Çalışmanın odağı ve yayımlandığı kaynak:
Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi öğretim üyesi Dr. Öğr. Üyesi Hacer Taşkıran Tepe tarafından yürütülen araştırma, yapay zekâ modellerinin sosyal yardım bilgisi sunma kapasitesini inceledi. Çalışma, uluslararası hakemli bir dergi olan Journal of the Society for Social Work and Research’te yayımlandı. Araştırmanın başlığı "Accuracy and Readability of Large Language Models’ Responses to Frequently Asked Questions on Social Assistance" şeklindedir.
Yöntem ve veri kaynağı:
Araştırmada, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’nın resmi internet sitesinde yer alan sosyal yardımlara ilişkin sıkça sorulan sorular referans alındı. Bu sorular, yapay zekâ modellerine yöneltilerek verilen yanıtların doğruluğu ve okunabilirliği karşılaştırıldı. Değerlendirmede test edilen sistemler ChatGPT-3.5, ChatGPT-4o, Gemini ve Microsoft Copilot olarak belirtildi.
Bulgular ve değerlendirme:
Çalışmanın temel bulgusu, yapay zekâ modellerinin sosyal yardım alanında farklı performanslar sergilediği ve hiçbir modelin tüm sorular bakımından yeterli düzeyde doğruluk sağlamadığı yönünde. Ayrıca modellerin ürettiği metinlerin ortalama okunabilirlik düzeyi orta seviyede tespit edildi; bu durum, bilgiye yapay zekâ aracılığıyla ulaşmanın herkes için kolay anlaşılır olduğu anlamına gelmediğini gösterdi.
İçerik güvenilirliği ve uygulama önerileri:
Dr. Taşkıran Tepe, çalışmanın önemini sosyal yardım programlarına ilişkin yanlış veya eksik bilginin ihtiyaç sahibi bireylerin hak kaybına yol açabilmesi bağlamında vurguladı. Araştırmada, yapay zekâ sistemlerinin kamu hizmetleri ve sosyal yardım alanında kullanılmasının yalnızca teknik doğruluğa değil, aynı zamanda bilgilerin farklı toplumsal kesimlerce anlaşılabilir ve kullanılabilir olmasına bağlı olması gerektiği belirtildi.
Çalışmada öne çıkan öneriler arasında yapay zekâ araçlarının temel ve tek bilgi kaynağı olarak değil, resmi mevzuat ve kurumsal kaynaklarla doğrulanması gereken destekleyici araçlar olarak kullanılması yer aldı. Ayrıca, güncel mevzuata erişebilen, ülkeye özgü sosyal politika bilgilerini doğru işleyebilen ve üretilen bilgileri doğrulama mekanizmalarıyla destekleyen yapay zekâ altyapılarının geliştirilmesinin sosyal yardım hizmetlerinin güvenilirliğini ve erişilebilirliğini artıracağı vurgulandı.
Çalışmanın hedef kitlesi ve beklenen etkisi:
Araştırma, sosyal hizmet uzmanları, kamu yöneticileri, politika geliştiriciler ve dijital hizmet tasarımcıları için yol gösterici olmayı amaçlıyor. Çalışma, yapay zekâ ve dijital dönüşümün sosyal adalet, sosyal haklara erişim, dezavantajlı grupların güçlendirilmesi ve dijital kapsayıcılık gibi toplumsal meselelerle birlikte ele alınmasının gerekliliğini öne çıkarıyor.
Dr. Taşkıran Tepe, çalışmanın hem akademik hem de uygulamadaki paydaşlara yol gösterici olmasını temenni ettiklerini belirtti ve yapay zekâ ile sosyal yardım alanındaki dijital hizmetlerin geliştirilmesi sürecinde doğrulama, yerelleştirme ve erişilebilirliğin önceliklendirilmesi gerektiğini söyledi.
BİLECİK'TE YAPAY ZEKÂ VE SOSYAL YARDIMLARA ERİŞİM ARAŞTIRILDI BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ FAKÜLTESİ DR. ÖĞR. ÜYESİ HACER TAŞKIRAN TEPE
