Bakan Göktaş: Batman pilotuyla başlayan bağımlılıkla mücadeleyi kademeli olarak ülke geneline yayacağız
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, bakanlık ile Yeşilay arasında imzalanan yeni "Bağımlılıkla Mücadele Protokolü" töreninde, Batman'da başlatılan pilot uygulamanın sonuçlarını ve uygulamanın ülke geneline yaygınlaştırılacağı planlarını paylaştı. Törene Yeşilay Genel Başkanı Mehmet Dinç ile çok sayıda davetli katıldı.
Batman pilot uygulamasının bulguları ve sonuçları
Bakan Göktaş, pilot çalışmada saha ekiplerinin bugüne kadar 1.092 haneye ziyaret gerçekleştirdiğini ve bağımlılık riski taşıyan bireyler ile ailelerine ulaşıldığını belirtti. Saha verilerinin özellikle genç yetişkin erkeklerde riskin yoğunlaştığını gösterdiğini vurgulayan Göktaş, çalışmanın bulgularını şu şekilde aktardı:
246 vatandaş sağlık sistemine yönlendirildi; 140'ının tedavi süreçleri başlatıldı. İhtiyaç duyan ailelere sosyal ve ekonomik destek sağlandı, iş hayatına katılabilecek durumda olanların istihdam edilmelerine aracılık edildi. Risk grubunda tespit edilen 291 çocuk ve genç için eğitim ve psikolojik destek süreçleri başlatıldı.
Bakan, pilot uygulamada amacın yalnızca bireyle değil, tüm aileyi kapsayan bir tarama ve farkındalık süreci olduğunu; madde kullanımına başlamada arkadaş çevresinin belirleyici olduğunun tekrar görüldüğünü ifade etti.
Protokol ve iş birliği yaklaşımı
İmzalanan protokolle bağımlılıkla mücadelede çalışmaların daha güçlü, koordineli ve etkin bir yapıya kavuşacağı belirtildi. Göktaş, bu yeni dönemde bağımlılıkla mücadelenin "aileyi merkeze alan, sosyal hizmetleri geliştiren ve sahadaki ihtiyaçlara hızlı cevap veren" bir yaklaşımla yürütüleceğini söyledi. Dünya Sağlık Örgütü ve Birleşmiş Milletler'in çok disiplinli, kurumlar arası iş birliğini vurgulayan modellerine atıf yapıldı.
Eğitim, dijital farkındalık ve önleme çalışmaları
Bakanlık tarafından yürütülen eğitim programlarına değinen Göktaş, Türkiye Bağımlılıkla Mücadele Eğitimleri ile 81 ilde 2,5 milyonun üzerinde vatandaşa ulaşıldığını; Yeşilay ile yürütülen kapsamlı eğitimlerle ise 1.345.469 kişinin eğitildiğinin altını çizdi. Ayrıca dijital farkındalık atölyeleri, dijital detoks kampları ve rehber materyallerle ailelerin dijital riskleri erken fark etmelerinin desteklendiği ifade edildi.
Bakanlık, 15 yaş altı sosyal medya düzenlemesi ile çocukların üstün yararını gözeten yeni çerçeveler getirdiklerini; sosyal ağ sağlayıcıları ve oyun platformlarına çocuk korunmasına ilişkin yükümlülükler getirileceğini belirtti.
Sosyal Risk Haritaları ve yaygınlaştırma hedefi
Göktaş, bağımlılık riskinin hane, mahalle ve ilçe düzeyinde takip edildiği Sosyal Risk Haritaları çalışmalarında Yeşilay'ın mahalle bazlı veri paylaşımlarının bulunduğunu söyledi. Bağımlılıkla Mücadele Yüksek Kurulu kararıyla hazırlanan üç bağımlılık sosyal risk haritası'nın (ikisi yetişkin, biri çocuklarla ilgili) tamamlandığını belirtti.
Aile ve Toplum Temelli Sosyal Destek Modeliyle yerelde paydaşlarla iş birliği içinde çalışıldığı, Batman pilotunun kademeli olarak ülke geneline yaygınlaştırılacağı vurgulandı. Bakan ayrıca çocuğun suça sürüklenmesi ve kadına yönelik şiddetle ilgili çalışmaların tüm Türkiye'ye yayıldığını, saha taramalarının bütüncül bir perspektifle yürütüldüğünü söyledi.
Personel, yönlendirme ve afet sonrası destek
Bakanlık, saha personelinin yönlendirme ve müdahale süreçlerini güçlendirmeyi; ŞÖNİM’lerden hizmet alan şiddet mağduru vatandaşlar için bağımlılıkla mücadele farkındalığını artırmayı hedefliyor. Sosyal Risk Haritası verileriyle saha deneyimi birlikte değerlendirilecek, bölgesel risklere göre hizmet planlaması yapılacak. Afet sonrası süreçlerde psikososyal destek, yas süreci ve bağımlılıkla baş etme konularında ortak projeler geliştirileceği bildirildi.
Yeşilay'ın değerlendirmesi
Yeşilay Genel Başkanı Mehmet Dinç, aileyi merkeze alan modellerin önemine vurgu yaparak, Bakanlıkla birlikte yürütülen eğitim programları kapsamında 1.345.469 kişiye eğitim verildiğini hatırlattı. Dinç, Batman'daki risk haritası projesinin sahadaki karşılığı olduğunu ve bu modelin Türkiye geneline yayılacağını ifade etti.
Sonuç olarak, protokolle bağımlılık riskini önleyici tedbirleri güçlendirme, bağımlılıkla mücadele eden bireyleri yeniden sosyal hayata kazandırma ve aile temelli koruma modellerini yaygınlaştırma hedefi ön plana çıktı. Bakanlık, pilot uygulamaların verilerini referans alarak hizmetleri ülke düzeyinde kademeli şekilde genişletmeyi planlıyor.
Bakan Göktaş: "Batman'da başlattığımız projemizi kademeli şekilde ülke genelinde yaygınlaştıracağız"