Vance: İranlılar UAEA denetçilerini geri davet etmeyi kabul etti
ABD Başkan Yardımcısı James David Vance, İsviçre’nin Stansstad yakınlarındaki Bürgenstock’ta devam eden müzakereler hakkında değerlendirmelerde bulundu. Görüşmelere İran, Pakistan ve Katar katıldı. Vance, "Dün çok ama çok iyi bir gündü. Çok iyi ilerleme kaydettik" ifadelerini kullandı.
UAEA denetçilerinin dönüşü
Vance en çok heyecanlandıran ilerlemenin, İranlıların Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) denetçilerini tekrar ülkeye davet etmeyi kabul etmesi olduğunu belirtti. Vance, bunun "ABD için büyük bir dönüm noktası ve İran’daki nükleer silah programının kalıcı olarak sona erdirilmesinin ilk adımı" olduğunu söyledi.
Denetçilerin ne zaman çalışmaya başlayacağına ilişkin Vance, "Dün saat 02.00 civarında bazı denetçileri aramaya çalışıyorduk. Bunun en geç bu hafta gerçekleşmesini bekliyorum" diyerek, UAEA ile görüşmelerin hatta "bugün bile" başlayabileceğini ekledi.
Hürmüz Boğazı ve güvenlik koordinasyonu
Vance, Hürmüz Boğazı’nın açık kalmasını sağlamak için bir mekanizma oluşturduklarını ve bunun sonucunda petrol fiyatlarında düşüş gözlemlendiğini söyledi. "Daha önce akmayan milyonlarca varil ham petrol ve doğal gaz, artık Hürmüz Boğazı’ndan geçiyor" diyen Vance, boğazın mayınlardan temizlenmesi için bir koordinasyon mekanizmasının kurulduğunu açıkladı.
Çatışmasızlık mekanizması ve Lübnan
Bölgesel ateşkes için bir çatışmasızlık mekanizması kurduklarını belirten Vance, tarafların çatışma durumunda birbirleriyle iletişim kurarak ateşi durdurma ve bölgeyi güvenli hale getirme yollarını belirleyeceklerini söyledi. Vance, Hizbullah ile İsrail arasındaki olası atışmalar ve karşılık süreçlerinde koordinasyonun önemine vurgu yaptı.
Vance ayrıca Lübnan konusunda da "çok iyi ilerleme kaydettiğimizi düşünüyorum" diyerek, yoğun çabalarla Lübnan’ın toprak bütünlüğü ile İsrail’in güvenliğinin korunabileceğine inandıklarını ifade etti.
Müzakere süreci ve teknik çalışmalar
Vance, İran’ın müzakerelerden çekildiği yönündeki iddialara ilişkin, görüşmelerin geç saatlere kadar sürdüğünü ve teknik ekiplerin çalışmalarına devam ettiğini söyledi: "Biraz tehdit, biraz sızlanma vardı ama günün sonunda görüşmeler devam etti ve büyük ilerleme kaydettik." JD Vance, teknik müzakerelerin önümüzdeki günler ve haftalarda sürdürüleceğini belirtti.
Vance, nihai bir anlaşma için sağlam bir temel oluşturduklarını ancak sürecin tamamlanmadığını vurgulayarak, heyetlerin uygun siyasi denetim altında çalışmalarına devam edeceğini ekledi.
Dondurulmuş varlıklarla ilgili öneri
James David Vance, İran’ın dondurulmuş varlıklarının bir kısmının serbest bırakılması halinde bu paranın İran halkının yararına ABD soya fasulyesi, mısırı ve buğdayı alımı için kullanılmasına yönelik bir teklifin ortaya atıldığını aktardı. Vance, teklifi Jared Kushner ve Katarlı yetkililerin birlikte sunduğunu ve hem İranlılara hem de ABD’li çiftçilere fayda sağlayabileceğini söyledi.
ABD Başkan Yardımcısı James David Vance, "İranlılar, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) denetçilerini tekrar ülkelerine davet etmeyi kabul etti. Bu ABD için büyük bir dönüm noktası ve İran'daki nükleer silah programının kalıcı olarak sona erdirilmesinin ilk adımıdır" dedi.