Van'ın saklı aroması gün yüzüne çıktı: otlu küp peyniri yeniden tezgâhlarda
Van mutfağının yüzyıllık lezzetlerinden biri olan otlu küp peyniri, kış aylarında tüketilmek üzere pazarlarda yerini aldı. Geleneksel yöntemlerle hazırlanan ve uzun süre toprak altında olgunlaştırılan bu peynir, kendine özgü aromasıyla dikkat çekiyor. Hem yerel sofraların vazgeçilmezi hem de kentin tescilli tatlarından biri olarak tüketicilerden yoğun ilgi görüyor.
hazırlık ve dinlendirme süreci:
Üretim sürecinde peynir, çeşitli otlarla harmanlanıyor; başlıcaları sirmo, mendi ve heliz olarak sıralanıyor. Köylülerin tercihine göre kekik ve pıltan da eklenebiliyor. Hazırlanan küp peynirler, olgunlaşma için genellikle 6-7 ay boyunca toprağın altında bekletiliyor. Pazara çıkmadan önce 4-5 ay öncesinden toprağa gömülen peynirler, su kaybedip ağırlık vererek olgunlaşıyor; örneğin 40 kilo olarak gömülen peynir, dinlendikten sonra yaklaşık 30 kiloya düşüyor ve bu süreç üretim maliyetini etkiliyor.
lezzet, tuz dengesi ve fiyatlar:
Peynire karakterini veren otlar, aynı zamanda tadın ve tuz hissinin algılanmasını da etkiliyor. Peynirini 6 yıldır babasından devraldığı mesleği sürdürerek satan Yunus Akçılğın, otlu küp peynirinin tuz oranının dengesine vurgu yapıyor; tadını bilmeyenlerin zaman zaman fazla tuzlu bulduğunu ama tuzun otlardan kaynaklandığını belirtiyor. Van'da iki ana çeşit bulunduğunu söyleyen Akçılğın, bunların salamura ve otlu küp peyniri olduğunu ifade ediyor.
Masada fark yaratan bu geleneksel ürünün fiyatı da tüketicinin gündeminde. Üretimdeki fire nedeniyle maliyeti artan peynirlerin kilogram fiyatı şu anda 700-800 TL arasında değişiyor. Akçılğın, fabrikasyon ürünlerle kıyaslandığında geleneksel yöntemlerle hazırlanan otlu küp peynirinin lezzetinin farklı olduğunu ve daha denenmesi gerektiğini söylüyor.
Van otlu küp peyniri, özellikle kahvaltı sofralarında tercih ediliyor; toprağın altında geçen dinlendirme süreci ve kullanılan otların zengin aroması, tüketicilere özgün bir tat deneyimi sunuyor. Kışlık hazırlıkların başladığı bu dönemde, tezgâhlarda görülen peynirler yöresel damak zevkini koruyan bir seçenek olarak öne çıkıyor.
VAN’IN ASIRLARDIR SOFRALARDAKİ YERİNİ KORUYAN MEŞHUR OTLU KÜP PEYNİRİ, KIŞ AYLARINDA TÜKETİLMEK ÜZERE TEZGÂHLARDAKİ YERİNİ ALMAYA BAŞLADI.
