Gündem ve uzman değerlendirmesi:
Özel Medline Adana Hastanesi Uzman Psikolog Fulda Karaçiçek, çocuklarda şiddet eğilimini etkileyen başlıca unsurların akran baskısı, duyguların ifade edilememesi ve dijital dünyanın etkileri olduğunu belirtiyor. Geçtiğimiz eğitim öğretim döneminde Kahramanmaraş’ta bir çocuğun okula düzenlediği saldırıda 10-11 öğrencinin hayatını kaybetmesi, okul içi şiddeti yeniden gündeme taşıdı.
Karaçiçek, bu tür vakaların tekrarlanmasının çocukları şiddete yönelten nedenleri ve alınması gereken önlemleri tartışmayı zorunlu kıldığını söylüyor.
Akran baskısı ve duygusal regülasyon:
Uzmanlara göre çocukların öfke, hayal kırıklığı ve kıskançlık gibi duygularla başa çıkmayı öğrenememesi önemli bir risk faktörü. Karaçiçek, bu durumu şöyle özetliyor: "Çocuk duygusunu ifade etmeyi öğrenemediğinde vurmayı, tehdit etmeyi ve hakaret etmeyi bir çözüm yolu olarak benimseyebiliyor. Akran baskısı ve gruba kabul edilme isteği de önemli. Bazı çocuklar güçlü görünmek, dışlanmamak veya arkadaş grubuna kabul görmek için şiddet içeren davranışlara yönelebiliyor."
Bu çerçevede, duygusal regülasyonun öğretilmesi ve çocuklara problem çözme becerileri kazandırılması acil bir ihtiyaç olarak öne çıkıyor.
Dijital dünya ve şiddetin normalleşmesi:
Karaçiçek, dijital dünyanın çocuklar üzerindeki etkisinin büyük olduğuna dikkat çekiyor. Çocukların çok erken yaşlardan itibaren şiddet içerikli görüntülere maruz kaldığını ve bunun "şiddetin normalleşmesi" ile sonuçlanabileceğini vurguluyor. Bu durum, çocukların şiddete karşı duyarsızlaşmasına yol açarak risk oluşturuyor.
Uzman ayrıca, şiddet eğilimlerini azaltmanın yalnızca cezalandırma ile olmayacağını, "şiddet uygulayan çocukların davranışlarının altındaki ihtiyaçları anlamamız gerektiğini" ve "aile, okul ve toplumun birlikte hareket etmesinin" önemini belirtiyor.
Aile ve okulun sorumlulukları:
Ailelerin çocuklarının davranışlarını yakından gözlemlemesi gerektiğini söyleyen Karaçiçek, aile içinde şiddetin bulunmasının veya çocuğun geçmişte travmatik olaylar yaşamasının riskleri artırdığını ifade ediyor. Ayrıca öğretmenlerin ve okul yönetiminin düzenli gözlem ve değerlendirmelerinin aileler için yol gösterici olduğunu belirtiyor.
Uzman, toplumdaki etiketleme endişelerine de değinerek ailelere şu çağrıyı yapıyor: "Çocuk şiddete meyilli olduğunu gösterdiği anda aileler lütfen terapiye ya da psikiyatriye götürmekten korkmasınlar. Çünkü bizim toplumumuzda sicile işlenir ya da farklı sorunlar çıkar diye bu konulardan uzak kalıyorlar. Ancak bu durum daha büyük riskler oluşturuyor."
Erken müdahale ve iş birliği gerekliliği:
Uzman görüşleri, şiddet eğilimlerinin önlenmesinde erken tespit ve çok taraflı müdahalenin önemini vurguluyor. Aile-okul iş birliği, çocukların duygusal ihtiyaçlarının anlaşılması, dijital içeriklerin denetimi ve gerektiğinde profesyonel psikolojik desteğe yönlendirilme temel başlıklardan bazıları olarak öne çıkıyor.
Sonuç olarak, şiddet eğilimi görülen çocuklara yaklaşımda amaç ceza değil, nedenleri anlamak ve uygun destek ağlarını oluşturmak olmalıdır. Karaçiçek'in vurguladığı gibi, bu süreçte aileler, öğretmenler ve uzmanların eşgüdümlü hareket etmesi kritik önem taşımaktadır.
ÖZEL MEDLİNE ADANA HASTANESİ UZMAN PSİKOLOG FULDA KARAÇİÇEK
