Deniz dibinden çıkarılan hayalet ağlar COP31'te ürün pasaportlu gözlüğe dönüşüyor
Antalya'da 9-20 Kasım tarihlerinde düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında, Deniz Yaşamını Koruma Derneği deniz tabanında terk edilmiş balıkçı ağlarının toplanıp geri dönüştürülerek gözlük üretiminde kullanılmasını sağlayan projesini tanıttı. Üretilen gözlüklerin üzerinde ağın çıkarıldığı derinlik ve koordinat bilgileri yer alıyor; proje hem deniz kirliliğiyle mücadele etmeyi hem de sivil toplum çalışmalarına finansal destek sağlamayı amaçlıyor.
Projenin işleyişi:
Dernek, deniz dibinde biriken ve canlı yaşamını tehdit eden hayalet ağları tespit ederek çıkarıyor. Çıkarılan ağlar geri dönüşüm sürecine alınıyor ve bu malzemeler gözlük çerçevesi üretiminde hammadde olarak kullanılıyor. Her ürünün üzerinde, ağın hangi metreden ve hangi koordinattan çıkarıldığına dair bilgiler bulunuyor; böylece her parça bir ürün pasaportu taşıyor ve alıcıya somut bir izlenebilirlik sağlanıyor. Proje aynı zamanda elde edilen geliri doğa koruma faaliyetlerine aktarmayı hedefliyor.
Volkan Narcı, Deniz Yaşamını Koruma Derneği Yönetim Kurulu Başkanı, stantta projenin yeni ürünleri hakkında şunları söyledi: "Doğa korumada biz çözüm odaklı bir çalışma yapıyoruz. Oluşturduğumuz şey bir sivil toplumun probleme karşı çözümünü desteklemektir. Deniz dibindeki terk edilmiş balıkçı ağlarını buluyoruz, onları çıkartıyoruz. Daha sonrasında ise geri dönüşümünü gerçekleştiriyoruz. Aslında bir Startup olup sivil toplum kuruluşunu destekleyen bir marka haline geliyoruz. Gözlüğünün içerisinde bulunan sayılardan ise hangi metre ve koordinattan çıktığını görebilirsiniz. Bu gözlüğü satın alındığınız zaman diğer tarafta da sivil toplumun bu problemi çözme noktasında da yapacağı faaliyetlere de destek oluyorsunuz."
Elde edilen sonuçlar ve hedefler:
Narcı, derneğin yaklaşık 8 yıldır denizlerde hayalet ağ toplama çalışması yürüttüğünü ve bu süreçte 680 bin metrekare ağın deniz tabanından temizlendiğini belirtti. Projenin Ar-Ge'sinin 6 yıl sürdüğünü, geçmişte çıkarılan ağların tarım örtüsü veya çanta gibi farklı kullanım alanlarına yönlendirildiğini, ancak gözlük üretiminin son bir yılda hız kazandığını ifade etti: "Son 1 yıl içerisinde ise bin 180 civarında gözlük ürettik."
Dernek, proje kapsamında yapılan ölçümlerin sürdürülebilirlik raporlaması ve izlenebilirlik açısından önemli olduğunu vurguluyor. Narcı, hangi derinlikten ne kadar ağ çıktığı, bu ağların ne oranda hammaddeye dönüştüğü ve elde edilen hammaddeden kaç gözlük üretildiği gibi verilerin takip edilip kayıt altına alınacağını, böylece her ürün için bir pasaport oluşturulacağını aktardı. Ayrıca projenin Birleşmiş Milletler Kalkınma Hedeflerinden 6 tanesini eşdeğer şekilde karşılayacak yapıda planlandığı belirtildi.
Dernek yetkilileri projeyi teknoloji, sivil toplum ve girişimcilik üçgeninde konumlandırıyor; hedef, deniz ekosistemlerini temizleyip korurken aynı zamanda ekonomik sürdürülebilirlik sağlayarak doğa koruma çalışmalarına düzenli destek yaratmak.
COP31 İKLİM ZİRVESİ KAPSAMINDA TANITILAN PROJEYLE DENİZ TABANINDA TERK EDİLEN HAYALET AĞLAR DENİZDEN ÇIKARILARAK GERİ DÖNÜŞTÜRÜLÜYOR VE GÖZLÜK ÜRETİMİNDE KULLANILIYOR. GÖZLÜKLERİN ÜZERİNDE İSE KULLANILAN MALZEMENİN DENİZDEN ÇIKARILDIĞI DERİNLİK VE KOORDİNAT BİLGİLERİ YER ALIYOR.