Hasat sahasında yoğun tempo:
Ankara'nın Çubuk ilçesinde coğrafi işaretli Çubuk turşusu için yetiştirilen salatalıkların hasadı, artan sıcaklıklara rağmen başladı. Üreticiler, turşuluk özelliklerini kaybetmemesi için gün doğmadan tarlaya giriyor; işçi sayısı ve tarlanın verimine göre günlük yaklaşık 80 çuval salatalık toplanıyor. Sıcaklık ürünün hızlı büyümesine yol açtığından, hasat yoğun bir tempoda sürüyor.
Coğrafi işaret ve yetiştirme süreci:
Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından 2017 yılında coğrafi işaretle tescillenen Çubuk turşusu için salatalıklar mart ve nisan aylarında ekiliyor. Yaklaşık 4 aylık bir yetişme döneminin ardından hasat edilen ürün, bölgenin kuyu suyu, verimli toprak yapısı ve gündüz sıcak, gece serin geçen iklimi sayesinde kendine has aromayı kazanıyor.
Tarladan kavanoza ve fermantasyon:
Hasat edilen salatalıkların önemli bir bölümü ilçedeki turşu üretim tesislerine gönderiliyor. Burada salatalıklar; sarımsak, acı biber, defne yaprağı ve karakteristik aroma veren dereotuyla birlikte tenekelere yerleştiriliyor. Üzüm sirkesi ve limon tuzu eklenmiş su ilave edilerek karışımın bir gün boyunca ağzı açık fermente olması sağlanıyor. Ardından yaklaşık 1 ay süren olgunlaşma döneminin sonunda turşular tüketime hazır hale geliyor. Hazırlanan ürünler farklı ebatlardaki kavanozlara doldurulup paketleniyor ve hem iç piyasaya hem de yurt dışına gönderiliyor.
Üreticinin sözleri ve beklentiler:
Yaklaşık 10 yıldır üretim yapan üretici İrfan Topal, sezonun sıkıntılarını ve mücadelelerini şöyle anlattı: "Her sezonun kendine göre sıkıntıları oluyor. Fiyat sıkıntımız var. Havalardan dolayı hastalık var; pire, kırmızı örümcek dediğimiz bizim buraların bitkisinde kırmızı örümcek var. Bunlarla mücadele ediyoruz. Gece gündüz bir şekilde üretmeye uğraşıyoruz".
Topal, arazisini ve çalışma kadrosunu ayrıntılarıyla aktardı: "Şu anda 35 dönüm ekili arazim var. 10 dönüm de diğer tarafta var. Toplam 45 dönüm ekili arazim var. Şu anda 11 kişi çalışıyor, 15 kişi daha gelecek. Bu şekilde sezona başladık, bismillah dedik. Bizim buranın Çubuk salatalığı mayıs ayının son haftasında, haziranın ilk başlarında ekilir. Temmuz’un 15’i gibi ürünümüz başlar. Temmuz 15’ten sonra turşularımızı kurarız. Dünyanın her bir tarafına ihracatımızı yaparız. Meşhur Çubuk turşumuzun adını dünyaya duyururuz. Bu sene de 6 ila 9 Eylül arasında festivalimiz var. Turşumuzu yine dünyaya tanıtacağız".
Rekolte beklentisi ve fiyatlara ilişkin değerlendirmesi şöyle: "100 tona yakın rekolte bekliyoruz ama o da hava durumuna bağlı. Sıcak olursa salatalığın verimi daha iyi olur ama bu sefer de bit sarıyor, kırmızı örümcek dediğimiz örümcek sarıyor ama 100 ton bekliyoruz. Boyutu, salatalığı büyütmeden 0-1-2 numara dediğimiz kalibre oranı var. Onu büyütmeden 0-1-2 toplattığımız zaman onun maddi değeri daha fazla. Mümkün olduğu kadar büyütmeden toplatıyoruz". Geçen yıl ve bu yıl beklentisi olarak üretici fiyat aralıkları 2 numara 30 lira, 1 numara 45-55 lira, 0 numara 75-85 lira olarak aktarıldı. Ayrıca turşu bidonunun tanesinin yaklaşık 900 lira olduğu belirtildi; Topal, "Bin 500 tane pet yapıyorum" dedi.
Ekonomik ve kültürel boyut:
Çubuk turşusunun üretimi bölge ekonomisine katkı sağlarken, ürünün coğrafi işareti ve düzenlenen etkinlikler marka değerini artırıyor. Haberde ayrıca ilçede düzenlenecek Uluslararası Çubuk Turşu ve Kültür Festivali'nin 3 ile 6 Eylül tarihlerinde yapılacağı bildirildi; böylece yerel lezzetin hem ulusal hem de uluslararası pazarlarda tanıtımı hedefleniyor.
ÇUBUK TURŞUSUNUN ÜRETİMİNDE KULLANILAN SALATALIKLAR, MART VE NİSAN AYLARINDA TOPRAKLA BULUŞUYOR
