Danıştay kararıyla üç astsubay teğmen rütbesine yükseldi:
2010 yılında Jandarma Genel Komutanlığı tarafından yapılan astsubaylıktan subaylığa geçiş sınavı ile ilgili usulsüzlük iddiaları üzerine açılan davalar, yaklaşık 14 yıllık hukuk mücadelesinin ardından Danıştay kararlarıyla sonuçlandı. Sınavda başarısız sayılan üç davacı astsubay için verilen iptal kararı neticesinde, bu kişiler 2 yıllık subay eğitiminin tamamlanmasının ardından Ağustos 2026 itibarıyla teğmen rütbesiyle göreve başladı.
sınav ve iddiaların ayrıntıları:
Ankara’da 2010'da yapılan sınavla ilgili dava dosyasında, soru kitapçıkları ve cevap anahtarlarının ilan edilmediği, adaylara itiraz yapabilmeleri için öngörülen sürenin verilmediği ve sadece 2 saatlik itiraz süresi tanındığı kaydedildi. İddialara göre sınav sorularının bazı adaylara önceden verildiğine ilişkin ifade ve itiraflar ile puan dağılımlarındaki anormallikler dosyada yer aldı; sınavı kazananların büyük bölümünün 90–95 puan aralığında olduğu, diğer adayların ise çoğunlukla 85 ve altında kaldığı belirtildi.
Davacılar ayrıca sınav kağıtlarını incelediklerinde birçok cevabın değiştirildiğini ve en az 10 soruda hatalı değerlendirme olduğunu ileri sürdü. Milli Savunma Bakanlığı ve Jandarma Genel Komutanlığı tarafından istenen sınav evraklarının mahkemeye gönderilmediğine dair tutanaklar dosyada yer aldı; Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı soruşturmalarında bazı şüpheliler, sınav sorularının kendilerine sınavdan önce verildiğini beyan etti.
yargılama süreci ve Danıştay'ın gerekçesi:
Süreç 4 Mart 2010'da 12 davacı astsubayın AYİM’e başvurmasıyla başladı. AYİM Üçüncü Dairesi 21 Nisan 2011'de davayı reddetti; karar düzeltme talebi de aynı daire tarafından reddedildi. Davacılar Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne başvurdu; AİHM bazı başvuruları reddetti veya işlem görmedi. 15 Temmuz 2016 darbe teşebbüsünün ardından, AYİM’de karar veren heyet üyelerinin bir kısmının FETÖ/PDY üyeliği gerekçesiyle meslekten ihraç edildiğinin belirlenmesi ve sınavla ilgili hukuki eksikliklerin yeniden değerlendirilmesini beraberinde getirdi.
2017 Anayasa değişikliğiyle AYİM’in görevinin sona ermesi sonrası dosyalar Danıştay İkinci Dairesi'ne gönderildi. Danıştay, yazılı sınav soruları ve cevap anahtarlarının ilan edilmemesini, puanlar açıklanmadan verilen 2 saatlik itiraz süresinin etkili savunma hakkını sağlamadığını, ayrıca sınav evraklarının mahkemeye sunulmaksızın dosyanın incelendiğini gerekçe göstererek işlemi oyçokluğuyla iptal etti. Kararda, bazı şüphelilerin sınav sorularının sınavdan önce verildiğine dair ifadelerinin ve ilgili soruşturma kayıtlarının da dikkate alındığı vurgulandı.
terfi, eğitim ve kalan davalar:
Danıştay kararının ardından ilgili personel Jandarma Genel Komutanlığı tarafından yeniden değerlendirilip, subay olmaları için eğitim süreçlerine alındı. Üç davacı, iki yıllık subaylık eğitimini tamamlayarak Ağustos 2026'da teğmen rütbesiyle göreve başladı. Ancak bu kişilerden birinin teğmen olduğu gün yaş haddinden emekli edildiği, diğerlerinin kıdem, rütbe ve emeklilikle ilgili hukuki süreçlerinin ise devam ettiği bildirildi. Haberde, toplamda 5 astsubayın dosyasının Danıştay'da incelendiği ve bu kişilerin durumunun henüz netleşmediği yer aldı.
Davacıların avukatı Kadir Gündoğan, süreci özetlerken şu ifadeleri kullandı: "2010 yılı dönüm noktasıdır. FETÖ’nün devlete girme, sızma çalışmalarının en yoğun olduğu dönemdir." Gündoğan ayrıca, "Sınav soruları ve cevap anahtarının yayınlanması ve 2 haftalık itiraz süresi gerekirken burada soruları ve cevap anahtarlarını vermediler, personele 2 saatlik itiraz hakkı verdiler" diyerek itiraz hakkının kısıtlandığını vurguladı.
Bu karar, sınav usulü ve yargı sürecindeki usulsüzlük iddialarının sonraki yıllardaki soruşturmalar ve yargılamalarla nasıl ilişkilendiğine dair önemli bir örnek oluşturuyor. Danıştay'ın gerekçeli kararı, oyçokluğu ile alınmış olsa da üç astsubayın subaylığa geçirilmesinin önünü açtı; diğer başvuru sahiplerinin dosyaları için hukuki süreçler sürüyor.
DAVACI ASTSUBAYLARIN AVUKATI KADİR GÜNDOĞAN
