Uzman uyarısı: sıcak havalar gıda güvenliğini zorluyor
Özel Medline Adana Hastanesi Diyetisyeni Duygu Özbay, yaz aylarında sıcaklıkların yükselmesiyle birlikte gıda kaynaklı hastalık riskinin arttığını belirtti. Özbay, özellikle et, tavuk, balık, yumurta ve süt ürünleri gibi hassas gıdalarda mikroorganizmaların sıcaklıktan etkilenerek hızla çoğaldığını; bunun da gıda zehirlenmelerine yol açabileceğini vurguladı.
Uzman, pişmiş yemeklerin oda sıcaklığında uzun süre bekletilmemesi gerektiğini; hazırlandıktan sonra tüketimin kısa sürede yapılması veya uygun şekilde soğutularak buzdolabına kaldırılmasının önem taşıdığını söyledi.
Sıvı tüketimi ve risk altındaki gruplar:
Özbay, sıcak havalarda vücudun yalnızca su değil bazı mineralleri de kaybettiğini hatırlatarak, susamayı beklemeden gün boyunca düzenli sıvı alınması gerektiğini belirtti. Özbay, özellikle çocuklar, yaşlılar, gebeler ve kronik hastalığı bulunanlar için sıvı tüketimine daha fazla özen gösterilmesi gerektiğini ve günlük su ihtiyacının en az 2-2,5 litre olarak düşünülmesi gerektiğini söyledi.
Pratik korunma önlemleri
Özbay, gıda güvenliği için alınması gereken temel önlemleri şöyle sıraladı: pişmiş yemekleri oda sıcaklığında uzun süre bırakmamak, dışarıda bırakılan gıdaları mümkün olduğunca hızlı tüketmek ya da buzdolabına kaldırmak ve soğuk zincir uygulamasını bozmamak. Özellikle 35-40 derece gibi yüksek sıcaklıklarda gıdaların saatlerce dışarıda bekletilmesinin ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceğine dikkat çekti.
Koku ve görüntü yanıltıcı olabilir:
Bir gıdanın kokusunun veya görüntüsünün normal olmasının güvenli olduğu anlamına gelmediğini ifade eden Özbay, görünüş itibarıyla sağlıklı görünen yiyeceklerin de mikroorganizma taşıyabileceğini belirtti. Bu nedenle özellikle kremalı yiyecekler gibi hassas ürünlerin oda sıcaklığında uzun süre bırakılmaması gerektiğini vurguladı.
Mutfağa ilişkin hijyen önlemleri de kritik önem taşıyor. Çiğ ve pişmiş gıdaların ayrılması, ellerin, mutfak yüzeylerinin ve araç gereçlerin düzenli olarak temizlenmesi gerektiği ifade edildi. Özbay, çiğ et ve sebzeler için aynı bıçak veya kesme tahtasının kullanılmasının çapraz bulaşmaya neden olarak mikroorganizmaların başka gıdalara taşınmasına yol açabileceğini anlattı.
Beslenme önerileri ve temel kurallar
Sıcaklarda beslenme tercihlerinin de önem taşıdığına dikkat çeken Özbay, ağır, yağlı ve kızartılmış yiyecekler yerine sebze, yoğurt, ayran, cacık, salata ve meyve gibi daha hafif seçeneklerin tercih edilmesini önerdi. Yaz aylarında sağlıklı beslenmenin üç temel kuralını ise yeterli su tüketmek, hafif ve dengeli beslenmek, gıdaları doğru sıcaklıkta saklamak olarak özetledi.
Özetle, Duygu Özbay’a göre küçük ama düzenli uygulanan önlemlerle hem sıcak havaların vücut üzerindeki olumsuz etkileri hem de gıda kaynaklı hastalıkların büyük ölçüde önüne geçilebilir. Özellikle yaz aylarında soğuk zincire uyma, hijyen ve düzenli sıvı tüketimi temel korunma adımları olarak öne çıkıyor.
ÖZEL MEDLİNE ADANA HASTANESİ DİYETİSYENİ DUYGU ÖZBAY