Akıllı kovanla yaylada veriye dayalı arıcılık
Tokat’ın Reşadiye ilçesine bağlı Çevrecik beldesindeki yaklaşık 1400 rakımlı yaylalarda kullanılan akıllı kovan sistemi, arıcılıkta dijital dönüşümün somut bir örneğini sunuyor. 56 yıllık arıcılık deneyimi olan 76 yaşındaki Neşet Sarıyar, yapay zeka destekli mobil izleme sayesinde bal üretiminde hedeflenen artışa ulaşmayı amaçlıyor. Sistem kovan ağırlığı, iç ve dış sıcaklık, nem ile nektar akışını anlık izleyip internet üzerinden veri aktarımı sağlıyor.
Sistemin işleyişi ve veriye dayalı müdahaleler:
Akıllı kovanlar, kovan içi ve çevresel değişimleri kesintisiz ölçüyor; elde edilen sayısal verilerle arıcılar hangi dönemde yer değişikliği yapacaklarını, ne zaman sağım gerçekleştireceklerini ve varroa mücadelesi için en uygun zamanları belirleyebiliyor. Bu sayede doğru zamanda yapılan müdahalelerle kovan başına bal veriminde %20 ila %40 arasında artış sağlanabildiği bildiriliyor. Ayrıca sistem, gereksiz ilaç ve kimyasal kullanımını azaltarak hem maliyet düşüşüne hem de ürün kalitesine katkı sunuyor.
Bireysel deneyim ve bölgesel potansiyel:
Babasından aldığı iki kovan arıyla başlayan yolculuğunda bugün 250 kovana ulaşan Neşet Sarıyar, ürettiği bala yoğun talep olduğunu ancak üretiminin Türkiye geneline yetmediğini belirtiyor. Balının büyük bölümünü Reşadiye, Başçiftlik ve çevre ilçelere ulaştırdığını söyleyen Sarıyar, arıcılığın kendisi için bir meslekten öte yaşam biçimi olduğunu vurguluyor: "Babamdan aldığım iki arıyla başladım. Ölene kadar da bu işi yapmaya devam edeceğim."
Arıcılık çalışmaları yürüten Savaş Koç ise Reşadiye’nin yaklaşık 1400 rakım ve zengin bitki örtüsüyle arıcılık için önemli bir potansiyel taşıdığını belirtiyor. Koç, yaklaşık 15 yıldır arıcılık yaptığını ve son 4 yıldır kullandıkları akıllı kovan sistemiyle veriyi takip ederek hem üretim planlamasını iyileştirdiklerini hem de kimyasal kullanımını azalttıklarını ifade ediyor. Veriye dayalı üretimin, arıcının maliyetlerini düşürürken daha kaliteli ve sürdürülebilir bal üretimine katkı sunduğu vurgulanıyor.
Bölgedeki uygulama, geleneksel deneyimi dijital araçlarla birleştirerek verim ve ürün kalitesinde somut kazanımlar sağlıyor. Akıllı kovan teknolojisinin yaygınlaşması, hem yerel üreticilerin gelirini artırma hem de daha az kimyasal kullanımıyla doğal bal üretimini destekleme potansiyeli taşıyor.
TOKAT'IN REŞADİYE İLÇESİNDE 56 YILLIK ARICILIK TECRÜBESİ AKILLI KOVAN SİSTEMİYLE BULUŞTU. VERİYE DAYALI ÜRETİM SAYESİNDE BAL VERİMİNDE YÜZDE 40'A VARAN ARTIŞ HEDEFLENİYOR.
