Çocukların tasarımlarıyla Basmane'de 944 Sokak yenilendi
İzmir Büyükşehir Belediyesi, İzmir Ekonomi Üniversitesi ve mahalle sakinlerinin ortaklaşa yürüttüğü 16 haftalık çalışma sonucunda Basmane'deki 944 Sokak çocukların hayalleri doğrultusunda yeniden tasarlandı. Proje; oyun alanları, spor bölümleri, zemin boyamaları, oturma noktaları ve peyzaj düzenlemeleriyle sokakta sosyal bağları güçlendirmeyi hedefledi.
Projenin açılışı ve katılımcılar
Yenileme çalışmasının açılış törenine İzmir Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreter Yardımcısı Hakan Uzun, İzmir Planlama Ajansı (İZPA) Başkanı Prof. Dr. Koray Velibeyoğlu, Kent Tarihi, Tanıtım ve Turizm Dairesi Başkanı Hasibe Velibeyolu, İzmir Ekonomi Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Ender Yazgan Bulgun, İzmir Ekonomi Üniversitesi Rektör Yardımcısı Filiz Başkan, Büyükşehir Belediyesi çalışanları, akademisyenler, öğrenciler, mahalle sakinleri ve projeye boya desteği veren Habaş temsilcileri katıldı.
Çalışma süreci ve uygulama
Proje, Oyun Sokakları Projesi kapsamında İzmir Ekonomi Üniversitesi öğrencileri, mahalle halkı ve çocuklarla yürütülen 16 haftalık saha çalışmasıyla şekillendi. Çocukların istek ve ihtiyaçları doğrultusunda belirlenen parkurlar, spor alanları, seksek ve diğer oyun zeminleri ile dinlenme bölümleri hayata geçirildi. Son aşamada asfaltlama, temizlik, korkuluk montajları, boyama çalışmaları ve peyzaj düzenlemeleri tamamlandı.
Yetkililerin değerlendirmeleri
Tören konuşmasında Hakan Uzun kentlerin yalnızca yol ve binalardan ibaret olmadığını vurgulayarak, "Kent çok katmanlı bir yapı. Sadece alt ve üst yapıdan oluşmuyor. Burası yetişkinler için küçük bir dokunuş gibi görünebilir ancak çocukların dünyasında çok büyük bir iz bırakıyor" dedi.
Prof. Dr. Ender Yazgan Bulgun ise üniversitenin sosyal sorumluluk projelerine vurgu yaparak, "Güzel Sanatlar Fakültesi olarak çok uzun yıllardır sosyal sorumluluk projelerini hayata geçiriyoruz. 2019 yılında Kolektif Hareket dersini açtık. O günden bu yana çok sayıda çalışma gerçekleştirdik. Dobidop, Kadifekale ve bu proje bunlardan bazıları. Kent yaşamına katkı koyan daha birçok projede yer almak istiyoruz. Emeği geçen herkese teşekkür ediyoruz" ifadelerini kullandı.
Dilara Yöndem Kayan projenin çocukların taleplerinden doğduğunu anlattı: "Oyun Sokakları Projesi kapsamında İzmir Ekonomi Üniversitesi öğrencileri 16 hafta boyunca mahallede çalışma yürüttü. Çocuklar bize hayallerini anlattı. Kalenin nasıl olması gerektiğini, hangi renkleri istediklerini söylediler. Biz de Büyükşehir Belediyesi olarak son aşamada yapım sürecini üstlendik. Son 10 gün içinde asfaltlama, temizlik, korkuluk montajları, boyama çalışmaları ve peyzaj düzenlemeleri gerçekleştirdik. Çocuklar hayal etti, biz yaptık. Her fırça darbesinde çocukların yüzündeki mutluluğu gördük. Mahalleli bize yiyecek ve içecek getirerek destek oldu. Çocukların dünyasına dokunabilmenin değeri bizim için paha biçilemez".
Projeye boya desteği veren Habaş adına konuşan Tuna Beydoğan da, "Çocukluğumdan beri burada büyüdüm, burada yetiştim. Burası tarihi ve turistik bir bölge. Bu tür projelerle renklenen sokakların ilgi odağı olacağına inanıyorum. Böyle bir sosyal sorumluluk projesinin içinde bulunmaktan büyük gurur duyuyorum" dedi.
Mahalle ve öğrencilerin deneyimi
Projede yer alan öğrenciler ve mahalle sakinleri sürecin toplumsal etkisini paylaştı. İç Mimarlık Bölümü öğrencisi Fevzi Arda Duru çocuklarla geçirilen zamanın tasarıma yön verdiğini belirterek, çocuklarla oyun oynayıp ihtiyaçları yerinde tespit ettiklerini söyledi. Öğrencilerden Lorin Tellioğlu, mahalleyle kurulan ilişkinin süreci dönüştürdüğünü, kadınların da nefes alacağı alanların oluşturulduğunu ifade etti.
Mahalle sakinlerinden Mükrüme Öncü projenin birlik duygusunu güçlendirdiğini belirterek, "Gençlerimiz çok emek verdi. Çocuklarımız onlar geldiğinde çok eğleniyordu. Her çarşamba günümüz şenlik gibi geçiyordu. Bu çalışma mahallemizin ne kadar birlik içinde olduğunu gösterdi. Aynı eski zamanlardak gibi olduk" dedi.
Projeye dahil olan çocuklar da yenilenen alanların mutluluğunu paylaştı: 10 yaşındaki Cemre Yedikardeş, "Çok eğleniyoruz, oyunlar oynuyoruz. En çok seksek alanını beğendim. Eskiden burası kötüydü. Şimdi çok güzel oldu. Okuldan eve geldikten sonra mahallemde oyun oynamak için can atıyorum" derken, 9 yaşındaki Fatmanur Sulhan da İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay'a gelme çağrısında bulundu: "Burada artık arkadaşlarımızla oyun oynayabileceğiz. Çok mutlu oldum. Başkanımızın buraya gelmesini istiyorum".
Model olarak yayılarak sosyal dönüşüme katkı
Çalışma, yalnızca fiziksel bir düzenleme değil, mahalle kültürünü canlandıran bir sosyal dönüşüm modeli olarak tanımlanıyor. Proje kapsamında çocukların, kadınların, yaşlıların ve özel çocukların birlikte kullanabileceği kamusal alanlar oluşturuldu; atıl durumda olan çıkmaz sokak tekrar mahalle yaşamının parçası haline geldi. Bu yaklaşım, Türkiye'deki benzer mahallelere örnek teşkil edebilecek bir uygulama olarak öne çıkıyor.
Sonuç: Basmane'de bir zamanlar atıl durumda olan 944 Sokak, çocukların yönlendirmesiyle yeniden tasarlandı ve mahallede sosyal bağları güçlendiren bir kamusal alana dönüştü. Proje, çocukların hayallerinin gerçeğe dönüşmesi ve mahallenin yeniden bir araya gelmesinin somut bir örneğini sundu.
16 HAFTALIK ORTAK ÇALIŞMAYLA BASMANE’DEKİ 944 SOKAK, ÇOCUKLARIN HAYALLERİ DOĞRULTUSUNDA YENİDEN TASARLANDI.
