanı), Birleşmiş Milletler Sıfır Atık Danışma Kurulu Başkan Yardımcısı Jose Manuel Moller, Rusya Federasyonu Devlet Başkanı Yardımcısı ve İklim Özel Temsilcisi Ruslan Edelgeriev ile çok sayıda bakan, kurul üyeleri ve İstanbul Valisi Davut Gül ile eşi Gülden Gül yer aldı. Bakanlar arasında Murat Kurum, Osman Aşkın Bak, Alparslan Bayraktar, Mehmet Fatih Kacır, Mehmet Nuri Ersoy, Abdulkadir Uraloğlu, Yusuf Tekin, İbrahim Yumaklı ve Mahinur Özdemir Göktaş bulundu.
Sonuç ve beklentiler
Emine Erdoğan, forumdan yükselecek sinerjinin ortak geleceğe yeni başlangıçlar sağlamasını dileyerek Sıfır Atık Vakfı mensuplarına, destek veren Bakanlıklara ve İstanbul Valiliğine teşekkür etti. Forum, katılımcılar arasında sıfır atığın iklim eylemindeki merkezî rolünü pekiştirmeyi ve COP31 sürecine katkı sunmayı hedefliyor.
CUMHURBAŞKANI RECEP TAYYİP ERDOĞAN'IN EŞİ EMİNE ERDOĞAN, SIFIR ATIK FORUMU 2026'YI İNSANLIK AİLESİNİN ORTAK BİR İDEAL ETRAFINDA KENETLENDİĞİ TARİHİ BİR BULUŞMA OLARAK GÖRDÜKLERİNİ BELİRTTİ.
