Muş yaylalarında sezon sonu hareketliliği:
Muş yaylalarındaki göçerler, yaklaşık 5 ay süren yaz döneminin ardından havaların soğumasıyla birlikte sürülerini toplayıp kışlaklara doğru yola çıktı. İlkbaharda Diyarbakır, Mardin ve Siirt'ten gelen koçerler yaz boyunca çadırlarda konaklayarak küçükbaş hayvanlarını otlattı ve elde ettikleri sütü peynir ve tereyağı gibi ürünlere dönüştürerek geçimlerini sağladı.
Ailelerin dönüş rotası ve süre beklentisi:
Göçerler, Diyarbakır başta olmak üzere kış aylarını geçirecekleri bölgelere doğru günler sürecek bir yolculuğa çıktı. Menav ve Cebrail Bozkurt kardeşler aileleriyle birlikte ilkbahardan beri Muş yaylalarında bulunuyordu. Menav Bozkurt, yaklaşık bir haftadır yoldayız diyerek, Diyarbakır'ın Fisova bölgesine ulaşmalarının yaklaşık 15 gün daha sürebileceğini belirtti. Göçerlerin önceliği, sürüleri güvenle kışlaklara ulaştırmak ve kışa hazırlıklı olmaktır.
Doğanın çilesi ve alınan tedbirler:
Bozkurt kardeşler, hayvancılığı bir yaşam biçimi olarak tanımlıyor ve mevsimler arası göçün zorluklarına değiniyor. Doğada gece gündüz bekçilik yapmak gerektiğini, zaman zaman yalnızlık ve zorlu hava şartlarıyla mücadele ettiklerini vurguluyorlar. Uyurken bile yarı uyanık kalmak, yaban hayvanlarına karşı tedbir almak ve taşıma için kullanılan eşekler gibi olanaklara sıkı sıkıya bağlı olmak günlük yaşamın parçası. Havalar değişken: bazen yağmur, bazen soğuk, bazen güneşli olabiliyor; tüm bunlar yolculuk süresini etkiliyor.
Göçerlerin planı genellikle 10-20 gün arasında sürebilen yolculukların ardından kışlaklara yerleşmek. Menav ve Cebrail'in hedefi Fisova'daki kendi yerlerine ulaşmak ve aileleriyle çadırlarında hayvanlarıyla birlikte kış dönemini geçirmek. Bu yaşam biçimi, onlar için hem meslek hem de kuşaktan kuşağa süren bir gelenek olmaya devam ediyor.
MENAV BOZKURT
