Yaz sonrası beslenme düzeni nasıl yeniden kurulur?
Yaz aylarının tatil, seyahat ve sosyal aktivite yoğunluğu pek çok kişinin günlük rutininde kaymalara yol açıyor. İstinye Üniversitesi Liv Hospital Bahçeşehir’den Diyetisyen Şeyma Dinç, yaz boyunca bozulan beslenme ve uyku düzeninin toparlanmasında en önemli adımın öğün saatleri ve uyku ritmini yeniden oluşturmak olduğunu belirtiyor. Uzun süre aç kalmak veya alınan kaloriye karşı öğün atlamak yerine, sürdürülebilir alışkanlıklara dönmenin esas olduğunu vurguluyor.
öğün saatleri ve geçiş stratejileri:
Yaz boyunca geç saatlerde yemek yemeye alışanlar, öğünlerini bir günde değiştirmek yerine kademeli olarak normale çekmeli. Dinç, özellikle akşam öğününü birkaç gün aralıklarla biraz daha erkene almanın geçişi kolaylaştıracağını söylüyor. Gün içinde ise uzun süre aç kalmamak, gece atıştırmalarını azaltmak ve düzenli su tüketimi ile vücut ritmi desteklenmeli. Bu yaklaşım, bir öğünü atlayarak daha sonra aşırı yemeyi önlemeye yardımcı olur.
besin seçimi ve porsiyon kontrolü:
Yazda artan dondurma, tatlı ve fast food tüketimi günlük kalori alımını yükseltebilir. Bu durumu düzeltmek için tek tek öğünleri 'telafi etmeye' çalışmak yerine genel beslenme düzenini dengelemek gerekir. Dinç, düzenli öğünler, porsiyon kontrolü, sebze ve protein ağırlıklı beslenme ve fiziksel aktivitenin artırılmasının daha sürdürülebilir olduğunu belirtiyor. Hızlı kilo verme hedefleri yerine yavaş ve yaşam tarzına uygun kilo kaybı öneriliyor; aksi halde kas ve sıvı kaybı, yorgunluk ve verilen kilonun geri alınması riski artıyor.
Tatilden hemen sonra çok düşük kalorili detoks programlarına başvurmak veya yalnızca meyve ve sebze suyuyla beslenmek gereksiz ve zararlı olabilir. En doğru yaklaşım, normal ve dengeli beslenme düzenine kademeli dönüş yapmak; tam tahıllar, sağlıklı protein kaynakları, taze sebze ve meyve ve uygun porsiyonları tercih etmek olmalıdır.
su tüketimi ve çocukların beslenmesi:
Yaz boyunca ihmal edilen su tüketimi sonbaharda tekrar düzenlenmeli. Dinç, susamayı beklemeden düzenli aralıklarla su içme alışkanlığı oluşturulmasını ve günlük sıvı ihtiyacının karşılanmasında temel içeceğin su olması gerektiğini belirtiyor. Çay ve kahve suyun yerini tutmaz.
Aynı zamanda okulların açılmasıyla çocukların beslenme düzenine de özen gösterilmesi gerekiyor. Ebeveynler, kahvaltının atlanmamasına, okula uygun ve dengeli beslenme çantalarına, yeterli su tüketimine ve düzenli ana ve ara öğünlere dikkat etmeli. Beslenme çantasında meyve, sebze, yoğurt, yumurta, peynir, tam tahıllı ekmek veya kuruyemiş gibi çeşitli besin grupları yer almalı; paketli atıştırmalıklar ve şekerli içecekler tamamen yasaklamak yerine sınırlandırılarak dengeli alternatifler teşvik edilmelidir.
uygulama önerileri ve sürdürülebilirlik:
Yaz boyunca oluşan alışkanlıkları bir anda değiştirmek yerine küçük, yönetilebilir adımlar atmak daha etkili. Günlük rutine aşamalı dönüş; düzenli uyku saatleri, öğün saatlerinin yavaşça öne alınması, yeterli su, sebze ve protein zenginliği, porsiyon kontrolü ve düzenli fiziksel aktivite birleştiğinde uzun vadeli ve sağlıklı bir düzene dönüş sağlar. Dinç'in önerisi, hızlı çözümler yerine zaman içinde dengeli beslenme alışkanlıkları oluşturmak ve bunları korumak yönünde.
DİYETİSYEN ŞEYMA DİNÇ
