Erzurum ehramı gelenekten geleceğe taşınıyor:
Geçmişi yüzyıllara dayanan ve Anadolu kadınının maharetli ellerinde kimlik kazanan geleneksel ehram kumaşı, Erzurum Olgunlaşma Enstitüsü’nün yürüttüğü projelerle yeniden yorumlanıyor. Coğrafi işaretli bu asırlık miras, artık sadece örtünme amaçlı bir giysi olmaktan çıkarak sürdürülebilir tekstil anlayışı içinde modern kullanım alanlarına uyarlanıyor.
Enstitü bünyesinde kurulan ve üretimin her aşamasını kapsayan 5 özel atölye kapsamında ehram; koyun yününden el emeğiyle işleniyor, kök boyalarla renklendiriliyor ve moda ile dekorasyona uygun ürünlere dönüşüyor. Bu yaklaşım hem yerel zanaatın korunmasını hem de ehramın ekonomik ve kültürel değerinin artmasını hedefliyor.
Atölyeler ve üretim süreci:
Enstitü müdürü Fatma Taşbaşı, yaklaşık 7 yıldır ehram üzerine süregelen çalışmaların geleneksel yöntemlerle ve doğaya saygılı şekilde yürütüldüğünü vurguluyor. Taşbaşı'nın aktardığına göre üretim ağı; yün tarama ve eğirme atölyesi, ehram dokuma atölyesi, kök boya atölyesi, moda tasarım atölyesi ile el sanatları ve tasarım atölyelerinden oluşuyor. Özellikle kök boya atölyesi enstitü için ayrıcalıklı bir konumda bulunuyor.
Taşbaşı, ehramın sadece bir dokuma olmadığını, aynı zamanda derin bir manevi değere sahip kültürel miras olduğunu belirtiyor ve bu mirasın özünü bozmadan geleceğe taşınması için çalıştıklarını ifade ediyor.
Doğal boyama ve kişiye özel renkler:
Üretimde kullanılan boyalar tamamen doğal kaynaklardan elde ediliyor. Bölge coğrafyasının sunduğu endemik bitkilerden civanperçemi ve efelek otu gibi örneklerle yapılan kök boya çalışmaları, her ürünün rengini benzersiz kılıyor. Taşbaşı, aynı kazanda yapılan ikinci boyamada bile birebir ton tutmayabileceğini aktararak, bunun her ürünü renk anlamında da kişiye özel hale getirdiğini belirtiyor.
Bu doğal ve el işi odaklı üretim metodu ehramı çevre dostu tekstil kategorisine taşıyor ve sürdürülebilir tekstilde fark yaratma potansiyelini güçlendiriyor.
Kullanım alanları ve özgünlük:
Enstitüde dokunan ehramlar sadece kadın giysisi olmaktan çıkarak erkek ceketleri, yelekler, modern elbiseler, çantalar, yakalıklar ve dekoratif tablolara kadar geniş bir ürün gamına dönüştürülüyor. Taşbaşı, ehramın artık Türkiye genelinde daha fazla tanındığını ve talep gördüğünü belirtiyor; üretim çeşitliliğini artırma çalışmalarının sürdüğünü ifade ediyor.
Ürünlerin en dikkat çekici özelliklerinden biri de özgünlükleri. Taşbaşı, bir diğer önemli özelliğimizin her üründen yalnızca bir adet üretmek olduğunu vurguluyor. Ürünler tescillendikten sonra beğeniye sunuluyor ve böylece ortaya çıkan her parça tamamen kişiye özel hale geliyor. Bu durum, ehram çalışmalarını hem koleksiyon değeri taşıyan hem de sürdürülebilir tüketimle örtüşen bir noktaya taşıyor.
Erzurum Olgunlaşma Enstitüsü’nün ehram projesi, yerel zanaatı koruyup modern tasarım ve sürdürülebilirlik ilkeleriyle buluşturarak, kültürel bir mirası bugünün ihtiyaçlarına uygun hale getirme çabasının somut bir örneğini sunuyor.
Geleneksel ehram modern dokunuşlarla geleceğe taşınıyor