Kanun yürürlüğe girdi:
Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 7592 sayılı Yükseköğretim Kanunu ile yükseköğretimde kapsamlı bir öğrenci affı düzenlemesi hayata geçti. Düzenleme, çeşitli nedenlerle ilişiği kesilen öğrencilere yeniden öğrenim hakkı tanıyor. Yükseköğretim Kurulu Başkanı Erol Özvar, konuya ilişkin değerlendirmesinde öğrencilerin dört ay içinde başvurmaları halinde 2026-2027 akademik yılında öğrenimlerine dönebileceklerini bildirdi.
Hangi öğrenciler yararlanabilecek:
Düzenleme; hazırlık, intibak, ön lisans, lisans tamamlama, lisans ve lisansüstü kademelerini kapsıyor. Kanunda açıkça yer alan istisnalar dışında, kendi isteğiyle ilişiğini kesenler de dahil olmak üzere her ne sebeple olursa olsun ilişiği kesilenler yeniden üniversiteye dönebilecek. Ayrıca bir yükseköğretim programını kazanıp kayıt yaptırmayanlar da yeniden öğrenim hakkından yararlanabilecek.
Başvuru süreci ve süreler:
Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren başvurular için dört ay süre tanındı. Başvurular, öğrencinin ilişiğinin kesildiği veya kayıt hakkı kazandığı yükseköğretim kurumuna yapılacak. Düzenlemeden yararlananlar öğrenimlerine 2026-2027 eğitim öğretim yılında başlayabilecek. Uygulamanın usul ve esasları Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenecek.
Askerlik ve özel durumlar:
Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte askerlik görevini yapmakta olanlar da düzenlemeden yararlanabilecek; bu kişilerin terhislerini takip eden 2 ay içinde ilgili kuruma başvurmaları gerekiyor. Yeniden öğrenime başlayanların askerlik ertelemeleri 7179 sayılı Kanunun 20. maddesi esaslarına göre gerçekleştirilecek.
Yatay geçiş ve açıköğretim imkânı:
Yeniden öğrenci statüsü kazananlara belirli şartları sağlamaları hâlinde yatay geçiş hakkı tanınıyor. Buna göre öğrenciler, ÖSYS/YKS puanlarının giriş yılı itibarıyla aynı veya farklı diploma programının aynı türden taban puanına sahip olması halinde yatay geçiş talebinde bulunabilecek. Kabul edilecek öğrenci sayıları, ilgili programa kayıtlı öğrenci sayısı ve üniversitenin fiziki şartları dikkate alınarak belirlenecek.
Ayrıca başvurmaları hâlinde yeniden öğrenci statüsü kazananlar Anadolu Üniversitesi, Ankara Üniversitesi, Atatürk Üniversitesi ve İstanbul Üniversitesi bünyesindeki açık öğretim ön lisans veya lisans düzeyindeki eşdeğer programlara yatay geçiş yapabilecek. Bu geçişlere ilişkin usul ve esasları Yükseköğretim Kurulu belirleyecek.
Kapsam dışı tutulan haller:
Düzenleme geniş bir grubu kapsasa da bazı istisnalar öngörülüyor. Terör suçu, kasten öldürme, işkence, eziyet, cinsel saldırı, çocukların cinsel istismarı ile uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçlarından mahkûm olanlar bu düzenlemeden yararlanamayacak. Ayrıca sahte belge nedeniyle kaydı iptal edilenler, kayıt sırasında sahte belge verenler ve 5846 sayılı Kanunun 71. maddesinde yazılı suçlar ile terör örgütlerine veya Millî Güvenlik Kurulu kararıyla millî güvenliğe karşı faaliyette bulunduğu değerlendirilen yapı ve gruplarla bağlantılı olduğu için ilişiği kesilenler de kapsam dışı bırakıldı.
Anayasanın 132. maddesi uyarınca özel kanun hükümlerine tabi olan kurumlar da kapsama alınmadı. Buna göre Polis Akademisi ve bağlı kurumları, Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi ve bağlı kurumları ile Milli Savunma Üniversitesine bağlı Harp Okulları, Astsubay Meslek Yüksekokulları ve enstitüler düzenleme kapsamında değil. Ayrıca Milli Savunma Bakanlığı, Polis Akademisi, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı nam ve hesabına başka yükseköğretim kurumlarında öğrenim görmekte iken ilişiği kesilenler hakkında da düzenleme hükümleri uygulanmayacak.
Azami öğrenim süresine ilişkin ek haklar:
Öğrenci affından bağımsız olarak 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 44. maddesinde de değişiklik yapıldı. Azami öğrenim süresini dolduran ve son sınıfta bulunan öğrencilere intörn dönemi hariç, başarısız oldukları veya alamadıkları teorik ve uygulamalı dersler için iki ek sınav/tekrar hakkı verilecek. Teorik ve uygulamalı derslerden başarılı olup uygulamalı eğitime veya intörne başlamamış, eğitimini tamamlamamış ya da başarısız olmuş öğrencilere uygulamalı/intörn eğitimlerini tamamlama imkânı tanınacak. Buna karşılık azami süresini dolduran ara sınıf öğrencilerine ek sınav hakkı verilmeyecek. Bu düzenlemelerin usul ve esasları yine Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenecek.
YÖK'ün değerlendirmesi:
Yükseköğretim Kurulu Başkanı Erol Özvar, düzenlemeyi yükseköğretimle bağını çeşitli nedenlerle kaybetmiş gençler için önemli bir fırsat olarak nitelendirdi. Özvar, "Hiçbir gencimizin hayalinin yarım kalmasını istemiyoruz. Öğrencilerimizi yeniden üniversitelerimizde görmekten büyük mutluluk duyacağız. Hayırlı olsun" ifadelerini kullandı.
Uygulama detayları ve başvuru şartları netleştikçe, ilgili yükseköğretim kurumları ve Yükseköğretim Kurulu tarafından ilan edilecek kılavuzlara dikkatle bakılması gerekecek.
YÜKSEKÖĞRETİM KURULU BAŞKANI EROL ÖZVAR, RESMİ GAZETE’DE YAYIMLANARAK YÜRÜRLÜĞE GİREN 7592 SAYILI YÜKSEKÖĞRETİM KANUNU’NA İLİŞKİN, "ÖĞRENCİLERİMİZİ YENİDEN ÜNİVERSİTELERİMİZDE GÖRMEKTEN BÜYÜK MUTLULUK DUYACAĞIZ" DEDİ.
